VE YAZILAR

2012-01-24T03:37:00.002+02:00

Yaşar KEMAL'in "İNCE MEMED"i, İsmail GÜLGEÇ'in çizgileriyle hayat buldu... ***

Hayatımızdan güldü geçti (2011)

Yumuşak çizgilerin içinde balyoz gibi inen bir espri yeteneğini kaybetti karikatür dünyası... 7 Şubat’ta kalp krizi geçiren karikatürist İsmail Gülgeç 8 gün sonra hayata gözlerini yumdu

...
7 Şubat’ta kalp krizi geçirmiş, İstanbul Üniversitesi Çapa Tıp Fakültesi Hastanesi’nde yoğun bakıma alınmıştı. Yumuşak, yuvarlak çizgilerin içinde balyoz gibi inen bir espri yeteneği vardı... En büyük balyozu ölüme indirir diye bekledi sevenleri... Olmadı... Savaşı 8 gün sürdürebildi. Türk karikatür ve çizgi roman dünyasının önemli isimlerinden İsmail Gülgeç önceki gün yaşamını yitirdi...

1947’de Gaziantep’te doğdu İsmail Gülgeç, mesleğe ise 20 yaşındayken Yeni Asır gazetesinde çizgi romancı olarak başladı. 1970’li yılların başında Demokrat İzmir’de siyasi karikatürler çizdi, bir süre Ege Ekspres’te çalıştı, Devir dergisinde karikatürleri yayımlandı. 1975-1980 arasında ise Milliyet ailesinin bir üyesiydi... Milliyet Çocuk dergisinde yayımlanan ‘Ormangiller’ adlı karikatür-bandı, bir dönemin çocuklarının hafızalarına kazındı.

‘İnce Memed’i çizdi’
1979 yılında, Türkiye’de az görülür bir işe imza attı Gülgeç: Yaşar Kemal’in başyapıtı ‘İnce Memed’i resimledi. Gerçekçi olabilmek için Adana’ya gidip çakırdikeni bitkisine kadar gözlemleyerek resimlediği “İnce Memed” çizgi romanı büyük başarı kazandı, yabancı dillere çevrildi. Suret verdiği tek edebiyat kahramanı Memed olmayacaktı. Yıllar sonra Ahmet Ümit’in kahramanı Başkomiser Nevzat’ı da “Çiçekçinin Ölümü” kitabı için resimledi.

1980’den sonra mesleğini Cumhuriyet gazetesinde sürdürdü. Burada Memo, İnsanlar, Hayvanlar dizilerini yaptı. En bilinen karakterlerinden biri de beyaz atkılı Entellektüel Ayı’ydı. Yıllar içinde karikatürleri ayrıca Aktüel, Sabah Pazar, Star, Habertürk, Evrensel ve Birgün gazetelerinde, Milliyet Kirpi ekinde, Bianet’te, Nokta ve Para dergilerinde de yer aldı.

“7’n Bitirdin” karikatürleri

Farklı çalışmalara da açık bir çizerdi Gülgeç... Nazan Öncel’in “7’n Bitirdin” isimli albüm kartoneti için 12 şarkıya 12 karikatür yarattı. 1988, 1989 ve 1991 yıllarında Karikatürcüler Derneği Başkanı olarak görev yapan İsmail Gülgeç, son olarak Cumhuriyet gazetesinde Hayvanlar bandını çiziyordu. Gülgeç bugün saat 10.00’da Cumhuriyet gazetesi önünde düzenlenecek törenin ardından, Çanakkale Eceabat ilçesi Kocadere köyünde toprağa verilecek.

***Ünlü karikatürist İsmail Gülgeç, edebiyat kahramanlarına ‘suret’ kazandıran bir çizerdi aynı zamanda... Yaşar Kemal’in İnce Memed’ini o resimledi...
kaynak=( Milliyet.com.tr-17 Şubat 2011)... bağlantı
_____________________________________

kaynak / Karikatüristlerimiz Müzik Piyasasında...(ismail gülgeç ) http://www.karikaturculerdernegi.org/detay.asp?id=5922

2011-09-30T00:50:00.000+03:00

Oğuz ARAL'ın kaleminden:
"Niçin Yarışmadan Yana Değiliz?"

Karikatür yarışmaları konusunda yıllardır sürekli mektup almaktayım... Yarışmalara katılmak isteyenler adres ve tarih sormakta, ya da yarışma düzenleyenler yarışmalarının duyurulmasını istemekteler. Sizin de bildiğiniz veya farkettiğiniz gibi Gırgır, karikatür yarışmaları ile ilgili çağrı ve haberleri yayınlamamaktadır. Bu konuda gelen mektupların çokluğu yüzünden, bu davranışımızın nedenini açıklamak gereğini duydum. Karikatür yarışmaları ile ilgili düşüncelerimi kısaca yazmaya çalışacağım...

Karikatür, baskı makinelerinin yaşamımıza girmesi ile kişiliğe kavuşmuş bir sanattır. Yani çoğaltılıp geniş kitlelere ulaşabilmesi karikatürü aranan ve gerek duyulan önemli bir sanat haline getirmiştir. Eskiden ressamların sadece eskiz defterlerinin sayfaları arasına sıkışıp kalmış olan mizahi resimler, çoğaltılıp halka ulaşmaya başlayınca öz ve biçim değiştirmiştir. Giderek halkın sorunları doğrultusunda bir konu ve anlatım gelişimi göstermiştir. Böylece, ressamların soylu bir kişiyi gizlice hicvetmek için çizdiği resimler gün ışığına çıkmıştır Sürekli güzel ve idealci bir anlayış içinde dinsel resimler yapmak zorunda olan eski ressamların bu gerçek dışı güzelliklerden içine baygınlık gelmesi sonucunda çizdiği "Alaycı çirkinleştirmeler" basılmaya başlayınca karikatür ayrı bir sanat haline gelmiştir.
Karikatür eskiden mizah duygusu olan ressamlar tarafından çizilirdi. Gazete ve dergiler çoğalınca ressamların yerini "Karikatürcü" dediğimiz daha değişik bir çizer tipi aldı. Bunlar mizah taşıyan bir fikri abartılmış resimlerle çizmek yerine değişik bir karikatür dili oluşturdular.
Fakat karikatürcüler, geniş kitleler için sanat yapan birçok kişi gibi seçkinler "Elit tabaka" tarafından küçümsendiler. Aslında toplumda bir azınlık olan seçkinler için kitlelerin anlayıp sevdiği tür sanatların bir değeri ve güzelliği olamazdı. Olmamalıydı da... Çünkü seçkinler azınlık oldukları halde sanat konusundaki iktidarlarını sürdürmek zorundaydılar. Varolma nedenleri buna bağlıydı. (Seçkin ile aydını birbirine karıştırmamak gerekir.)

Böylece karikatür gibi, sinema gibi hızla çoğaltılabilen ve geniş kitlelere ulaşabilen sanatları küçümsediler. İktidarlarını yürüttükleri sırça köşklere sokmadılar.
Bu sürekli küçümseme karikatürcü denen kişi üstünde giderek aşağılık duygusu uyandırmaya başladı. Halk tarafından kolay algılanabilirliğin ve beğenilmenin "Banal" bayağı bir iş olduğuna inanmaya başladılar.
Seçkin beğenisi "Ölümsüzlük" ve "Kalıcı olma" gibi birtakım resim değerlendirmeleriyle edebiyat ölçülerini karikatüre de uygulamıştı... Bu değer ölçüleri karikatürcüyü, sokaklarda gezen gazete ve dergi sayfalarından yavaş yavaş resmin mekânı olan sergi salonlarının duvarlarına itmeye başladı.
Bir yandan da karikatür çizerleri hızla çoğaldığı için yayınlanabilme olanağı azalıyordu.-Bu durum da dünyada sergiciliğe akımı hızlandırdı.
Karikatürün sokaktan kapalı salonlara dönmesi, karikatürden oldum olası rahatsız olan bazı güçlerin işine geldi. Vurucu gücü büyük ve ele avuca sığmayan bir kitle sanatını EVCİLLEŞTİRMEK fırsatını kaçırmadılar. Belli bir tür karikatür anlayışını ödüllendirerek o anlayışı özendirdiler. Kitle iletişim araçlarının çoğuna da hâkim oldukları için (Bilhassa TV) o anlayışın geniş propagandasını yaptılar. Böylece evcilleşmiş bir karikatür türünü tek ve mutlak karikatür anlayışı olarak kitlelere pompalamaya başladılar. Seçkinliğe heveslenmiş küçük gruplar üzerinde etkili oldular. Kişilik bocalaması içinde bulunan yarı aydın kesimde hiç olmazsa kafa bulandırdılar. Hele, kitleler tarafından beğenilmeyen karikatürcü türü içinde fedakâr militanlar bile buldular.
Önce masum bir "Turistik karikatür şenliği "gibi başlayan bu tür yarışmalardan iki örnek verirsem ne demek istediğim sanırım daha iyi anlaşılacak...
Birinci, Kanada'da Koka Kola şirketinin desteklediği 5000 dolar ödüllü bir yarışmanın Türkiye'deki izdüşümü... Adı Sedat Simavi Karikatür Yarışması... (Sedat Simavi'nin adını bu yarışmanın dışında tutuyorum. Çünkü çıkardığı kurtuluş savaşımızı destekleyen Güleryüz Mizah Dergisi'yle, yıllarca sürdürdüğü Karikatür dergisiyle ve çizdiği zaman için hiciv taşıyan karikatürleriyle Türk mizahına katkısını saygı ile anmak görevimdir...)
İşte bu yarışmanın geçen yılki katılma şartnamesinde şöyle bir koşul vardı: Yarışmaya katılacak karikatürler politik ve ahlak dışı olmayacaktır.
Yani yarışmayı düzenleyenler; politika yapmak ile ahlaksızlık yapmayı eş anlamlı olarak görüyordu. Yani politik bir karikatürle, bir fuhuş karikatürü terazinin aynı kefesindeydi ve çok ayıptı. Böylece nasıl bir karikatür türünün kurumlaştırılmak istendiği ortaya çıkıyor.
Ödül de Türk parası değil, 5000 Amerikan Dolarıydı... Diğer uluslararası karikatür yarışmalarının yapıldığı İtalya'da liret, Japonya'da yen, Yugoslavya'da dinar, Belçika'da frank ödül olarak verilirken Türkiye'de neden Dolar oluyormuş? Çünkü dolar “yem”ini duyunca ünlü şanlı karikatürcülerin yarışmaya katılacağını sanır... Oysa birçok yabancı karikatürcü, değil dolar, ödül pırlanta bile olsa lotarya oynamaktan çoktan vazgeçmiştir. Garanti parayı görmeden, pazarlıkta kesişmeden yarışmaya filan katılmazlar.

İkinci örneğimizin çağrı mektubu şu anda önümde duruyor. Bu yarışma Bulgaristan'ın Gabrova kasabasında kurulan Mizah Evi'nde yapılıyor. Tanıtım için güzel baskılı bir de albüm göndermişler. Albümde bugüne kadar yarışmaya katılan karikatürler, fotoğraflar ve heykeller var. Hepsi de çok güzel yapıtlar. Zaten Mizah Evi girişimi çok güzel ve yararlı bir girişim. Ama, gönderdikleri mektupta bir bölüm var ki yenilir yutulur cinsten değil. Diyorlar ki:
Sayın Yayın Müdürü... Sizin aranızda da bir yarışma açtık. Bizim yarışmamızı, yayınında en güzel tanıtan yayın sorumlusunu bu şenliğimize davet edeceğiz. Ona özel ödül verip, 5 gün bedava konuk edeceğiz...”
İşte benim böyle yemleri midem kaldırmaz. Mizah adına yapılmış güzel bir davranışı ve mizaha verilmiş emeği tanıtmayı zaten görev sayarım. Ama işin dibine lotaryalı bir rüşvetçilik kondu mu görevimi bile yapamam... Böyle propagandalı çıkarlı işler elimi
durdurur. Gabrova'yâ gitmek istersem kalkar giderim. Param varsa 5 değil 15 gün kalırım, kime ne?

İşte bu mektup da bir başka "Yarışma düzenleme zihniyetini" açıklıyor. Böyle düzenleyici kurnazlıkları da benim fena halde midemi bulandırıyor. Böylesine nedenler yüzünden Gırgır’da yarışma duyurularına yer vermiyoruz. Sergiler can baş üstüne... Ama GIRGIR’ı, “YARIŞMA denen; amacının, seçiminin ne olduğu belirli ya da belirsiz" hiçbir karikatür koşusuna bulaştırmamaya kararlıyız.

Ayrıca birçok faydasına rağmen kişi olarak yarışma denen "Karikatür spekülasyonuna" da karşıyım. Her yarışmada bir kaç kazanan varsa bir sürü de kaybeden var demektir. Buna kim karar verecek? Hangi anlayışa ve hangi teraziye göre?.. Bir tek karikatür seçicisinin halk olduğuna inanıyorum. Beğenirse bakar, beğenmezse bir daha bakmaz. Karikatürcünün tek ödülü de aldığı telif ücreti ve halka ulaşabilmenin sevincidir.
Yeri geldiği için Türkiye'de pıtrak gibi çoğalan karikatür yarışmalarından da söz etmek isterim.
Karikatür tekrar halk arasında sevilen bir sanat olalı beri adını duyurmak isteyen, kurumlaşmak isteyen her kişi ve kuruluş şıpınişi karikatür yarışması düzenler oldu. Dergilerden bankalara, sigorta şirketlerinden reklamcılara kadar yarışma düzenleyen düzenleyene... Eh son yıllarda nasıl olsa karikatürcü de bollaştı... Gelsin bir yarışma, yağsın karikatürler... Onlara düşen de artık değişmez bir takım haline getirilmiş 5-6 karikatürcüyü çağırıp "Haydi bize azıcık birinci, ikinci, üçüncü seçin" demek oluyor. Kazanana da biraz bin lira, kupa bardak, tabak dağıtıp gazete ve dergi haberi haline gelip kurumlaştıklarını "Tescil" ettiriyorlar.
Hatta bu yarışmaların öylesine "Şaşkınca" düzenlenmiş olanları var ki insan ne düşüneceğini şaşırıyor. Çünkü karikatür gönderen yarışmacıdan bir de üste para istiyorlar. Bu paraları toplayıp, kazananlara vereceklermiş. Çünkü yarışmayı düzenleyenlerin ödül olarak verecek paraları da yokmuş. Yani karikatüre yeni başlayan bir yarışmacı parasını bile bile kaptıracak. Çünkü acemi bir çizgiyle kazanma şansı piyango bileti alan bir vatandaş kadar bile yok.. Bankerlik gibi bir şey...

Ben, ülkemizdeki bu yarışmalardan çoğunun aslında iyi niyetle fakat üstünde az düşünülerek yapıldığına inanıyorum... Biraz düşünülse, yarışmaların asıl amacı olan "Karikatür sanatına" hizmet, genç karikatürcüyü yüreklendirme işinin gerçekleşmeyeceğini görürüz. Tersine karikatür ve karikatürcü burada moda olan bir reklam malzemesi olarak kullanılmaktadır. "Emek değil,lotaryacılık felsefesi" yüceltilmektedir.

Yarışmaların hep sevimsiz yanlarından söz ettik... Biz, sadece Gırgır olarak yarışmalara neden yer vermediğimizi, ilişkimiz olmasın diye özen gösterdiğimizi anlatmak istedik. Kendimizce ırak durmak için geçerli sebeplere değindik... Bu yarışmaların iyi yönü hiç mi yok, hiç mi faydasını görmedik?..
Önce yarışmalara katılan veya ödül kazanan yüzlerce karikatürcümüzü yarışmalarla ilgili düşüncelerimizin dışında tutuuyoruz. Bu düşüncelerimiz sadece yarışmaların yapısı ve nedenleri ile ilgilidir Yoksa emek verip, durduk yerde bir güzellik yaratan kişi için sadece "Saygın" sözcüğü kullanılmalıdır... İster yarışmaya versin emeğini, ister gazeteye... O kendi seçimidir... Aslolan yaratıcı emeğidir...
Yarışmaların faydasından sözettik. Kısaca sıralamaya çalışalım:
• Karikatürün gazete ve dergilerden dışlandığı zamanlarda karikatürcülerimizin dış ülkelerde kazandıkları yüzlerce ödül, karikatür sanatının sürekliliğini sağlamıştır.
• Ulusça dış ülkelerden başarılara çok önem verdiğimiz için karikatür sanatı toplumumuzda saygınlık kazanmıştır... Bir futbol maçındaki galibiyete bile muhtaç hale getirilmiş halkımız için kazanılan ödüller, gurur ve moral nedeni olmuştur... Halk kazanan karikatürü görmemiş olsa bile , bizde karikatür sanatı var; demiştir.
• Çizerin içine dönüklüğü kırılmış, uluslararası görgü alışverişi, başlamıştır... Etkilenme sonucu karikatürümüze daha değişik anlatım biçimleri gelmiş, bu anlayış birçok gelişmeyi başlatmış... Gazete ve dergi tekniklerine göre çizilen karikatürler değişik süsleme teknikleri, renkli çalışmalar ve afiş anlatımlarıyla zenginleşmiştir.

• Yarışma sırasında açılan sergiler, karikatürün asıl amacı olar kitlelere ulaşmayı sağlamıştır. Bir Türk karikatürünü gazete veya dergisinde göremeyen bir Fin'li sergide görmüştür. Ya da bir Türk, Macar karikatürüyle tanışmıştır... Bu görme alışverişi de halkların mizah içindeki birlikteliğini ve kardeşliğini sağlamaya çalışan önemli bir olaydır.
• Bazı yarışmalardan sonra yayınlanan albümler, belge olarak karikatür sanatına fayda getirmiştir.
• Ödüller genç karikatürcüleri heveslendirmiş, karikatür yayınlama olanağı bulamayan karikatürcüleri yüreklendirmiştir. Böylece karikatürden kopmamasını sağlamıştır.
Herhalde aklımıza gelmeyen daha birçok yararı olan bu yarışmalara katılmayın ya da katılın diye yazmadım ben bu yazıyı... Sadece ısrarlı mektuplarınız üstüne neden yarışma adresi vermediğimizi, neden kazanan veya kaybedenleri duyurmadığımızı anlatmak istedim... Gırgır'ın Türk karikatürü üzerinde etkisi büyük olduğu kadar sorumluluğu da çok büyük... Bu sorumluluk içinde "Yarışma" sorumluluğunu taşımak istemiyoruz. Ama karikatür anlayışı bir tane değil belki de bin tanedir. Biz, yarışma karikatürü yapmaya çalışmıyoruz.
Sergilere canı gönülden evet... Fakat yarışmalara inanmıyorum. Bu benim çok kişisel düşüncem... İnanmadığım bir işi de kendim başkasına öğütleyemem.
........................................ OĞUZ ARAL
MİZAH VE ŞİİR arşivi: (kaynak-GIRGIR, yıl:13,sayı:636, 11 Kasım 1984 Pazar)
*mizahveşiir’de ilk yayım: * 25.08.2008 *

2011-09-29T23:42:00.001+03:00

Oğuz ARAL'ın kaleminden:
HEM TERBİYELİ, HEM MASUM HEM DE KARİKATÜRCÜ!
Sedat Nuri, Cemal Nadir, Sururi gibi eski ustaların günümüzdeki izdüşümü. Hem yeni bir çizgi diline, hem de eski bir İstanbul çelebisinin birikimine sahip olmak zordur. Bülent'in karikatür sanatındaki başarısı işte burada!
Haberi Yalçın Pekşen'in yazısından öğrendim; Allah'ım, Bülent Düzgit açık kalp ameliyatı olmuş. Açık kalp ameliyatı ne demek? İnsanın göğsünü kesip-yarıp kalbini ellerine alıyorlar. Sonra da (ellerine sağlık) yontup-biçip yerine takıyorlar.

Halkı haberlendirme iddiasında olan biz gazeteciler, artık aynı gazetede çalışan arkadaşlarımızın hastalık haberlerini bile yine gazetelerden öğrenmeye başladık.
Eskiden birimiz nezle olsa, nezlesi gazetenin yarısına geçerdi. Çünkü burun buruna çalışırdık. Ama şimdi Bülent, bu yeni moda lüks otel azmanı Medya Towers dedikleri Hürriyet Gazetesi'nin üçüncü katında çalışıyor, bense beşinci katında... Yani birimiz Madagaskar'da oturuyor, diğerimiz Sicilya'da.
Karikatür denen bu yeni dünya sanatında karikatürcü dediğin adam biraz mel'un olmalı. Isırdı mı koparmasa bile, can yakmalı diye bilinir. Hatta punduna getirirse belden aşağı vurmalı ve yan hakeme çaktırmamalı...

Ama Bülent Düzgit, sımsıcak çizgisi ve keyifli espri dünyasıyla ‘‘Latifenin latif olduğu’’ bir dünyanın belki de son örneği. Usta deseninden gelen rahat ve sevimli çizgisiyle en sivri eleştiriyi yaparken bile insana olan sevgisini kaybetmeyen son bir örnek! Eleştirdiği kişiyi bile seviyor sanki...
Yani Sedat Nuri, Cemal Nadir, Sururi gibi eski ustalarımızın günümüzdeki izdüşümü. Hem yeni bir çizgi diline, hem de eski bir İstanbul çelebisinin birikimine sahip olmak ah ne zordur bir bilseniz. Bülent'in karikatür sanatındaki başarısı işte burada!
*
Bülent Düzgit'in Türk karikatüründeki değeri yeterince vurgulanmadı. İlk nedeni, Bülent'in sessiz sedasız, alçakgönüllü, reklamsız, propagandasız, mahçup kişiliğidir. Ortalıkta asla görünmez.
İkincisi de Hürriyet'te çiziyor olmasıdır. Hürriyet, her konuda yenilikçi ve atılımcıdır. Ama karikatür konusunda tutucudur. Bir kedi fotoğrafına çeyrek sayfa ya da koca harflerle dizilmiş bir başlığa yarım sayfa yer ayırabilir. Ama bir karikatürün ölçüsü bir ya da iki kibrit kutusu boyutlarını geçemez. İşte Bülent gibi bir usta yıllardır o boyutlar içinde hapistir.
*
Yukarıdaki satırları tam beş yıl önce yazmışım. Üstelik Hürriyet'te de yayımlanmış. Yazdıklarıma bugün yeniden bir göz attım. Gazetede Bülent için değişen hiçbir şey yok. Ama Bülent'te de değişen hiçbir şey yok. O muhteşem deseniyle niçin yarım sayfa panorama karikatürler çizmediğini, güzelim esprilerini halktan niye sakladığını, bunun için gazete içinde savaşım vermesi gerektiğini her zamanki saldırgan gevezeliğimle hababam anlatıp duruyorum. O, duru mavi gözlerini önündeki kaleme dikiyor ve mahcubiyetten yanakları daha da pembeleşiyor. Lafa başladığımdan yarım saat sonra nihayet ağzından bir cümle çıkıyor. ‘‘Haklısınız ama, ben böylesini de seviyorum ağabey.’’
Düşünebiliyor musunuz, en az yirmi yıllık dostluğumuz var ve bana hálá ‘‘Siz’’ diyor.
*
Bülent'in uykusunun en tatlı yerinde açık bıraktığı yatak odasının penceresinden tam tekerlek ve pırıl pırıl bir mehtap yükseldi. Mavi-beyaz ışıltısı, Bülent'in çocuksu ve masum ifadeli yüzüne vurdu. Sonra da Bülent'in köpek dişleri uzadı. Yüzünde ve vücudunda kara kıllar çıkmaya başladı. Mavi gözleri sarıya dönüştü ve aya doğru bir kurt uluması koparıp açık duran pencereden sokağa atladı.
Siz bir insanın hem iyi kalpli, hem terbiyeli, hem masum ve hem de KARİKATÜRCÜ olabileceğine inanıyor musunuz yoksa?
..................................... OĞUZ ARAL
*kaynak:Hürriyet-HürPortreler, o1 Ocak 2oo2 * /mizah ve şiir arşivi *27.07.2008

2011-09-29T23:09:00.001+03:00

ŞENAY KALKAN'ın CUMHURİYET'teki yazısı- 27 KASIM 1984

Aziz Nesin'in 70. yaş gününde bir kültür şöleni düzenlendi...........Kültür Servisi — Ünlü yazar Aziz Nesin'in Aralık ayında 70 yaşına girişi nedeniyle, 3 Aralık günü saat 18.30'da Şan Tiyatrosu'nda dostları tarafından bir kültür ve sanat şöleni düzenlendi.
Tüm geliri Nesin Vakfı'na bırakılacak olan şölende İlhan Selçuk, Haldun Taner, Cevat Çapan, Onat Kutlar, Vedat Türkali konuşacaklar, Ahmet Gülhan ile Müjdat Gezen'in sunuculuğunu üstlendiği gecede,
Metin Akpınar, Zeki Alasya, Genco Erkal ve Ahmet Gülhan'ın birleşik ve ayrı skeçleri, Yıldız Kenter, Müşfik Kenter ve Şükran Güngör'ün Aziz Nesin'den derledikleri şiir demeti, Muammer Sun'un besteleyip Timur Selçuk'un seslendireceği "Sol El Konçertosu", Feyzi Tunâ'nn gerçekteştirdiği "Çağamızın Nasrettin Hocası" adlı 20 dakikalık film, Hümeyra, Zülfü Livaneli, Timur Selçuk ve Rahmi Saltuk'un ilginç biçimde verecekleri konser yer alıyor. Ayrıca Müjdat Gezen, Aziz Nesin'le ve Nesin Vakfi'nda yaşayan 8 çocukla sahnede röportaj yapacak.

70. YILINDA — Aziz Nesin'in 70. doğum yıldönümü 3 aralıkta düzenlenen bir geceyle kutlanacak. Ünlü yazar, "Kutlama geceme ölüm de gelsin, görsün, ama geldiği gibi gitsin
70 yılı geride bırakan Aziz Nesin:
"Yaşlılık, pişmanlık duyma olgunluğuna erişmektir "
"Bugüne kadar yaşamımda hiç yaş günü kutlaması olmadı" diyen Aziz Nesin'in 70. yaşı, 60. yaşında olduğu gibi yine arkadaşlarının düzenlediği bir geceyle kutlanacak. Nesin'in öykülerinin küçük skeçler halinde sahneleneceği, şiirlerinin okunacağı, sanatçı kişiliği ve yazarlığının tartışılacağı bir panelin düzenleneceği; türkülerle, şarkılarla bezenecek 3 Aralık’taki geceye Aziz Nesin ölümün de çağrılı olduğunu söylüyor. "Bugüne kadar birkaç kez ölümle karşı karşıya geldim. En büyük dileğim, bu kutlama gecesine ölüm de gelsin, görsün, ama gitsin" diyor.
Aziz Nesin, 1915 İstanbul doğumlu. Kuleli Askeri Lisesi ve Harp Okulu'nda okuduktan sonra, 1944 yılında gazete fıkra yazarlığına geçti. Sabahattin Ali ile birlikte "Marko Paşa", kapatılınca, "Malum Paşa", kapatılınca "Merhum Paşa", o da kapatılınca "Ali Baba" adlı mizah dergilerini, 1962'de de tek başına "Zübük" adlı mizah dergisini çıkardı. Öykü, roman, anı, taşlama, fıkra, gezi türünde kitapları yayımlanan, şiirler ve oyunlar yazan Aziz Nesin, Türkiye'dekilerin yanı sıra yurt dışında da Bulgaristan'da, İtalya'da, Sovyetler Birliği 'nde ve Filipinler'de toplam 6 tane ödül kazandı.
............... Geçen 70 yıla bir bakışBunlar Aziz Nesin'in 70 yılda kitaplara, antolojilere geçen, gazetelerde yansıtılan tanıtımıydı. Aziz Nesin, "Kendimi hiç 70 yaşında duyumsamıyorum" dese de, geçen bu koca 70 yıla nasıl bakıyordu?
"Yakın zamana kadar insanların çoğu gibi yaptıklarımdan hiç pişman değilim diyordum. Bunun doğru olmadığını gördüm. İnsan yaptıklarından pişman oluyorsa yaptıklarından ders alıyor demektir. Şimdi yaptığım çok şeyden pişmanım. Bazılarını niçin o kadar az yaptım diye, bazılarını niye öyle yaptım da başka türlü yapmadım diye... Yaşlılık pişman olma olgunluğuna erişmek demektir. Pişmanlık duyan insanlar gelecekte daha güzel şeyler yapmaya kararlı olurlar demektir. Özellikle bireysel yaşamımda çok yanlışlar yapmışım. Bunun hesabını da hem ben hem başkaları çekti. Ne yazık ki, yine yanlışlar yapmaya devam ediyorum."
Nesin'in yaşamında "Tümünü yaptım diye hiçbir şey yok"tu. Her şeyi yarım yanlış yaptığını, şimdi eksiklerini tamamlamaya, yanlışlarını düzeltmeye çalıştığını söylüyordu. Bireysel yaşamındakiler bir yana, yazarlığı açısından nelerdi bu yanlışlar?
.................... Verimin ancak yüzde onu
"Zamanımı çok iyi kullanamadım. Verimimin yüzde onunu verebildim. Daha iyi kullanalabilirdim zamanı. Geçim kaygısıyla yazarlığımdan özveride bulunmak zorunda kaldım. İnsan ilişkilerini iyi düzenleyememem, yazarlığımı olumsuz yönde etkiledi. Kötü, yanlış ilişkiler kurdum. Yayınevleri yöneticileriyle, arkadaşlık İlişkilerinde, kadın ilişkilerinde..."Bugüne kadar 78 kitabı yayımlanmıştı. Salt öykülerinin sayısı 3000'i bulmuştu. Türkiye'de yazılan bir doktora tezine karşılık, yurt dışında 30'a yakın tez yazılmıştı Aziz Nesin ve eserleri için. Türkiye'de ise kitapları hakkında olumlu ya da olumsuz pek eleştiri yayımlanmamıştı. "Rauf Mutluay dışında kimse kitaplarım hakkında yazı yazmadı. Olumlu ya da olumsuz hiç..." diye düzeltti. Bunun anlamının ne olduğunu da başkalarına bırakıyordu. Türkiye'deki edebiyatı değerlendirmesine gelince...
................ Edebiyatla uyumu hükümetler sağlamalı"Türkiye genelde yabancı ülkelerde değerini ve önemini yitirdiği, gittikçe de yitirmekte olduğu için edebiyatta da bunun aynını yaşıyor. Bir varsayım olarak, çağdaş Türk Edebiyatı Avrupa ülkelerinden birinin edebiyatı olsaydı, büyük ilgi toplardı. Türk Edebiyatı, yazını, devletin yabancılar ve dünya nezdinde itibarlı olmaması yüzünden, örneğin Başbakanın en büyük başarısının sürekli kredi araması ve borç buluyor olması yüzünden çok şeyler kaybediyor. Benim yaşadığım dönemde Türk Edebiyatı iktidarla hiçbir zaman bağdaşamadı. Bunu istemedik de. Bu, yazarların değil, hükümetlerin bozukluğu, yanlışı, eksikliğidir. Uyum sağlayamadık. Uyumu hükümetlerin sağlaması gerekirdi. Onlar kendi politikalarını izleyen edebiyatçılar aradılar, istediler. Hiçbir zaman böyle, isteklerine uygun iyi bir edebiyatçı bulamayacaklar..."
......................................... Kültürel amaçlı Ekin A.Ş."70. yaşım uğurlu geldi" diyen Aziz Nesin, uzun bir aradan sonra yeniden kurulan "Ekin" Anonim Şirketi'nin Yönetim Kurulu Başkanlığı'nı yapıyordu. Neden yeniden kurulmuştu "Ekin" ve neler yapılması düşünülüyordu?
"Ekin A.Ş. kültürel amaçlı ticari bir şirket. Güncel politikaya hiçbir zaman girmeyecek. Bilimsel ve toplumsal çalışmalar yapacak. Son yıllarda aydınların soluk bile alamayacağı dar bir ortam yaratılıyor. Bu girişim çok küçük olanaklarla da olsa, aydınlara bu fırsatı vermek için yapıldı."
................. ŞENAY KALKAN
mizahveşiir arşivi / kaynak: CUMHURİYET, 27 KASIM 1984
*12.03.2008*

2011-09-29T23:00:00.006+03:00

Müjdat GEZEN, Oğuz ARAL'ı anlatıyor:
................. "GÜLDÜRENLER"...
Oğuz Aral'dan söz etmek istiyorum.
"Gırgır"ının dünya çapındaki tirajıyla artık tartışılmaz yerini alan bu eski ortağım, dostum, arkadaşım, ağabeyimiz Oğuz Aral'la yıllar sonra yine birlikte olduk. Süavi Süalp'i anma gecesini birlikte düzenleyeceğiz, Oğuz, Kandemir Konduk, ben... Büyük mizah ustası Süavi ağabeyi anacağız dostlarıyla.

"Londra'da mizahla ilgili bir konferans veriyordum..." diye başladı söze Oğuz Hoca... "Mizah dünyaya ilk kez bizden, yani ta eski Türklerden, Anadolu'dan yayılmıştır" dedim. İngiliz profesörler fena halde bozuldular. "Bu ciddi bir iddiadır, nasıl kanıtlayabilirsiniz ki?". "Gayet basit" dedim, "Bir sizin topraklarınızdaki mağaralara bakın, bir de gelin bizim mağaralara bakın. Sizde bizonlar, ok atan adamlar göreceksiniz. Yani o zamanın insanı, Avrupa kıtasında yaşayan eski dedeleriniz henüz üretime geçmemişler. Oysa bizim mağaralarımızda keçileri simgeleyen resimler bulacaksınız. Keçi., süt veren bir hayvandır, üretim simgesidir bir anlamda. Üretime geçmiş bir toplumda mizah başlamış demektir.."
"Bunu nasıl kanıtlarsınız?" diye diretmiş İngilizin profesörü. Oğuz da: "Papazın biri Nasrettin Hoca'ya sormuş; Hoca sen her şeyi bildiğine göre dünyanın tam ortası neresi, onu da bilirsin, demiş. Bilirim, demiş Hoca da. Neresi öyleyse?.. Tam üstünde durduğum yer, demiş Hoca... Nasıl kanıtlarsın bunu?.. İnanmıyorsan ölç, demiş Hoca.. Ben size daha somut bir adres veriyorum. İşte Anadolu orada. Gidip gezin mağaraları. Gözlerinizle görün ta o çağlardaki insanı ve üretimin nerede erken başladığını anlayın. Bu nedenle mizah önce bizden çıkmıştır..."
*
Oğuz Aral, mesleğini çok ciddiye alan ve ödün vermeyen bir karikatürcü, mizah ustasıdır. Ankara'da bir açık oturumda genç bir karikatürcü, Oğuz Aral'ı savunuyorum diye bana kızmıştı. Sonra kendi karikatürlerini gösterdi bana.
Genç ve yetenekliydi, kırmak olmazdı. Ama çizdikleri karikatürden çok ,sert amblemleri andırıyordu. Yani, Oğuz'un da kendi çizdiği gibi şeyler çizmesini istiyordu. O genç arkadaşım şimdilerde neler yapıyor bilemem ama, Oğuz hâlâ çiziyor.
Yine geçenlerde duydum. Profesörlerimiz Gırgır ve Oğuz Ara! üzerine bir kitap hazırlıyorlarmış...
..................................... Müjdat GEZEN(Güneş-1983)
*mizahveşiir arşivi .
*27.07.2008

2011-09-29T22:56:00.003+03:00

Semih BALCIOĞLU'nun

kaleminden NECATI ABACI

...............

Tarsuslu ortadirek bir ailenin üç çocuğundan biri. Kendini bildi bileli ağır bir karikatür hastası.

Dergilerde, gazetelerde, tabii karikatür kitaplarında, nerede karikatür varsa, çocuk yaşında bulup buluşturup onlara sahip oluyor.

Ondan sonra da, onları teker teker kesip defterlere yapıştırıp kitaplaştırıyor.

Dedik ya, ağır karikatür hastası...

Bunlar da yetmiyor, karikatürcüleri yakından tanımak için, rahmetli babasına, "Karnemde hiç kırık yok, bana hediye falan da alm
ayın, hediye olarak Akşehir Nasreddin Hoca Şenliği'ne götürün, orada karikatürcüleri yakından görüp tanıyayım. Bu bana yeter de artar bile," diyor.

Oysa karnesi dökülüyor.

İlk büyük yalanını da bu şekilde karikatür aşkına babasına söylemiş oluyor.

Eee... Adam olacak çocuk yalanından belli oluveriyor.

Baba Abacı'da bu mutlu (!) haberi alınca hasta oğlunu Akşehir'e terapiye götürüyor tabii...

Ama yazık!

Necati'nin görüp tanımak istediği çizerlerin hiçbiri o yıl Akşehir'de yok.

Tarsus'ta açtığı resim ve karikatür sergisine Nâzım Hikmet, Halikarnas Balıkçısı ve bazı aydın sanatçıların portrelerini çizip koyunca, sergiyi basan faşolar tüm çizdiklerini parçalıyorlar. Bu olaydan sonra Baba Abacı, oğlunu kısa bir süre Tarsus'tan uzaklaştırıyor.

Önce Ankara'ya, sonra da Gaziantep'e akrabalarının yanına gidiyor.

Sebep, üniversite giriş sınavlarına hazırlık!..

Güç de olsa puanı tutturan Necati Abacı, kapağı İstanbul Tatbiki Güzel Sanatlar'a atıyor.

Okulda, kendi sınıfında Gırgır dergisinin birçok çizeriyle birlikte olmak, ona ister istemez heyecan veriyor. Ayrıca iki sınıf üstünde de Gürbüz Doğan Ekşioğlu ile Mahmut Karatoprak'ın olması, özlediği ortam için bulunmaz bir şans ve fırsat...

1981'de mezun olan Abacı, kendini basın ve reklam ajanslarının içinde buluveriyor.

Birçok mizah, sanat ve fotoğraf dergilerinin aranılan çizeri oluveriyor.

Sürekli olarak reklam ajanslarının içinde bulunması, onun ister istemez gazetelere günlük karikatür çizmesini engelliyor.

Katıldığı ulusal ve uluslararası karikatür yarışmalarında küçüklü, büyüklü 40 dolayında ödül kazanıyor. Bu ödüllerin 10'u uluslararası yarışmalardan geliyor.

Portresinin güçlü olması, Abacı'yı bu dalda ön sıralara çıkarıyor.

Açtığı 13 kişisel sergiden 10'u portre sergileri oluyor. Necati ne yazık ki bu çalışmalarını hâlâ kitaplaştıramadı.

Bu kitabı herkesten önce, hatta kendinden önce benim beklediğimi de çok iyi biliyor.

Çünkü, bunlar rastgele çizilmiş portreler değil. Özene, bezene, arayarak çizilmiş başarılı portreler.

Bir Kuzgun Acar'ın portresi bu alanda çizilmiş çok başarılı bir örnektir. Ben bile bu portreye sık sık bakıp, Kuzgun'u anarım. Bu dünyaya her zaman bir Kuzgun Acar gelmez, böyle bir portre de her zaman çizilemez.

Necati Abacı karikatürümüzde iki akademisyen karikatürcüden biridir.

Gürbüz Doğan Ekşioğlu, Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Grafik Bölümü'nde öğretim üyeliği yaparken, Necati Abacı da 1985-1990 yılları arasında önce İzmir 9 Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi'nde öğretim üyeliği yaptı, şimdi de İstanbul Beykent Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Grafik Bölümü'nde öğretim üyesidir.

Sessiz, kendi halinde biridir.

Hiç kimseye 'hayır' diyememesi yüzünden, reklam ajanslarında sabahlara kadar aralıksız çalıştı. Bu yüzden neredeyse yatağa düşecekti.

Boş vakit bulursa bol bol fotoğraf çeker ve Tarsus'a annesini ziyarete gider.

Reklam ajanslarında karikatür çalışmalarına gereğinden az zaman ayırdığı günlerde kendini şöyle eleştirirdi:

"Semih Abi, dün yine Türk karikatürüne yarım gün katkıda bulundum."

_________________________________________
kaynak-Semih Balcıoğlu,

Memleketimden Karikatürcü Manzaraları
(can, 2oo3, istanbul)

____________________________________________________________________*22.07.2008*

2011-09-29T22:45:00.003+03:00

ferda balkaya çetin*Karikatür sever misiniz?

Karikatürlerin salt meraklılarını değil, herkesin dikkatini çektiği, takip ettiği inancımı günden güne güçlendiren,
Karikatürlerin,
Gündelik koşuşturmaların içinde olması, toplumsal ve kültürel konulara çözümsel bir yaklaşım sunması, eleştirerek tartışmalara açması, insana özgü yaşantıların sanatsal bir bakışla analize edilmesi, gündemi oluşturan konuların karikatüristlerin kaleminden anında yansıtılması…
Bir anlamda bilgilendirir bizi karikatür.
Zıtlıklar, farklılıklar, aksaklıklar, değişimler konu olur karikatüre.
Ve insan olarak yaşadığımız acı, korku, sevinç, hüzün gibi, yaşam süreci içerisinde durmaksızın birbirine dönüşen olgular…
İşte karikatürist tüm bunları kafasında sorgular, abartır; yaratıcı düşünce ve mizahi gücünü kullanarak tüm dokunulmazlıkları kaldırır.
Böyle iken,
Karikatürün bizde bıraktığı etkiyi;

“Gelin birlikte düşünelim!
Karikatür güldürür mü, düşündürür mü, eleştirir mi, öfkelendirir mi; yoksa şaşırtır mı?
Karikatür bu! Bunların tümünü, hatta fazlasını bile yapar. Akla ve yüreğe ivme kazandırırken; güldürür, iğneler, sarsar, incitir, şaşırtır… hüzün de damıtabilir yüreklere…”
İmgelemin sonsuz büyülü gücü ile karikatürdeki espri,
Karikatüristlerin kaleminden anlamlı çizgilerle resimsel sanata dönüşerek gülümsetir bizi.
Gülümsemek!
Zihnimizin en temel ihtiyacı…
Bu anlamda düşünürsek,
Karikatürün ciddiyeti altında yatan gizli gülmecenin ruhumuzda yaratacağı olumlu etkiyi de göz ardı etmemiş oluruz.

“Değil mi ki, insan yüreğinin tüm halleri, sanat ürünlerine; bilinmedik renkler, bilinmedik biçimler ve bilinmedik (…) seslerle siner.
İnsanı düşünen canlı olarak tanımladığımıza göre; demek ki, karikatür bize insan olduğumuzu anımsatır ve insan olma hazzını duyumsamamızı sağlar.”
Sanatın diğer dallarıyla da iç içe olan karikatür,
“Aslolan SANATTIR! Müzik, şiir, resim, heykel, mimarî, sinema, tiyatro, fotoğraf yabana atılabilir mi? Yazılı ve sözlü ürünleriyle edebiyat göz ardı edilebilir mi?
Sanat; düşünce zenginliğimizi ve verimimizi artırır; ruh sağlığımızı korur ve ruhsal sorunlarda rehabilitasyon işlevi görür.
Dünya savaşlarından yenik ve bitkin çıkan Almanya; savaşın yıkım ve sendromundan; hemen her sokakta oluşturdukları tiyatrolar sayesinde kurtulmuş ve başarıyı yakalamışlardır.
Açıktır ki,
_Genelde sanat / özelde karikatür, beden ve ruhumuzu sağaltır.
…Ve bilgilendirir.
Dahası;
Bilgilendikçe “sevmeyi” ama adam gibi sevmeyi öğrenirirz.
Ne güzel!”***
“forumedebiyat” dostlarımdan karikatürist Sevdakâr Çelik’in; alıntılar yaparak sizlerle paylaştığım “Karikatür bilgilendirir” adlı yazısı;
Ufkumda yeni pencereler açarak mizahın eşsiz gücünden yararlanmayı öğretirken,
Karikatür hakkında daha çok bilgi sahibi olmak için de yeni araştırmalara yöneltti beni.
Yaratıcı çizgileriyle, mizah içerikli denemeleriyle bana karikatürü sevdiren değerli Sevdakâr Çelik’e sonsuz teşekkürlerimi sunuyorum.

................ ferda balkaya çetin
(İL GAZETESİ /13.10.2oo8)

*13.10.2008*

___________________________________________

2011-09-12T19:07:00.006+03:00

Tekin Aral, 'Karikatürü kurallara bağlamak saçma bir iştir'

*İnsanlara, olaylara mizahi mi bakıp mizah yapıyorsunuz?
->Mizahın haince planlanıp kuyumcu terazisiyle ölçerek yapılması gerektiğine inanıyorum. Alışverişte karşılaştığım insanlar, ensesine bir tokat atıp komik şeyler söylememi bekliyor. Mizahçılar pek öyle kah kah, kih kih insanlar değildir. Futbolcu da sokakta yürürken her gördüğü konserve kutusuna tekme atmaz. Ama keyifli yönlerimiz vardır; hatta benim bile!

*Kader mi getirdi yoksa çocukken mi karikatüre başladınız?
->Bu işe çok bilinçli başlamadım. Bir baltaya sap olmak için başladım. Durduk oturduk yerde insanın içinde mizah duygusu olması , çok kolay değil. 15 yaşındaydım, iyi resim yapıyordum. Oraya buraya gönderiyordum. Böyle başladım. İlki Dolmuş dergisinde yayımlandı. O zamanlar bu işin çok ustaları vardı. Alan dardı. Mizah için liseden sonra okumadım. Sonra gazetelerde çalışmaya başladım. Ressamlık yaptım. Uzun yıllar çizgi film çalışmalarında bulundum. Birden kendimi o zamanın Günaydın'ının birinci sayfasında dokuz sütun karikatürler çizerken buldum. Derken 1974'te Gırgır, 1976'da da Fırt'ı çıkardık.
*Masanızda her şey çok düzenli, dahası paralel duruyor, bir simetri tutkunuz mu var?->Yok öyle şey. O bizim Müjdat Gezen'de vardır. Mizahçılar dağınık tanınırlar ama ben düzenliyimdir. Yatılı okulun verdiği alışkanlıktan da geliyor. Ya da çocukluğumda, gençliğimdeki, kötü koşulların etkisi... Çok yoksul günler yaşadım. Babıali'de otellerde, dört kişilik odalarda yatardım. Üsküdar'dan her gün Babıali'ye gitmek, elinde karikatür kapı kapı dolaşmak mümkün değildi. Kapılarda yatmak gerekiyordu. 40 karikatüründen birini beğenecekler de 10 lira verecekler... Parasızlıktan, aldığım barbunya konservelerini yiyip içine sinek atar, konserveyi iade ederdim. Tabii parayı geri alıp ertesi gün yine konserve almak için. Babıali'deki bütün bakkallar beni tanırdı. Artık Beyazıt bakkallarına gider olmuştum.

*Şimdiki mizahçılar daha şanslı. Başta çileyi siz çektiğiniz için mi?->Biz çektik diyemem. Herkes, hepimiz çektik. Ama işimden iyi paralar kazandım. Birlikte çalıştığım arkadaşlarım da kazandılar. Aslında çok daha fazlasını da kazanmalıydık.
*Mizahçı ruhunuza Hürriyet Medya Towers iyi geliyor mu?->Asansörde gençlerle karşılaşıyorum. Hepsi blue jean'li. Gazetede izin verseler blue jean satarım, ne çok para kazanırım. Gazetenin korumaları çok hoş, çok sıcak. Gazetecinin korumalardan dayak yemediği tek yer bizim gazete. Özellikle bir sanatçı için çalışması, üretmesi kolay yer değil. Mutlaka teknolojik her şey düşünülmüş. Ama birbirimizle asansörde tanışıyoruz. Bina çok büyük. Bazen sokakta kaçtığımız alacaklılarla, ev sahipleriyle gazetede karşılaşıyorsunuz. Adam ilan vermeye gelmiş! Ben bir gazetede çalışırken pencereden girip çıkardık. Kapısına giden yol çok uzun ve karanlık olduğu için. Hürriyet'te pencere de yok!

*Müthiş bir mizah kaynağı gördüğünüz politikacı, şarkıcı var mı?
->Kesinlikle, hepsi oluyor. O kadar çok var ki. Ama isim verirsem özel bir dikkat gösterdiğimi düşünürler. Ama televizyonların çoğu lahmacun kokuyor. Artık daha iyi koksun diye ekranda da lahmacun yapmaya başladılar. Televizyon eleştirileri yapmaya başladım bu nedenle. Yıllarca iktidarları eleştirdim, şu anda da televizyonları eleştiriyorum. Çünkü şu an iktidarda olan, televizyonlar... Hepimizi televizyonlar idare ediyor. İstedikleri an hiç olmayacak birini tepeye oturtup, en tepedekini aşağı indirebiliyorlar. Futbolcuları bile televizyon idare ediyor. Yedi yaşındaki çocuğa Einstein muamelesi yapıyorlar.
* Karikatürlerde neden zenginler şişman ve purolu çizilir?->Belli simgeler vardır. Bizde zenginler hep şişman, göbekli, purolu çizilir. Hiç şişman zengin gördünüz mü? Kilo vermek için sağlık salonlarına giderler. Diyetler yaparlar. Papyonlu politikacılar çizdik hep. Cumhuriyet bayramında bile takmıyor adamlar. Hatta biri kravatı beline bağlamıştı.

*Konuşma balonları çizgiyi anlamazlar diye mi?
->Karikatür yazılı da olur, yazısız da. Çok isterseniz çizgisiz de olur. Karikatürü zincirlerle kurallara bağlamak, hem de günümüzde saçma sapan bir iştir. Karikatürü yazılı, yazısız, noktalı, virgüllü, beyazpeynirli, kıymalı diye ayırmaya, evcilleştirmeye kalkmak niye ki? Bizde en bi yazısız karikatür savunucuları, aynı zamanda dünyanın gene en bi yazılı karikatürlerini yapan büyük ustalar Wolinski'lere, Reiser'lere tapınmaktan da geri durmazlar. Boşverin.!. Herkes dilediği gibi çizer. Beğenen beğenir, beğenmeyen de küçük kızını vermez!..
*İyi ki mizahçı olmuşum. Bir daha doğsam yine olurum der misiniz?
->Mizahçı filan olmazdım. Ne güzel adam gibi işler var. 10 dakikada milyarlar kazanılıyor. Böyle stressiz, kendime rahat zaman ayıracağım, az çalışarak çok para kazanacağım işler bulurdum.

Gülden Aydın

Hürriyet, 3 Ağustos 1997
arşiv: MİZAH VE ŞİİR

*19.04.2009*

2011-09-12T19:05:00.004+03:00

Bedri Koraman 'la...RÖPORTAJ...
>>kaynak>>
01 Nisan 2006 Sayı: Nis 2006_PM Ekibi
********Bedri Koraman kendine özgü tarzıyla, estetik çizgileriyle, yıllarca Türk medyasında ilgiyle takip edilmiş adeta yaşayan bir efsane... Kendisiyle karikatür sanatını, son yıllarda ülkemizde tekrar yoğun bir ilgiyle takip edilen mizah dünyasını ve de Photoshop’a başlama öyküsünü konuştuk...
*******
Photoshop Magazin: Kimi karikatüristler, karikatürü “Dessin Humoristique - Çizgi ile Mizah”, “Humour Graphique – Grafik Mizah”, “bir eleştiri sanatı” yada “eleştiri biçimi” olarak açıklamışlar. Bedri Koraman’a göre karikatür nedir ?

Bedri Koraman: Bedri Koraman’a göre tüm bu söylenenler doğrudur. Karikatür insan zekasının bir yansımasıdır. Yani mizah hakkında, espiri hakkında hangi laf söylenmişse ben hepsinin doğru olduğuna inanıyorum. Sadece değişik cümlelerle anlatılır, değişik kelimelerle anlatılır. Ama mizah nosyonu her kafada müşterektir. Zekâyla beynin yarattığı hoşluk veren duygulardır bunlar. Zekânın bir nefes almasıdır. İnsanların ruh sağlığı için mizah ilaç gibi bir şeydir. Rahatlatıcı, stres alıcı bir şeydir. Yani beyinleri gülümsetmektir. Bütün bu söylenen lafların hepsi de doğrudur.

PM: Karikatür çizmeye ilk ne zaman ve nasıl başladınız?
BK: Ben hayata şair olarak başladım. Yazar olmak istiyordum. Romanlar falan yazmak istiyordum. Sonra bir gün “Ya ne güzel resim yapıyorsun” dediler, “Sen akademiye gitsene” dediler, ben de sağda solda bir şeyler çiziyordum, “Ooo ne kadar güzel” dediler, haydi biz resme yöneldik. Bu maceralardan sonra Akademi’ye gittik resim yaptık. Birtakım arkadaşlar gazetelerde, dergilerde karikatürler çiziyorlardı. Ben illüstrasyon yapıyordum, Babıali’de. Akademi hocam “Çok yeteneklisin, bir burs bulup seni Paris’e yollayalım” diyordu ama ben sıfırdan başladığım için hem çalışıp hem okuyordum, bunlar bana fantezi gibi geldi, Babıâli’de kaldım. Hatta o yüzden hocam küstü. Sonra, karikatür para getirmiyordu, 3 lira-5 lira veriyorlardı ama ben resim yapıyordum, daha fazla kazanıyordum. O yüzden bir süre illüstrasyonda kaldım. Kitap kapakları, afişler filan çiziyordum.

PM: Bu konuda sizi yetiştiren, yönlendiren bir hocanız ya da hocalarınız var mıydı?
BK: Karikatürün okulu yok. Bizim önümüzde istifade edebileceğimiz, hoca olarak görebileceğimiz insanlar da yoktu. Bir Cemal Nadir, bir Ramiz vardı görebildiğimiz… Onlar da batı etkisinde çok fazla kalamadılar, savaş yılları içerisinde çalıştılar. Çok sonraları kimsenin bilmediği bir takım bilgilere ulaştım, Cemal Nadir’in bir Alman karikatüristin, hatta çizgilerinden dahi yararlandığını tespit ettim. Orhan Ural da vardı ama… Cemal Nadir vardı. Cemal Nadir daha yaratıcı, daha beyni işlek bir adamdı.

PM: Saul Steinberg’in 1930-40’lı yıllarda çizdiklerini içinde topladığı “ALL IN LINE” yani “Yalnızca Çizgiyle” isimli albümü, yazıdan bilinçli olarak arınmış karikatürün ilk modern örneklerinden biri… Sizce yazının karikatürde yeri nedir? Sanatsal değerini azaltan bir etken mi, gerekli mi ?
BK: Başlangıçta Steinberg’in bu fikri herkesi etkiledi ve herkes mümkün olduğu kadar yazısız karikatür çizmeye yöneldi. Ama bu bağnazca bir yönelmeydi. Tamamen yazısız düşünmeye başladı karikatürcüler. Fakat bu da aşıldı, yazının gerekliliği ortaya çıktı. Bunun en bariz örneği Sempe’nin bir karikatürüyle açıklanabilir. Şimdi bugün bilgisayar olarak gördüğümüz şeylerin ilk örnekleri devasa şeylerdi. O zaman yapılmış bir karikatürde, kocaman bir bilgisayar… Bir yazı çıkmış bilgisayardan, okuyorlar: “Ben profesör bilmem kim tarafından düşünüldüm, şu tarafından yapıldım… Fakat 5 dakika sonra patlayacağım” diyor. Bu espri yazısız nasıl verilebilir? Yani prensip olarak yazısız çizeceğim dediğiniz zaman olmaz, yazı desteği gerekebiliyor karikatürde. Şimdi siz bunu taşrada bir gazetede yayınlayın bakalım. “Bu ne?” der adam. Sonra bu çok enteresandır, aslında mimardır zannediyorum, ama bir yenilik, bir aşama getirmiştir ve derece derece herkes bundan istifade etmiştir. Bunun gibi, karikatürü nerelere getiren insanlar vardır. Tomi Ungerer. bu çok önemli bir karikatürcüdür. Bende müthiş kitapları var. Fakat oturmuş “EROTOSCOPE” diye bir şey yapmış, bunu Türkiye’de yayınlamanıza imkân yok.

PM: Gençlik yıllarınızda çizimlerini örnek aldığınız, sizi etkileyen biri var mıydı?
BK: Picard. Onun kadın çizimlerinden esinlendim. İlk karikatür çizdiğim sıralarda mizah dergilerinde ona benzer çizmeye çalıştığım oldu ama onun dışında hiç kimseden etkilenmedim.
********Benimle birlikte -ki şimdi de böyle yapılıyor, aktüel yani haberle birlikte, aynı anda yorumunu koyan karikatürler başladı.*********

PM: Bir karikatür sanatçısı zihinsel olarak nasıl bir donanıma sahip olmalı?
BK: Dünyaya iyi teşhis koyacak kadar, dünyanın gidişatı hakkında, politika hakkında donanımlı olması lazım, bilgili olması lazım. Yönetimler hakkında, ideolojiler hakkında bilgi birikimi, bir dünya görüşü olması lazım. Dünyaya düşünsel açıdan çok tepeden bakacak seviyede olması lazım. Karikatür öyle bir şey ki, karikatürde ahlaksızlık yapılamaz, karikatürde yalan şey söylenemez. Bir de şu var, iyi de deseni olması lazım karikatürcünün. Çünkü anlattığı fikri iyi ifade etmesi lazım. Şimdi tabi hevesli gençler birtakım şeyler yapıyorlar, bakıyorsunuz harika da bir espri bulmuş ama çizgi onu anlatmıyor.

PM: Uzun yıllar gazetelerde karikatür çizdiniz… Karikatürün bir gazeteye kazandırdığı artılar sizce nelerdir?
BK: Siyasi karikatür olarak başka gazetelerde bulunmayan anlatım tarzı eklediğim için, bir röportajcı gibi… Bir muhabir gibi mahalline gidip olayları takip ederek bantlar halinde anlattığım için, çalıştığım gazeteye ( Milliyet’e ) bir kalite ekledi. Manşetle birlikte, başlığın hemen altında kocaman basabildik. Hem tiraj olarak hem itibar olarak gazeteyi diğerlerinden farklı bir konuma getirdim. Bu yüzden sanıyorum ki karikatürün gelişmesinde gazetelerde karikatür kullanımının artmasında katkılarım oldu.

PM: Cumhuriyet Gazetesi de aslında az çok gazetede karikatürü kullanıyordu…
BK: Cumhuriyet de kullanıyordu, başka gazeteler de kullanıyordu. Karikatür, sayfanın alt dip köşesinde küçücük olarak basılırdı. Ve günlük olayları takip ederek değil, 3-4 gün evvel olmuş bir olay hakkında da karikatürcüler orada “Şöyle şöyle olmuş” deyip, “Gazetelerden” deyip altına not düşüp o konuyla ilgili karikatürler çiziyorlardı. Benimle birlikte ki şimdi de böyle yapılıyor, aktüel yani haberle birlikte, aynı anda yorumunu koyan karikatürler başladı. Diyebilirim ki en büyük katkım budur.

PM: Milliyet gazetesindeki çalışma sürecinizi biraz anlatır mısınız? Mesela kaç yıl devam etti, ne zaman başladı?
BK: 1954 yılında, Milliyet Gazetesi’nin logosu dahil, başındaki meşalesi, yazısı tümünü ben yaptım. Tabi çok adam geldi geçti ama kadro o kadar geniş değildi, 25-30 kişiydi. Gazetenin en ağırlıklı noktasında ben de bulundum. Abdi İpekçi’nin geniş bir ufku vardı, en iyi gazeteyi yapma hırsı vardı ve bana da çok güvendi. Ve onu mahcup etmedim zannediyorum. Yani diyebilirim ki itibarlı bir referans gazetesi olmasında, Abdi İpekçi kadar olmasa da bizim de büyük katkımız oldu. Ve çok sevildik, okuyucuyla bütünleştik. Hatta o günlerde yapılan bir röportajda şunu söylemiştim; “Ben bir gün bir şehre, kasabaya gitsem yani Milliyet Gazetesi’nin girdiği bir yere gitsem ve birinin kapısını çalsam, onlar beni en muteber misafir diye kabul ederler.” diye bir beyanda bulunmuştum. Okuyucuyla o kadar bütünleşmiştik ki… Çok sevildik ama işte şartlar değişiyor. Basın gelişti, kalabalıklaştı, basına dışarıdan büyük sermayeler girdi, sermayenin basını kullanması daha değişik oldu, basın istikamet değiştirdi. Belki bu yeni gidişe ayak uyduramadık. Biz, “Gitse iyi olur” noktasına geldiğimizi anladık, çekildik.

PM: Sizin yakın zamanda Photoshop öğrenmeye ve kullanmaya başladığınızı işittik bu ne zaman başladı, birde neden daha önce değil de yeni kullanmaya başladınız?
BK: Bilgisayar olayı yeni yeni büyük imkânlar getirmeye başladı. Başlamış daha doğrusu, ben bunları bilerek söylemiyorum. Diyorlar ki, “O kadar da geç kalmamışsın! Çünkü daha önce zaten bugün yaptıklarını yapacak seviyede değildi bilgisayarlar” ama ben yine dövünmeye devam ediyorum! Keşke daha önce öğrenseydim, en azından dil bakımından Fransızcaya çakılıp kalmazdım, İngilizceyi de biraz sökmeye çalışırdım. Çünkü bütün bu bilgisayar imkanları, bütün bu aletler İngilizce konuşuyor, ben de pek çok laflarını anlamıyorum.

PM: O zaman şöyle bir şey soralım. Photoshop çok yakın bir zamanda Türkçe olarak da satılacak. Bu konuda ne düşünüyorsunuz?
BK: Çok güzel bir şey. Ben herhalde istifade edeceğim ondan. Biraz daha geliştireceğim bilgilerimi.
PM: Biraz da bir karikatürü çizim sürecinizden yani teknik sürecinizden bahseder misiniz? Hangi aşamalardan geçip ortaya çıkıyor? Yani önce karakalem eskizler çizip sonra birini seçip renklendirmek gibi?
BK: Bugün bilgisayarla düşünmeye başladığım andan itibaren, zaman zaman eskizleri dahi bilgisayarda yapıyorum. Önce fikir oluşmuşsa kafamda, kabaca bir kompozisyon çiziyorum ve onun üzerine bir layer açıyorum, biraz daha onararak çiziyorum. Bir layer daha, bir layer daha, bir sürü layerla işi götürüyorum.

PM: Türk insanının karikatüre bakışı hakkında ne düşünüyorsunuz?
BK: Şimdi aslında bizim milletçe bir palavramız var. Bizim türk halkı mizaha yatkındır, işte Nasrettin Hocaları vardır, mizah bizim halkın kafasında vardır… Bu bizim biraz palavramız. Pek çok dönemde mizahçılar küçük görülmüştür. Buna rağmen insan kafasının rahatlama ihtiyacı o kadar da köreltilememiştir, yine de mizah vardır. Ama mesela ben bir Fransız karikatüristinin yaptığını burada yapamıyorum. Çizdiğini çizemiyorum. Bakın şimdi, Avrupa’da adamın birisi bizim peygamberimizin karikatürünü çizmiş. Hiçbir değeri olmayan çizgilere birdenbire neredeyse dünyayı yerinden oynatacak kadar reaksiyon gösterildi. Hiç üstünde durulmaması lazım gelen şeyler bunlar. Ama insanları böyle bağnaz çizgide tutmak isteyenler, bundan politik çıkar sağlamak isteyenler, bunlar boş da olsa bu yanlışa dünyayı getirebiliyorlar. Yani hatta gülüp geçilmeyecek kadar kötü karikatürleri şimdi bir taraf baş tacı ediyor, bir taraf “tu kaka” diyor. Bunlar çirkin şeyler, sevimsiz şeyler.

PM: Bu karikatürler ifade özgürlüğü olarak da savunuldu. Sizce ifade özgürlüğü ve hakaret nerede kesişiyor?
BK: Ben zaten ifade özgürlüğünde hakareti kabul etmiyorum. Hakaret kanunun sınırladığı yerde başlar. Şimdi adam karikatür çizmiş, tamam ifade özgürlüğünü kullanmış ve hiç kimseye o çizgiyle maddi ya da manevi zarar vermez ama siz belirli anlayışlarda bağnaz bir noktadaysanız sizi rencide edebilir, canınızı sıkabilir ama o kadar. “Ya yapmaması lazımdı” dersiniz. “Kötü bir şey yaptı” dersiniz, geçersiniz. Bunu savaş nedeni yapamazsınız. Yani reaksiyonlar da karikatürler kadar komik. Ama dünyada politika üretenler, dünyaya istikamet veren insanlar o kadar ahlaklı bakmıyorlar olaylara. Hep “Ben bundan nasıl istifade ederim ve kitleleri arkamdan sürüklerim” diye bakıyorlar. Danimarka’da külüstür bir gazetede çıkan iki çizgi dünyayı bu kadar ilgilendirmeli miydi yani?

PM: Bugün mizah dünyasında pek çok genç isim, dergi var. Bunlar halkında beğeniyle takip ettiği isimler. Halkın günümüz mizah dünyasına yaklaşımıyla eski zamalardaki yaklaşımlar arasında fark var mı?
BK: Okuma yazma oranı düşük zamanlarda, basının bu kadar yaygınlaşmadığı zamanlarda mizahçıya itibar göreceli olarak daha fazla gibi gözükür çünkü az bir entelektüel ulaşabiliyordu gazetelere, mecmualara, yayın organlarına... Hitap ettiğiniz zümre seviyeli bir zümreydi. Şimdi gazetelerin yaygınlaşması, televizyonun yaygınlaşması, basının en ücra yerlere bile günü gününe gitmesinin getirdiği bir yaygınlık var. Dolayısıyla bir eve gazete girdiği zaman, baba, anne, çocuklar, dedeler, torunlar yani çok adam görebiliyor. Bunların içerisinde iyi yetişmiş olanların yargılarıyla, iyi yetişmiş olmayanların yargıları birbirini tutmuyor.

PM: Bir karikatürist olarak kendinizi nasıl besliyorsunuz?
BK: Dinliyorum, çalışıyorum… Şimdi yaşlar ilerledikçe, belli bir birikime gelmişseniz artık kendi beyninizden bir şeyler üretmeye daha çok önem veriyorsunuz. Son zamanlarda burada, iki aydır yoğun bir biçimde içime döndüm. Yani bir yayın organına çalışacağım, şunu yapacağım, bunu yapacağım demekten çok, kitap çalışmalarına yönelince kendi beynimin içerisinde dolaşmaya başladım. Ben artık piyasaya çalışmıyorum deyip de asker emeklileri gibi köşe minderinde oturup, bacağınızı altınıza alarak pencereden dışarıya bakamıyorsunuz.

PM: Karikatürlerinizde çizdiğiniz kadın figürleri, genellikle düzgün fizikli, alımlı bayanlar. Erkekler ise daha sıradan tipler. Bunun nedeni nedir? Kadına bakış açınızı biraz anlatır mısınız ?
BK: Erkeklerden bana ne, ben kadınları seviyorum…:) Şimdi insan belirli yayın organlarında çalıştığı zaman ister istemez ticari düşünmek zorunda kalıyor. Duvara asılacak ya da dosyada saklanacak, kitaba konulacak karikatürden çok, ekmek parası için çalıştığımız için piyasanın beklentilerine uygun çalışmak zorundayız. Kadın çizdiğiniz zaman ve bu kadını güzel çizdiğiniz zaman müşteriye daha rahat ulaşıyorsunuz, sizi seviyorlar. Mesela ben kadınları güzel çiziyorum, erkeklerde sallıyorum ama en çok kadınlar tarafından seviliyorum! Ne tuhaf değil mi?

PM: Karikatür sanatıyla ilgilenen kişilere tavsiyeleriniz nelerdir? Kendini geliştirmek adına ne önerirsiniz?
BK: Ufuklarını genişletecek kadar bilgi, bileklerini geliştirecek kadar da desen çalışsınlar. Başka bir şey söyleyemem. Bir de doğru yapabilmek için dünya görüşü sahibi olsunlar.

PM: Bilgisayarla ne zaman tanıştınız, ilk bilgisayarınız neydi?
BK: İlk bilgisayarım şu kutu (eski bir masaüstü bilgisayarı gösteriyor.)

PM: Photoshop’un ilk hangi versiyonuyla tanıştınız?
BK: 7.0’dı.

PM: Photoshop’ta kullanmayı en sevdiğiniz özellikler nelerdir?
BK: Zevkime bağlı değil, kullanabileceklerime bağlı. Şimdi Photoshop’a giriyorum. Tamam, sayfa açık, çiziyorum. Sonra onun “Liquify” ile sağını solunu şişiriyorum, daraltıyorum, uzatıyorum, kısaltıyorum. Ama bunları devamlı kullanmıyorum. Mesela şöyle enteresan bir şey yapmak istediğim zaman kullanıyorum. Aslında normal olarak çiziyorum, o çizgi üzerinde oynuyorum, layerlarla çalışıyorum. Ben belki iyi ifade edemem, görmek isterseniz yapalım bir şeyler. (Bedri Koraman’ın bilgisayarının başına geçiyoruz ve bize Photoshop’ta nasıl çizim yaptığını gösteriyor.) Eskiden sayfayı hep beyaz açıyordum, artık transparan açmak daha iyi oluyor. Eğer rahat çalışamazsam beyaz atıyorum boyayla. Şimdi şuraya çiziyorum. Hemen bir layer açıyorum, buradan başlıyorum boyamaya… Fon için ayrı bir layer açıyorum. Sonra birleştiriyorum.

PM: Siz aslında temel mantığını çözmüşsünüz Photoshop’un… Gerisi de aslında ayrıntıdan ibaret.
BK: Şimdi burada bin tane filtre var… Yalnız şunu kullanıyorum. (Bedri bey Liquify filtresini açıyor). Belki oradan nerelere gidilebilinir, bunlar tesadüfen bulunan şeyler… Bana kimse ne gösterdi, ne öğretti. Karikatür yapıyoruz ya, şu kızın poposu biraz daha büyüsün efendim!.. Yani bununla istediğiniz şeyi yapıyorsunuz. (Bu arada Bedri Bey, kadın figürünün vücut hatlarını şişirip, büyütüyor) İşte bunları ben hep deneye deneye bulmaya çalışıyorum. Gelip bana öğretmeye kalktılar, daha doğrusu öğretsinler diye ücretli adam tuttuk, para verdik, öğretmek yerine kafamızı karıştırıp gittiler… Öğretmek istemiyorlar biliyor musunuz… “Onu geçin, onu geçin” diyor ama asıl bize gerekli olan o! “O önemli değil” diyorlar…

PM: Bizim Efektler diye bir bölümümüz var. Her sayıda bir efektin kullanımını anlatıyor. Efektlerin adım adım yapılışını anlatıyor yazarımız. Bu şekilde siz Liquify dışındaki diğer efektleri de tanıma şansına sahip olabilirsiniz.
BK: Tabi ki…

PM: Zaten Türkçe olduğunda kullanım da bayağı bir kolaylaşacaktır…
BK: Herhalde kolaylaşacak. Pek çok şeyi öğreneceğim. Eğer şuradaki bütün o imkânları bilsem, öğrensem belki de birçok şeyi halledeceğim. Geldiler bana ne dediler biliyor musunuz? Şimdi şu resmi çizdim değil mi… Çizgi yukarıda kalsın, rengi onun altında boyadık, renk attım değil mi ? (Bedri Koraman burada aslında temel Layer kullanımına giriş yapıyor) Bunu öğretmediler, ne dediler biliyor musunuz? “O çizgiyi aydinger kağıdına çiz, aydinger olursa altı da gözükür” dediler, kafamı karıştırdılar. Aydingere çiziyorum, koyuyorum, altı gözükmüyor! Böyle laflar edip gittiler, Yani şu layer kısmını öğretmediler, aydingere çiz dediler... Sıfır noktasında olduğumuz için bilenlere de ulaşamadık. Gazetede de bu işleri yapan çocuklar var. Onlar da öğretmiyorlar ki… Biz gidip onların ellerinden işlerini alacakmışız gibi… O kadar basit düşünüyorlar ki… Bir çocuk var işte, resimleri yapıp gönderiyoruz, o basılabilir hale getiriyor. Yanında durduğumuz zaman yapmıyor! Göster dediğin zaman göstermiyor. Sonunda bir iki yanlışlık yaptılar da onlara kızdık, “Yahu biz bu işi öğrenelim” dedik, başladık araştırmaya. Dostum Cihat Hazerdağlı bir iki şey öğretti… Ama daha ötesi yok… Bugünlerde aramız iyi, bir şeyler öğretiyor bana ama hala sakladığı şeyler var Bakın şimdi herhangi bir resmi açalım. Mesela şu resmi suluboya haline getirelim. Araştırarak, deneyerek bazen gece yarısına kadar ben burada oturuyorum, bunları kurcalıyorum. Mesela şunu kimse göstermedi, ben kendim buldum. Görüyor musunuz deseni, suluboya oldu… ( Bedri Koraman burada Filter'dan Watercolor – Suluboya efektini keşfini anlatıyor… ) Suluboyayla çalışılmış bir resim oldu. Normali bu değil. Bunun gibi bin tane şey var. Ama ben sadece bunu bulabildim.

PM: Bireysel çalışıyorsunuz ama zaman zaman ekip çalışması yaptığınız da oluyor mu?
BK: Mesut Yavuz'la çalışıyorum. Mesela ben “Mesut, şu adamın giysisini şu renklerle boyarsak iyi olur” diyorum ya da o bana “Yok o renkle değil şu renkle yapalım” diyor, orada renkliyor, herhangi bir değişiklik gerekirse, “Ben şunu değiştirdim, böyle yaptım, ne dersin?” diyor, ben bakıyorum “Tamam, iyi yapmışsın” diyorum. Kendisi zaten benim yeğenimdir, ablamın oğludur. Hem talebem, hem arkadaşım… Böyle bir birlikteliğimiz var. O haftalık karikatür çalışmalarımızda da çok yardımı oldu tabii. Kendisi Milliyet Gazetesi'nin spor sayfasında çiziyordu. Benim dışlanmam sırasında, akrabam diye onu da şutladılar. Sabah'ta da birlikte çalıştık. Benim kitapları da şimdi o hazırlıyor. 30 kitaplık malzeme var ama hiç kitap çıkaracak zaman bulamamışız. Ölmeden şu kitapları çıkaralım diyoruz. Şimdi ona yüklendi, gece gündüz kitap çalışmaları yapıyor.

Mesut Yavuz: Haftalıkların çok isteyeni vardı. Bedri Koraman’ın haftalıklarını... Anormal e-mailler, mektuplar geliyordu, kitap kitap diye. Kitabı yapmaya kalktık. Tamam yapalım dedik ama Bedri Bey durmuyor ki yerinde! Her gün yeni bir şeyler üretiyor, çiziyor… “Bunu koyalım, şunu da koyalım...” Her gün yeni bir “ haftalık “ çıkıyor ortaya. O kitap, bitmeyen senfoni var ya, ona benzedi…
PM: Son olarak, okurlarımıza vermek istediğiniz bir mesaj var mı?
BK: Okurlarınıza benim vereceğim mesaj şu: Bu dergiye sahip çıksınlar. Hatta eşlerine dostlarına da dergiyi “takip edin” diye tavsiyede bulunsunlar. Böyle faydalı bir iş yaptığınız için size teşekkür etsinler. Çünkü çok önemli bir işleviniz var. Ne kadar yaygınlaşırsa bu dergi, o kadar çok insan bilgisayarı kullanmaya heves eder. Henüz gazete yöneticileri, pek çoğu eskiden kalma olduğu için, bilgisayardan gelmemiş adamlar. Bilgisayar bilen birisi genel yayın yönetmeni olursa, “Çocuklar bunu kullanalım” der. Kendisi bilgisayarında sadece yazı yazıyor. Şu derginin değerini idrak edecek seviyede değil. Şimdi bundan anlayacak olanlar sadece teknik servisteki, sayfa düzenlemesini yapan adamlar. Onlar da zaten aboneniz. Yani biraz zaman…

PM: Teşekkür ederiz.

Röportaj: Murat Akçiçek
Hazırlayan: Eylül Ganiz
Fotoğraf: Şebnem Gürbüzel

2011-05-29T16:00:00.004+03:00

Li-Li’nin Öyküsü /ya da_ “GÜL VEREN ELDE GÜL KOKUSU KALIR.”

Uzun yıllar önce Çin’de Li-Li adlı bir kız evlenir ve aynı evde kocası ve kaynanası ile birlikte yaşamaya başlar. Lakin kısa bir süre sonra kayınvalidesi ile geçinmenin çok zor olduğunu anlar. İkisinin de kişiliği tamamen farklıdır, bu da onların sık sık kavga edip tartışmalarına yol açar. Bu durum Çin geleneklerine göre hoş bir davranış değildir ve çevrenin oldukça tepkisini alır.

Birkaç ay sonra / bitmez tükenmez gelin kaynana kavgalarından ev; hem Li-Li için ve hem de annesi ile karısı arasında kalan eşi için de cehennem halinle gelmiştir.

Artık bir şeyler yapmak gerektiğine inanan genç kız; doğruca, babasının eski bir arkadaşı olan “Baharatçı”ya koşar ve derdini anlatır.

Yaşlı adam, ona, bitkilerden yaptığı bir karışım hazırlar ve bunu 3 ay boyunca her gün azar azar kaynanası için yaptığı yemeklere koymasını söyler. Zehir az az verilecek, böylece onu gelininin öldürdüğü belli olmayacaktır. Yaşlı adam geç kıza, kimsenin ve eşinin şüphelenmemesi için kaynanasına çok iyi davranmasını ona en güzel yemekleri yapmasını söyler.

Sevinç içinde eve dönen Li-Li, yaşla adamın dediklerini aynen uygular.

Her gün en güzel yemekleri yapıp, Kaynanasının tabağına zehiri azar azar damlatır. Kimseler şüphelenmesin diye de ona çok iyi davranır.

Bir süre sonra kayınvalidesi de çok değişmiştir ve ona kendi kızı gibi davranır. Evde artık barış rüzgârları esmektedir. Genç kız kendisini ağır bir yük altında hissetmeye başlamıştır. Yaptıklarından pişman bir vaziyette baharatçı dükkânının yolunu tutar ve yaşlı adama, şu ana dek kaynanasına verdiği zehirleri, onun kanından temizleyecek bir iksir hazırlaması için yalvarır. Yaşlı kadının ölmesini artık istemiyordur.

Yaşlı ve bilge Baharatçı, hüzünlü gözlerle karşısında konuşup duran Li-Li’ye bakar ve kahkahalarla gülmeye başlar:

“-Sevgili Li-Li” der, “sana verdiklerim sadece vitaminlerdi. Hiçbir zararı yoktur, olsa olsa kayınvalideni daha da güçlendirdin, hepsi bundan ibaret... Gerçek zehir ise senin beyninde olandı. Sen ona iyi davrandıkça o da dağıldı ve yerini sevgiye bıraktı, böylece siz gerçek bir ana kız oldunuz” diyerek, sözlerini tamamlar.

KISSADAN HİSSE

Eski bir Çin atasözü şöyle der; “Gül veren elde gül kokusu kalır.”

Sevilen insan sevgisini insanlara veren insandır.

.....alıntı....

2011-01-15T15:11:00.002+02:00

=vahit akça:**her umutsuzluğun içinde bir umut vardır...
"...teslimiyet, ihanet ve sessizlik günleri...", diyordu bir başka dost, bir mektubunda... Evet, ben de mutlu bir tablo çizemedim iki yılın kesiştiği noktada... Ki, karanlıkta bile mutlu olabilmenin koşullarını yaratması varken insanın... Bu nedenle Brecht ve Ritsos'un şu şiirlerini her fırsatta anımsarım. İnsanı ve umudu en iyi yansıtanlardandır bana göre:

"-karanlık dönemlerde peki
şarkı da söylenecek mi?
-elbette şarkılar da söylenecek
belgeleyen karanlık dönemleri..."

Şiddet ve umutsuzluk gibi algılanmasın ama ne var ki, ülkemde zaten baltalar ne zamandan beridir toprağın altına gömülmüştü, şimdi kafalar da kuma gömüldü, asıl umutsuz olan bu... Lakin kimse "ilk hareketi" başkalarından beklemesin artık.. Ritsos bunu görmüşcesine -ve sanki Kafka'ya da nazire yaparcasına- satırlarında dillendirmiş:

"kalkmanın zamanıdır
sırtı yerdeyken
yürüyemez hiç kimse
ve bekleme ki biri
gelip kurtaracak seni
zamanıdır..."
Ritsos'un direngenliği, insana güveni ve umudu, aynı zamanda Brecht'in karanlık dönemlerdeki umuduyla ne güzel örtüşmüş...

Evet, iki yılın kesiştiği noktada "mutlu bir tablo çizemesem de" bir fotograf ekledim. Yine bir dosttan bana yollanmış bu fotoğrafı çok beğenirim. Yayınlarsan mutlu olurum;

Yıllar, insanların üzerinden tüm ağırlığıyla geçse de, yine de kolay kolay yıpratamıyor işte.. Görüntüye yansıyan eskimişlik, belki de yılların ağırlığına direngenliği ve aynı zamanda bu direnişin getirdiği umudu da yansıtıyor... Bu eskimişlik(!) içinde umut ne kadar ulaşılmaz görünse de, yeni yıl değil, bu umuttur yenileyen insanı...

Benim de 2011'de umudum budur.. Umarım yinelenen değil, insanlarıyla yenilenen bir yıl olur..!
u-mutlu yarınlar dilerim...
vahit akça

14 Ocak 2011 _18:02

2010-11-30T00:26:00.001+02:00

Erhan Tığlı_ HAYATIN ANLAMI

Meraklı biri bir bilgeye hayatın anlamını sormuş. Bilge soruyu yanıtlamadan önce onun bir sınavdan geçmesi gerektiğini belirtmiş. Adam kabul edince, bir çay kaşığına zeytinyağı koymuş, bununla bahçeyi dolaşmasını ama yere dökmemesini söylemiş.
Adam gözünü kahve kaşığından hiç ayırmadan, yağı hiç dökmemek için bütün dikkatini vererek bahçeyi dolaşıp gelmiş. Bilge kaşıktaki yağın hiç eksilmediğini görünce aferin demiş ve sormuş: "Bahçe nasıldı?" Adam bahçeye bakmadığı için bilememiş. Bilge bu sefer bahçeyi incelemeden gelmemesini söylemiş. Adam denileni yapmış, kaşıktaki yağların dökülmesine aldırmadan bahçedeki çiçekleri incelemiş, otlara, ağaçlara iyice bakmış. Dönüşünde bilgeye bahçenin çok güzel olduğunu söylemiş. Bilge, "Kaşıktaki yağları dökmüşsün ama" diyerek şöyle eklemiş: "Hayat senin bakışınla anlam kazanır. Ya sadece bir noktayı görürsün; hayatın akıp gider, farkına varamazsın ya da güzellikleri görerek yaşarsın, akıp giden zaman anlam kazanır. Unutma bunu. Hayatın anlamı senin bakışlarınla gizlidir."

Herkes hayata kendi penceresinden bakar. Ufku ne kadarsa o kadarını görür. "Gözlerimi kaparım, vazifemi yaparım" dersen görev adamı olursun, şeflerinden aferin alırsın ama hayatın gerçeklerini göremediğin gibi, güzelliklerin de farkına varamazsın, yaşamanın zevkine eremezsin. Hayatın monoton geçer. İşten eve, evden işe gidip gelirsin sadece, hatta eve iş de getirirsin. Kafanda hep bir nokta vardır. Dolap beygirine dönersin. İş işten geçtikten sonra yaşayamadığını anlarsın ama ne fayda! Ahlarla, oflarla zaman geçip gider...

Gözlerini açıp gerekeni yaparsan ufkun genişler, çalışmanın yanında eğlenmesini de bilirsin. Her şeyi yerinde, zamanında yaparsın. Düşünce ve duyguların çelişmez, kesişmez. Kara kara değil, ak ak düşünürsün, düşüncelerini gerçekleştirmeye çalışırsın. Vakit kaybetmez, zamanını iyi değerlendirirsin. Akıntıya kürek çekmezsin...

sevdakâr çelik _* ÇİZinceLİKLE_*10.02.2008*
Hayatının anlam kazanmasını istiyorsan çok oku, gez dolaş ama gezdiğin yerlerdeki yapıtları incele, okul gezilerindeki öğrenciler gibi aval aval bakma, tarihi, turistik yerlere. Turistler gibi iyice bak, incele, elinde bir harita, buralardaki yapıların, yapıtların özelliklerini belirten kitap ve broşürler olsun. Varlıklara alıcı gözüyle bak, gönül gözüyle görmeye çalış her şeyi. Kendini sadece işe ya da eğlenceye verme. Dengeni yitirme. Hem bilime hem de sanata yönel. "Edebiyat uydur uydur at, sanat karın doyurmaz" diyenlere kulak verme. Müzik (sanat) ruhun gıdasıdır. Gıdasız kalma! Şiirle temizlenir içindeki kir. Sakın unutma!

Görüş ufkumuzu genişletmek için edebiyatçıları rehber edinmeli, onların bilgi ve görgülerinden yararlanmalıyız. Onlar sadece ufkumuzu genişletmezler, bizi güzelliklerle, diğer varlıklarla, insanlarla tanıştırır, yakınlaştırırlar. Okuya okuya insancıllaşır, başkalarının da yaşadığının farkına varır, onlarla sevinir, onlarla üzülürüz, onlarla derdimize derman ararız. Hayatımıza anlam kazandıran sanat yapıtlarını izlersek, aşkın, dostluğun değerini anlarız. Böyle gelir özlediğimiz güzel günler, böyle gerçeğe dönüşür gördüğümüz mutlu rüya ve de sımsıcak bir sevda soluğuyla türküleşir dünya.
.................... Erhan Tığlı

2010-11-04T00:55:00.001+02:00

ferda balkaya çetin'in kaleminden / “yuvarlağın köşeleri”/... İnsan ve toplum ilişkilerini sanatçı duyarlılığı ile yeni bir biçim arayışları içerisinde etkileyici bir dille işleyen bir şair Özdemir Asaf.
Ölümüyle yok olmayan bir şair.
..... “Tüm dünyayı
..... Kucaklamak istedim;
..... Kollarım yetişmedi.” diyerek devleşen bir şair.

Şiirlerinde,
Sevgi, ayrılık, yalnızlık, ölüm gibi temaları işlerken,
İnsan ilişkilerindeki bireysel ve toplumsal yanları “sen-ben” mihveri çerçevesinde, somuttan soyuta kaçarak verişi ve günlük yaşantılarını çelişkili söz oyunları ile yansıtan şiir anlayışı çok ilginç gelir bana.
Çünkü mantıksal ve düşündürücü bir şiirdir.
“Matematik denklemleriyle yalnızlığın hüznünü bir araya getirip içindeki çocuğa şiir yazdıran şair.”
Etika türündeki özdeyişlerinin yer aldığı “yuvarlağın köşeleri” isimli kitabını okuyorum bugünlerde.
Kısa, özlü, mizah içeren, düşündürücü…
Ki,
Şiir, öykü, özdeyiş ya da deneme olsun.
Verilen mesajlar düşündürmeli.
Sarsıntı yaratmalı bizde.

“Bir yuvarlak’ın benim bulabildiğim sayıda köşeleri vardır. Burada durup kalırsam “araştırmacı” derler bana.
Bir yuvarlak’ın benim bilmediğim sayıda köşeleri vardır. Bu bildiğimde direnip kalırsam “mutsuz” derler bana.” gibi…

Özdemir Asaf,
Bir yanına farkındalığını diğer yanına insan ve toplum ilişkilerine olan sanatçı duyarlılığını alarak yaşam yolculuğuna sürüklüyor bizi.

Karşıtlıkları, benzerlikleri, çağrışımları kullanarak söz ve sözcük oyunlarıyla bütünleştirdiği,
Kısa, özlü söyleyişleriyle her türlü duygu yükünü karşılamaya hazır olan okuyucusuna sesleniyor…
.................“Anlaşılmadı deyorsun. Suçu kendinde ara.
................. Anlamadım dersen, suçluyu çevrende ara.”
“Başka olmayan etkileyemez, etkilemeyen başka olamaz.
Etkileyenin eşi yoktur, kendi konusu ve alanları içinde:
‘benzer’ leri vardır.
Ancak benzerlerinin aralarında üstün’lük düşünülebilir. Etkileyen’in değeri tekliğindendir, sıralamada yeri yoktur.”
“ Gerçek değer: Gelmesi boşluk dolduran değil, gitmesi boşluk yaratan.”
“Öğrendiklerimi ikiye ayırıyorum..
Önünde durduğum parçası bilgimdir. Önüme alabildiğim parçası kişiliğim.
Beni bilinmeyenlere hem götüren hem de direndiren gücüm.”
“Savaşı topluluklar birbirlerine saldırmakla yaparlar..
Kişiler sırt çevirmekle..”

“ Nüfus bir sınırlar içinde oturanların toplamıdır.
Sınırları açıp ‘ istemeyenler gitsin’ denirse, kalanların toplamına gerçek nüfus denir: ulusun asıl gücü.”

“Davranış ve düşüncelerini beğendiklerimiz vardır.

Bir de beğendiklerinin davranış ve düşüncelerini benimseyenler vardır.

Birincisi dostluğa götürür ya da aşka.

İkincisi kişiliğinin silinmesine götürür. Ondan sonra aşka götürmüş ne çıkar, götürmemiş ne çıkar.”

“Deniz dalgalı.. Durulmasını bekleyorlar. Açılmak için. Bunlar akıllı kişiler.
Deniz dupdurgun iken açılmışlar.. Dalgalar çıkmış.. Boğuşmuş, bitkin, dönüyorlar.. Değerli kişiler.”

........................... Ferda Balkaya Çetin
(26 Mayıs 2008 / İl Gazetesi)
...ve YAZILAR'da ilk yayım:13.03.2010

ileti_11 Mart 2010_17:30

2010-08-28T11:07:00.003+03:00

kendini unutturmayan yazılar /

Ötesi olmayan köye bir dostu daha uğurladık /

................................................. Selahattin Duman

Yaprak dökümü sürüyor.. Şairin “Gönlümü saran bu dört duvar mı? Ölümden öteye köy var mı?” dediği gibi Ömer Uluç da köyüne gitti işte.. Benim resim eleştirmenliğim de burada biter.. Bir daha Ömer Uluç gibi hoşgörülüsünü nereden bulup, resimlerine sataşacağım?

Elimde zıpkın, denize inmiştim.. Olmayan balıkları kovalamak için..

Bir buçuk saat mi yoksa iki saat mi ne dolanıp durdum..

Dilimin ucunun uyuşmaya başlamasından iki saate yakındır denizde olduğumu kestirip çıkmaya karar verdim..

İskeleden sarkan merdiveni tutup da başımı yukarıya çıkardığımda bir çift meraklı gözle karşılaştım..

Ömer Uluç ayağında bir şort, üzerinde bir tişört “Bu adamın zoru ne?” der gibi bana bakıyor..

Arkasında da Bedri Baykam..
Aynı gün gelmişler bizim siteye.. Ömer Uluç’un karısı Vivet Kanetti peşine takmış, getirmiş ikisini de..
***
Karşılıklı atışma daha ben iskeleye adım atmadan başladı..
Onlar benim balıkçılığım üzerine mavra geliştirdiler.. Doğal olarak ben de onların ressamlıklarına bulaştım..
Yazmadığım bir şeyi de söylemedim zaten.. Sonunda işi iddiaya götürdüm..
“Ben var ya ben..” diye başladım..
“Popoma boya sürer bir tuvalin üzerine otururum.. Çıkan şekli ikinizin de resimlerinden daha pahalıya satarım..”

İçki o zaman da şişede durduğu gibi durmuyordu..
“Var mısınız iddiaya?” deyip üsteledim.. “Çıkarın en baba tablolarınızı..”
Dilin kemiği yok.. Yüz kırk promilden sonra hiç yok.. İki kadeh daha şarap içsem sıra Rembrandt’a, Egon Schiele’ye filan gelecek..
Leonardo da Vinci abimiz de sırasını beklesin..

YAPARSIN ABİ..
Bedri Baykam’ın kromozomları “sosyal demokratlık geni” ile malûl olduğundan teklife hemen atladı..
“Varım ulan!”
İçimizde çelebi olan Ömer Uluç.. Alkolle dangalaklaşan bir dimağdan çıkan bahis teklifine sardırmayacak kadar olgun olan o..
“Yaparsın abi..” deyip alttan aldı..
“Senin poponun izdüşümü bizim tablolardan elbet daha çok para eder..”Buradan gerisi bol kahkahalı bir muhabbet..
O gün dinlemiştim asansörde karşılaştığı ak saçlı bir beyefendiden aldığı tavsiyeyi..
Ömer Uluç’un elindeki boruların birbirine girmiş halini andıran soyut çalışmayı görmüş..
“Beyefendi..” demiş.. “Hiç uğraşmayın bununla.. Tamir ettiremezsiniz..”
Anlatırken gözleri kısık, için için gülüyordu.. Kendisiyle dalga geçmeyi beceren insanların sohbetine bu yüzden doyum olmaz..
O gün Ömer Uluç’la meğer son kez sohbet ediyormuşum.. İnsan nasıl bilebilir ki.. Sonraları orada burada karşılaştık, ayak üstü bir iki laf ettik birbirimize..
Bir daha karşılıklı oturup konuşabildiğimiz hiç olmadı..
Vivet Kanetti tanıştırmıştı bizi..
O zaman ikimiz de Sabah’ta çalışıyorduk..
Vivet, iki tembelin kendi haline bırakıldığında asla bir araya gelmeyi beceremeyeceğini bildiğinden buluşmayı en ince ayrıntısına kadar organize etmişti..
Bize kaytaracak yer bırakmadan..
***Ortaköy Ziya’da bir yaz akşamı buluştuk.. Başladık kırk yıldır tanışıyormuşuz gibi konuşmaya..
Nasıl kaptırdıysak o iki kişiyle sınırlı muhabbete.. Vivet Kanetti gece yarısına doğru bizi bırakıp kaçtı.. Saat 3.00’e geldiğinde mekânda kimse kalmamıştı..
Patron bizi oradan kaldırmanın sakıncalı olacağına hükmetmişti masaya altı viski kadehi bıraktı..
“Biz gidiyoruz..” dedi..
Biz dediği; garsonundan aşçısına, değnekçisinden komisine tüm ekip.. “Kapıları da kitliyoruz..” diye ekledi..
Tınmadığımızı görünce son lafını havaya edip, gitti..
“Çıkmak istediğinizde duvardan yola atlarsınız..”Patronun dediği gibi yapıp yola atladığımızda hava aydınlanmış, saat ise 6.00’yı çoktan geçmişti..

ZENGİNLİK BUDUR
Giyim, kuşam, lüks araba, marka gösterileri..
Tanıdığım Ömer Uluç’ta bunlar yoktu.. Kalendermeşrep bir adamdı..
Kendini “ulaşılmazların” kulübünden saymıyordu.. Kimseyi sallamıyordu..
Resimleri ile dalga geçen o kadar yazı yazdım.. Bir kere bile sızlanmadı.. İçinden “Hıyar, ne anlarsın resimden?” diye geçirmiştir muhakkak..
Benim sataşmalarımın “kayıkçı kavgası” olduğunu biliyordu.. Resimden anlamadığımı da..
Onu en lüks yerlerde de yemek yerken görebilirdin.. Salaş bir mekânda da..
Onun lüksü sanırım canının istediğini, istediği zaman yapmasıydı..
Hatır için çiğ tavuk yemek mi? Bir yere kadar.. En azından tavuğun tüyleri yolunacak..
Benim de figürasyonuna çıktığım sıkıcı bir filmin galasındaydık.. İstanbul’un bütün ağır abileri salonu doldurmuştu..
Kendimi futbolcu sandığımdan halı saha maçını bitirip gelmiş, filmin ancak ikinci yarısına yetişmiştim..
Salonda bir kişilik bile boş yer yoktu.. Ömer “Gel benim yerime otur, ben gidiyorum..” dedi..
Vivet’in “Ayıptır, kayıptır.. İnsanlar ne der?” itirazlarına rağmen kalmadı sinemada..
Giderken bir de filme dair hepimizi güldüren sinkaflı bir yorum yaptı ki değme sinema eleştirmeninden o kadar doğru tespit çıkmaz..
***İnsanın canının istediği gibi yaşaması bir zenginlikse Ömer Uluç’ta bu fazlasıyla vardı..
Okay Gönensin’den duydum acı haberini.. İçimi sızlattı.. Dönülmez bir yola sokmuş hastalığı.. Sona yaklaştığını biliyormuş..
Güzel bir hayat sürdü, bizleri terk etmek için de kışın en berbat günlerinden birini seçti.. Kendi kendime hep sormuşumdur..
Acaba karlı bir kış günü mü ölmek zor gelir insana, yoksa baharda veya yaz ortasında günlük güneşlik bir havada ölmek mi?
Ecel ile pazarlık şansım olsa Aralık veya Ocak’tan bir gün teklif ederdim.. Ayı belirledikten sonra gün için de “yoğun kar..” şartı koyardım..
Dünyayı terke katlanmak herhalde daha kolay olurdu..
Bir yaprak daha düştü işte.. Bu soğuk kış rüzgârlarında kim bilir nerelere sürüklenmecesine..
Güle güle Ömer Uluç usta!
***
Kaynak_VATAN-30 Ocak 2010 Cumartesi ...BAĞLANTI

2010-06-28T12:24:00.003+03:00

sevdakâr çelik*
Suat YALAZ ustanın KARAOĞLAN'ı
bu ay (Haziran 2010) 50 yaşına basıyor.

Çizgi dünyasına karikatürle giren ve sonrasında KARAOĞLAN çizgi romanıyla bir döneme damgasını vuran Suat YALAZ ustamız, 26.06.2010 Perşembe günü Fatih ALTAYLI’nın “TekeTek” programı aracılığıyla konuk oldu evlerimize.
Onca yaşına karşın “yaşam heyecanını” yitirmeyen bu büyük ustayı; mutlulukla izledik, içimiz aydınlandı, anılarımız tazelendi.
*
"Pulları basılan, filmleri çekilen, TV dizisi olan kült çizgi roman Karaoğlan; bu ay 50 yaşına basıyor."
1960 yılında siyah beyaz olarak basılan Karaoğlan dergisi; çok geçmeden; yabancı çizerlerce hayat bulan Tom Miks, Teksas, Zagor, Kinova gibi çizgi romanların tahtına oturdu. Siyahbeyaz Yeşilçam filmlerinin izlendiği sinema önlerinde değiş tokuş edilerek elden ele dolaştı. Çok sevildi... "7'den 70'e her yaş grubundan okuyucusu oldu"...
İnanılmaz gibi gelebilir, lakin; Ayhan Işık, Orhan Günşiray, Eşref Kolçak, Yılmaz Güney'e özenip "rol kesen" afili delikanlılar arasında / Karaoğlan usulü racon kesenlere de rastlanıyordu o kadim tarihte...
*

Kimi gazetelerde tefrika olarak da yayımlanan Karaoğlan'ın -dergicilik bağlamındaki- ikinci çıkışı, 1980'li yılların başıdır. Hayatımıza iyiden iyiye televizyon da girmiştir . Ancak onun sadık dostları, Karaoğlan'ın tefrika edildiği gazetenin tirajını 30 binden 130 bine fırlatabilmiştir...

Şurası da açıktır ki, onun maceralarını okuyanlar arasında, çizgiye gönül verenler ve heyecanlarını "çizgi roman" yaratmaya evirenler de olmuştur. Nitekim Sezgin BURAK, Suat YALAZ ustanın açtığı yolda ilerleyip, kendine alan yaratan önemli isimlerden biridir.

Kırk yıl önce Fransa'ya yerleşen Suat Yalaz, Karaoğlan'ı Fransızlar'ın da kahramanı yaptı. KEBİR adıyla ve Fransızca yayınlanan KARAOĞLAN; Fas, Tunus, Cezayir, Kuzey Afrika ve Kanada'da büyük beğeniyle karşılandı.
*
İşini tutkuyla yapan Suat YALAZ ustanın gönüllere taht kurmasının asıl gizi; gönül adamı olmasının ötesinde; bilgilerini paylaşması, yani öğreticiliğidir.
Okuyucularını bir öğretmen duyarlılığıyla aydınlatan, bilgi aktaran, yol gösteren çizgi ustalarından biri de O'dur. Tıpkı; Cemal Nadir, Abidin Dino, Nâzım, Oğuz Aral, Semih Balcıoğlu, Raşit Yakalı (...) gibi...
Biraz düşünürsek göreceğiz ki / yüreğimizde -gerçek anlamda- özel ve önemli yere sahip olanlar; eserlerini hap gibi yutturmak yerine, izleyicisine yol yordam gösterip, el uzatanlardır.
Kısaca, gerçek ustalar; gönül kazanmaya yatırım yapıyor hep.
Oğuz ARAL'ın GIRGIR'daki "Çiçeği Burnunda Karikatürcüler" köşesi, Semih BALCIOĞLU ve Raşit YAKALI'nın ÇARŞAF'taki "Karikatür Okulu" / bilgiyi okuyucularla paylaşmaya en güzel örneklerdir.
O değerli ustaları unutulmaz kılan işte bu özverili tutumlarıdır.
*
1980'li yılların haftalık KARAOĞLAN dergisinde de benzer bir tutum içindedir Suat YALAZ.
Oğuz ARAL'ın "Çiçeği Burnunda Karikatürcüler" sayfası gibi, O'nun da ÖZEL ULAK sayfası vardır.

Çizgi roman gibi onca zahmetli bir uğraşa soyunmak yetmezmiş gibi; okuyucularına "titizlikle, incelikle" bilgi aktarmıştır bu sayfadan. Üstelik, hiçbir okuyucusunu ıskalamadan... Ve üstelik uzaklarda / Fransa'da yaşadığı ve iletişimin bu denli kolay olmadığı bir dönemde, ülkemizdeki sevenlerine ses ulaştırmıştır.
Dememiz o ki / KARAOĞLAN'ın "ÖZEL ULAK" sayfası, işte böylesine saygın bir amaca hizmet etmiştir. (Bilgi edinilmesi ereğiyle, ÖZEL ULAK sayfasının geniş bir örneğini aşağıda paylaşıyoruz.)
Önemli bilgileri okuyucusuyla paylaşırken "Özel Ulak"ın kısıtlı alanının dışına da çıkmayı gereksinmiştir değerli Ustamız... Örneğin, "RESİMLİ ROMAN ÜZERİNE" bilgi aktarırken, -belki de dergi formatının dışına çıkarak- ayrı bir sayfayı gözden çıkarmıştır. ( "Biz Bize" sayfasının bir örneği aşağıdadır.)
*

*
"TekeTek programında Suat Yalaz ustamızı izlerken anılarımız tazelendi." demiştik.

Öyle de oldu: Kitaplığımın rafları arasında nicedir sessizce dinlenen Karaoğlan ciltlerini indirdim.
Bir arşiv belgesi, handiyse unuttuğum kimi şeyleri anımsamamı sağladı:
1980'li yıllar... GIRGIR'a mizah öyküleri yazdığımız, dönemin mizah dergilerine karikatürler gönderdiğimiz yıllar... ve tutup KARAOĞLAN'a da çizimler göndermişiz. (Aşağıda, siz değerli dostlarla paylaşmış olayım.)
*(Şimdi içimizden; "hey gidi günler, hey!" demekte olduğumuzu :) da yazayım, bari tam olsun. )
*
Dememiz şudur:
Emekleri unutulmaz değerli ustalarımızın yazıp çizdiklerini (dergilerini) salt "vakit öldürmek" için okuyup/izlemedik. Onlardan çok, ama çok şey öğrendik.
Bilgilerini / "bilgece ve incelikle paylaşmakta da usta olan" sevgili ustalarımızı;
saygıyla, derin sevgilerle yad ediyorum.

Sevdakâr ÇELİK
28.o6.2o1o
*

Tolga ÜNSAL-Ankara
(...)Sayın okuyucumuz,
KARAOĞLAN'ın 7'den 70'e her yaş grubundan okuyucusu olduğunu biliyor musunuz? Küçük yaştaki okuyucularımız, ağabeylerinden, amcalarından, dayılarından duyduğu KARAOĞLAN maceralarını okuyabilmek için, sizin yaptığınız gibi, eski kitap satan yerlere koşuyorlar ve çoğunlukla elleri boş döndükleri için hemen bize yazıyorlar.
Daha büyük yaştaki okuyucularımız ise, eski Karaoğlan'ların tadı damaklarında kalmış, bize yazmadan edemiyorlar. (...)
*
Şeref DEMİREL- Ankara -
Çizdiğiniz resmi, örnek aldığınız kapakla birlikte göndermişsiniz ama çinilemeden, kurşunkalem çalışmasını göndermişsiniz. Üstelik o kadar çok silinip düzeltilmiş ki, kağıt yırtılacak hale gelmiş. Daha temiz çalışılmış resimler gönderin, olur mu?
*
Selami GÜNDOĞDU- Kandıra
Bayilerde bulamadığınız sayıların numaralarını tek tek yazıp karşılığı kadar da posta pulu gönderirseniz, eksik sayıları size hemen postalarız. Bu arada açık adresinizi yazmayı sakın unutmayın, Gönderdiğiniz resim henüz yayınlanabilecek düzeyde değil.
*
Tanyel Ali MUTLU-Malatya
Son gönderdiğiniz çalışmaların kalitesi eski gönderdiklerinize oranla çok düşük, Sadece bir resminizi yayınlamak üzere ayırdık. Çok resim yerine, titiz çalışılmış tek resim gönderseniz daha iyi olur.
*
Nilgün EROĞLU-Ankara
Eskiden hanım kızlarımızdan okuyucu mektubu gelince, "KARAOĞLAN dergisini hanımlar da okuyor, ne mutlu bize!" diye sevinirdik. Şimdi, sizin gönderdiğiniz resimle, hanım çizerlerimizle de tanışmış oluyoruz, aman ne güzel bir olay! ..
"KARAOĞLAN çok güzel bir dergi, değerini bilelim" diye biten mektubunuz için teşekkürler, inci gibi okunaklı yazınız için tebrikler.
*
Ahmet KÖLE(Adana), Vahit ŞAHİN(Ankara), Metin ÖZDEMIR ( Kayseri), Hüseyin
GÜMÜŞ ( Nizip); Cüneyt ERGE (İstanbul), Tamer KUŞÇU ( İskenderun), A.Kadir YAŞAR (Denizli), M.Sait AVCI (Ceylanpınar), Turhan GÖÇ (Kayseri), Metin AKGÜL (İstanbul)
Gönderdiğiniz resimler kurşunkalemle çizilmiş, renklendirilmiş veya bir dergi sayfasında yayınlanacak düzeye ulaşmamış olduğundan, bu kez "Okuyucularının
Fırçasından KARAOGLAN" sayfasına koyamıyoruz. Daha titiz çalıştığınız yeni resimleri bekler, başarılar dileriz.
*kaynak- (KARAOĞLAN /12 Aralık 1984)

...devam...

2010-06-10T01:07:00.001+03:00

Selahattin Duman diyor ki: MİZAHIN DA ÇETESİ VAR

12 Şubat 1997
Gazete - YENİYÜZYIL
ŞEBNEM DENKTAŞ yazısı...

*-*Selahattin Duman ikinci ‘toplu eseri’ “Suçumuz Mükemmel Olmak”ta, her daim güncel ve en sevilen yazılarını topladı.

"Mizahın da çetesi var"
*** Suçumuz Mükemmel Olmak diyorsunuz. Mükemmel olduğunuzu düşünüyorsunuz musunuz? Neden birinci çoğul şahıs kullandınız? Başka kimler mükemmel?

"Kitabın adının verdiği mesaj şu: Aman kitabımı satın alın.. Eşe dosta tavsiye edin.. Onlar da alsın.. Ben de çok para kazanayım.. Mükemmeliyetime gelince.. Elbette bu kadar iddialı bakmıyorum. Benden başka 'mükemmelliği yakalayan' biri daha yok demek bize uymaz. Aşırı tevazu sahibi olduğumdan böyle sıradan bir tarif yaptım kendime. Ekstrem sözcüklere sığınmadım. Yazılarımda tevazuumu fark edebilirsiniz. Bundan sonraki kitabımın adını da bu türden düşünüyorum. Mesela 'Dahi olmak suçsa ben idamlığım..’ gibi bir şey.”
*** Kendimi Tebrik Ederim'den sonra bu ikinci "toplu eseriniz." Nasıl bir çalışma?
"Henüz okuma fırsatı bulamadım. Okuduğum zaman kesin bir şey söyleyebilirim. Kendimi Tebrik Ederim geçen yıl Altın Yayınları’nın en fazla satan kitap ödülünü aldı. Öyle başkaları gibi, kitap piyasaya çıktığında üzerine 'beşinci baskı' filan yazmadık. Bileğinin hakkıyla sattı... Ama yılsonu değerlendirmelerinde 'En çok satan 10 kitap' listesinde göremedim onu. Orada kitabıma bir haksızlık yapıldı. Aynı şekilde Erdal İnönü'nün Anıları da bu listede gösterilmeyip haksızlığa uğrayanlardan. Okuyucu gerçeği bilsin istedim."
*** Geçen günkü yazınızda Kürşat Başar'a takılıyor; kitaplarının adını "Sen olsaydın yapmazdın, biliyorum” türünden şeyler koyduğu için kızlar tarafından kapışıldığını, ona gıpta ettiğinizi söylüyorsunuz. Başar'ı eleştirenler "Onu manikürcü kızlar okuyor" diyor. Sizi hangi kızlar okuyacak?"Kürşat çok satan bir yazar. O pazarda ben de iyi bir yer almak istiyorum. O yüzden pedikürcü kızları hedefledim. Aslında ben bir yazımda Kürşat'a bulaşmıştım. Onun kadar yakışıklı olsam yemek tarifi yapar yine çok satardım, demiştim. Bu lafımı inşallah ciddiye alıp bunalıma girmemiştir. Çünkü bu tarifin altında benim onu kıskanmam yatıyor.”
* * * Tipten neler kaybettiniz bugüne kadar? Hem kadınlar sizi çekici erkekler listesinde üst sıralara yerleştiriyor. Ortada yanlış anlaşılma falan mı var?"Kadınlar jürisi tarafından çekici erkek seçilmem benim hatam değil. Sorun kadınlarda. Herhalde beni tropik bir meyve kadar tuhaf gördüklerinden çekici buluyorlardır. Ya da o anketi cevaplandırırken bir iyilik yapma ihtiyacı duydular. Tipimden yana uğradığım kayıplara gelince. Maddi kayıpları bir yana bırakırsak manevi kayıplarım çok büyük. Nasıl söyleyim yani? Batsın bu dünya..."

* * * Mizahçı değilim diye ısrar ediyorsunuz ama insanlar yazdıklarınız karşısında gülmekten kırılıyor..."Cinnet vatanımız bir çeteler dengesi içinde konuşlandırılmıştır. Her mesleğin her sektörün dayandığı bir çete var. Türkiye'de mizahın da bir çetesi var. Onların dışındakilerin mizah yapması ya da kendini ifade için bu teknikleri kullanması abes sayılır. Ben bu sözleri söylerken sitem etmedim. Ama kendi tarifimi tek bir kalıba oturtamıyorum. Sadece içinde mizah unsurunun olduğunu biliyorum. İnsanlar gülüyorlar, bu doğru. Salt gülsünler diye yazmadığım halde gülüyorlar. Yahut benim ağlarlar dediğim yazılara da gülüyorlar. Buradan toplumumuzun sinirlerinin bozuk olduğu sonucunu çıkarmak da mümkün..."
* * *Ve yazıları size emeği geçenlere ithaf ettiniz. Kim bunlar?"Bunları ikiye ayırabiliriz. Birincileri yazarlık kariyerime gerçek anlamda katkıda bulunanlar. Yardımcı olanlar, beni destekleyenler.. Zafer Mutlu bunların başında. Dinç Bilgin de.. Ne bileyim Okay Gönensin de.. Bana bir şey öğretenleri ve beni şartsız destekleyenleri bu kategoriye aldım. İkinci kategoriye girenlerse sinirlerimi bozarak beni motive edenler, Mesela Mehmet Barlas.. Her tavla oyunumda patronu destekleyerek ruhumda sermaye sınıfına karşı derin yaralar açtı. Hasan Cemal aleyhine sürdürdüğüm faaliyetler konusunda beni hınçlandırdı. Cengiz Çandar da sinir bozucu dostlarımdan biridir. Çok iyidir ama karakteri zayıftır. Beni dolaylı olarak yönlendiriyorlar."

ŞEBNEM DENKTAŞ yazısı...(12 Şubat 1997/Gazete - YENİYÜZYIL)*

mizah ve şiir_06.11.2007

2010-05-30T04:36:00.008+03:00

Aydın BOYSAN, “YÜZLER VE YÜREKLER” adlı kitabında Aziz NESİN’i anlatıyor.

(Değerli sanatçı Melda ASLAN’ın takdim ettiği

söz konusu metin için kendisine çok teşekkür ediyor,

Mizah Ve Şiir dostlarıyla paylaşıyoruz.)

VEHBl Koç'tan Nejat Eczacıbaşı'na, Yaşar Kemal'den Cevat Çapan'a ve Fethi Naci'ye, Hasan Pulur'dan Duygu Asena'ya hepimizin çok yakından tanıdığı ünlüler var bu kitapta... Aydın Boysan, başta kültür ve sanat hayatımızın önde gelen simaları olmak üzere yaşamına girmiş yüzden fazla insanla paylaşmış kitabını, "Yüzler ve Yürekler" sevgi ve vefa duyguları ekseninde paylaşılmış "yaşam sahneleri"ni aktarıyor... (…)

Aziz NESİN
1973 yılındaydık. Bir gün Demirtaş Ceyhun telefon etti. Aziz Nesin'in Çatalca' da bir vakıf kurduğunu, amacının bir okulda, küçük yaştan başlayarak çocukları eğitmek olduğunu söyledi.
İlk binasını çok eski bir istihkâm subayı görgüsüyle kendisinin, projesiz falan, tarifle bitirdiğini ekledi. Şimdi zoru artık, ikinci büyük binasının (artık kendisinin yapamayacağını anladığından) projesini yaptırmaktı.
Projenin yapılması için, önce mimar sonra şair Cengiz Bektaş arkadaşımızdan bir teklif almış. Dudakları uçuklamış... Ancak gariplik, sanırım ki Cengiz' den doğmamış. Çünkü ülkemizin yetiştirdiği en tutumlu adamlardan biri olan Aziz Nesin, ne teklif alırsa alsın fiyatı çok bulacak ve paraya kıyamayacaktı.
Ben Demirtaş'a: "Buyurun da konuşalım. Konuyu anlayalım" dedim. Bir gün Aziz Nesin'le birlikte geldiler.
***
Arazi bilgileri geldi. Zihninde ne tasarladığını, Nesin anlattı. Yapının programı belli oldu. Durum açıklığa kavuştu. "Biraz düşünelim de sonra konuşuruz" dedim, gittiler.
Çok ilginç bir not: Aziz Nesin o gün bana, 5 (evet beş) imzalı kitabını birden armağan verdi.
Sanırım yaşamında, hiç kimseye beş kitap birden vermemişti.
Birkaç gün sonra telefon eden Demirtaş'a, "Projeyi para almadan yapacağız. Ancak bitince, hep birlikte bir yemek yiyeceğiz" dedim. Nesin'le konuşan Demirtaş: "Aziz Bey teşekkür etti. Yemek vermeyi de kabul etti" dedi. Ben: "Yanlış anladınız. Yemeği de ben ısmarlayacağım" dedim.
***
O sıralarda bizim proje bürosu kadrosu 40 kişiyi buluyordu. Onca iş arasında bunu da bitirmek bize zor gelmedi. İlk buluşmadan sonra Çatalca'ya gidip araziyi gördü. Projeye başlayabilmek için, gerekli bilgiler tamamlandı.
Nesin'in mimarı olduğu ilk binayı da gördük.
Çok Kısa anlatalım: Yürekler acısı bir binaydı. Üstelik kendini tutamamış, Vakıf arazisinin girişine, kemerli bir Nizamiye Kapısı da kondurmuştu.
Aradan yıllar geçti. Yapı bitirildi. Biz de Demirtaş ve birkaç kişi daha Çatalca'ya gittik.
Neşeli bir günümüzdü. Öğle yemeğinde Nesin'in misafiri olarak fazla bir beklentimiz olamayacağının, bilincindeydik. Çare aradım ve buldum. İki tarafına çiviyle kontrplak çakılı bir asker bavulu aldım. İçini şişe ve mezelerle doldurdum. Bir, kuş sütü noksandı. Elbet bizim beyaz-kaşar ve Mihaliç peynirlerimiz konmuştu da, Fransız peynirleri de unutulmamıştı. Elbet rakı da vardı, kalite şaraplar, Rus votkası, İngiliz cini savsaklanmamıştı. Nefis pastırma, sucuk seçimlerini, füme laks ve çiroz tamamlıyordu.
Çatalca’daki Vakıf binasına vardık. Karşılandık. Önce yapıları gezdik. Ben bizim planladığımız binayı, neredeyse tanıyamadım. Çünkü Nesin, sağına-soluna-üstüne öyle ekler yapmıştı ki, bizim proje tanınmaz olmuştu. Hele bir marifet var ki, nasıl başarıldığını anlayamadım. Yapının altına da, ekler yapılmıştı. Önemsemedim. Kahkaha atmaktan başka tepki göstermedim. Bir ara şakadan: "Telif hakkıma tecavüzden, seni mahkemeye vereceğim" dedim de, neredeyse yüreğine inecekti.
***
Binanın unutamadığım yanlarından biri, çocukların görgüsü artsın diye asılan kristal avizelerle, duvarları donatan Kütahya çinileri olmuştu.
Öğle yemeği zamanı geldi. Nesin masaya buyur etti. Biz, getirdiğimiz bavulun tatlı keyfiyle gittik. Bir de baktık ki sofrada, bulgur pilavıyla ekmekten başka hiçbir şey yok.
Nesin'Ie çocukluğumuzdaki İstanbul'un Yedikule görgüleri benzeşir. Biz o zamanlar, birkaç yılda bir soframıza gelen francalayı bile, ekmekle katık ederek yemeği öğrenmişizdir. Buna karşın sunulan bulgur pilavının, yağı da çok kıttı. Bulgurlar boğazdan, kum taneleri gibi geçiyordu.
"Yahu, bizim bavul?" dedikçe, Nesin lafı ağzıma tıkıyor, yarım saat süren bir nutka başlıyordu. Velhasıl o gün, bulgur pilavına yattık.
***
Şimdi "zaman"da bir sıçrama yapalım. Aziz Nesin'in ölümünden dört ay sonra kurulan İstanbul Tüyap Kitap Fuarı'nda, onu anmak için bir panel düzenlendi. Konuşmacıları Zeynep Oral, Demirtaş Ceyhun, Ataol Behramoğlu ve bendim.
Nesin'i sevgiyle anıyor, ancak aşırı tutumluluğunu (yine sevgiyle) anlatmaktan vazgeçemiyorduk.
Panelin sonuna doğru Zeynep Oral bizi eleştirdi: "Abartıyorsunuz... Bizi bir Vakıf davetinde Fransız peynirleri, füme balıklar, kaz ciğeri, kalite şaraplarla ağırladı."
Rahatladım, bizim asker bavulunun sonu anlaşılmıştı.
80'li yıllarda Bebek Süreyya Restoran' da bir kitap fuarı yemeği düzenlenmişti. Biz de Aziz Nesin'le aynı yuvarlak masada oturmuştuk. Ben o sıralarda Hürriyet'te, mizah yazıları yazıyordum.
Masadaki bütün yazarlar kafayı çekip birbirine takılırken, biri de bana: "Amma cür'et seninki de haa! Bu yaşta mizah yazıları yazmak. .. İnsan rezil olur yahu!.." demişti. Ben yanıt vermiştim:
"Aziz Nesin Çatalca'daki Vakfı'nda, o mimarlık eserlerini verdikten sonra, ben mizahta ne mok yesem olur diye düşündüm" dedim. En patlamalı kahkaha da, Nesin tarafından atılmıştı. 1995 Nisan ayındaydık. Ankara'daki Tüyap Kitap Fuarı zamanıydı. İmza günleri için İstanbul'dan Ankara'ya giderken, rastlantılar sonucu aynı uçaktaydık. O dönemdeki bir sözü dolayısıyla, çok eleştiriliyordu. Sormuştum:
"Bizim ulusun yüzde altmışı aptaldır diyeceğine, yüzde kırkı akıllıdır desen olmaz mıydı?"
Yanıt vermişti:
"Olmazdı... Anlamazlardı... "
***
Bana kalırsa Aziz Nesin bu sözleri yüzünden, gereksiz hırpalanmaya çalışılmıştı. Çünkü zaten bütün insanların yüzde sekseni, akıl fukarasıydı.
Aziz Nesin'in ömür boyu tutarlı bir çizgisi oldu. Döneklik etmedi. Aşırı tutumlu oluşuyla, en çok kendisini sınırladı. Yazarlık geliriyle elde edebileceği konforun esiri olmadı.
Mizah ışığıyla insanların gerçekleri görebilmesine, zemin hazırladı. Kitleleri, gerçekleri görünceye kadar, düşünmeye özendirdi.

***
MİZAHVEŞİİR arşivi-/….Aydın BOYSAN, “YÜZLER VE YÜREKLER” (k.sönmezler/starBox)*.melda aslan_o1.o7.2oo3salı_k.yaka

2010-05-30T04:32:00.004+03:00

>>..devam..>>

.
.
.
.
Tasarımcılara en çok söylenen 10 YALAN
tıklayınız.!. >>kaynak>>

18 Eylül 2007 Salı

2010-05-22T03:39:00.018+03:00

sevdakâr çelik /* DANNY KAYE, BİLİNÇALTI VE BENZERLİK ÜZERİNE…
Mizah ve Şiir’in siz değerli dostları, gözümüz ve kulağımız oluyorsunuz çoğu kez. Birçok konuda paylaşım ve katkıda bulunuyorsunuz. Aktif izleyici olmayı pasif izleyici olmaya yeğleyen bir tutumun sonucudur bu. Kutluyor ve teşekkür ediyoruz.
Değerli Eğitimci İhsan Sarıyar’dan, yaklaşık dört hafta önce ulaşan bir ileti; bizim de dikkatimizden kaçmayan bir haberi işaret etmekteydi. “Benzerlik” konusuydu değinilen. Yetmedi, Gazeteci Türkiz Tosun da aynı konuya değinince, iki çift laf etmeyi gerekli gördük.
***Lakin öncelikle, dostlarımızın, yaşam serüveni içinde zaman zaman anımsayıp, ola ki hesaba katacakları bir örnek var… –sohbet babından- paylaşmak isteriz:
*Başrolünü, sempatik ve ünlü şovmen Danny Kaye’in oynadığı –o filmin üzerinden- kırk yılı aşkın bir süre geçse de, belleğimizde yer edinen bir sahnesi vardır.
Danny Kaye, -rol gereği- yetenekli ve çok ünlü bir müzisyendir. Piyano resitali vereceği salonu, seçkin müzikseverler doldurmuştur. Kendinden fazlasıyla emin ve mağrur bir edayla, piyano başındaki tabureye oturur Danny Kaye. Kendi eserlerini seslendirecektir… Piyanonun tuşlarına dokunur ve müzik başlar. Fakat çok geçmeden ortalık karışır. Yuhalanır Danny Kaye. Ele geçen ne varsa, üzerine fırlatılır. Şovmenliğine yaraşır komikliklerle sahneden kaçsa da Kaye, ummadığı tepki karşısında oldukça şaşkındır. Oysa KENDİ eserlerini pek de başarılı bir biçimde icra etmiştir. Peki, bu tepki niyedir?
Niyesi şu:
Meğer ki, -kendininmiş gibi icra ettiği eserler- başka müzisyenlerden dinleyip çok etkilendiği ve bilinçaltına yerleşen eserlermiş.
Sempatik Danny Kaye’in yeni şaşkınlığı ise, henüz fark ettiği bir durumla ilgilidir: O, bilinçaltının azizliğine uğramıştır.
* ***Hayatı, adım adım öğrenerek kişilik gelişimini tamamlayan çocuklar ve gençler; taklit ve kopyadan da –insan doğası gereği- yararlanmaya çalışırlar. Ebeveynlerinin imzalarını taklit ederler örneğin. Kendilerine rol modeller seçerler. Özentiye açıktırlar.
Çocukluk ve ergenlik döneminde rastlanan “taklit, kopya, özenme” girişimlerine / bilgi sahibi ve deneyimli yetişkinlerin, hoşgörü ve bilinçle yaklaşmaları pedagojik gerekliliktir. Yöntem doğru olunca, sonuç da yararlı olacaktır.
Danny Kaye filminde işaret edilen “bilinçaltı yanılması” da insan hallerindendir. /Böyle bir olasılık da –benzer konulara- yine hoşgörü ve bilinçle yaklaşılmasını / kuşkusuz şart koşmaktadır.
***(Bu konudaki yaklaşımımızı, geçmiş zaman içinde –yeri geldiğinde- kayda girmiştik.)

*
1986 yılından başlayarak; basın ve internet yoluyla izleyicisine ulaşan Özet ve sonuç olarak:Elimizde tatmin edici veriler olsa da, “benzerlik” mevzuuna önyargısız ve insan aklının sınırlarını hesaba katarak yaklaşmaktayız. Konuya “bilinçaltı yanılması” diyerek giriş yapmamız da bu nedenledir.
Ve mümkün olduğunca –her konuda olduğu gibi- bu konuya da geniş perspektiften bakmaktayız.
Açıktır ki, eserimize benzerliği olan bir çalışmaya işaret edilse de / kimseyi zan altında bırakmak ve yaftalamak gibi bir niyetimiz yoktur.. Asıl niyet ve çabamız, dikkatli izleyicilerimizin gündeme getirdiği “benzer eser” konusuyla ilgili tereddütleri ortadan kaldırmaktır.
Muhatapların söz hakkı bakidir, yeter ki kullanılsın.
*
(… ve elbette ki –yaşı kemale erdiği halde- sanat eseri klonlayıcılığını ve kalpazanlığını kendine meslek edinenleri, bu esasların dışında tutmaktayız. Alkışlayamayız. Çünkü sanat eseri klonlayıcılığı ve kalpazanlığı, kendi problemini kendi içinde taşıyan özel bir durumdur.)
Sanat eseri kalpazanlığı ve klonlayıcılığı yakışıksız şeydir.
Çünkü zaten / güneşi balçıkla sıvamak da olanaksızdır.
“Futbol ve Emzik” adlı karikatürümüzdeki “espriye esas olan simge”nin, Nisan 2010 tarihli enstalasyon sergisindeki bir çalışmada da yer alması, dikkatli izleyicilerimizin gözünden kaçmamıştır. Dikkatin, başarıya götüren yanını düşündüğümüzden ötürü, bu özellikteki kişileri / dostları kutluyoruz.
*
………… sevdakâr çelik

*===============================*=================================*

*
"Futbol ve Emzik" adıyla bilinen 1986 tarihli çalışmamızın enstalasyon formundaki benzerine ilişkin / ve muhatabı zan altında bırakmamaya özen göstererek yaptığımız açıklamaları MİZAH VE ŞİİR Dostlarıyla paylaştık... Konuyla ilgili sözlerimizi de, "Muhatapların söz hakkı bakidir, yeter ki kullanılsın." biçiminde bağladık. (22 Mayıs 2010)
*
Bu bağlamda, Uğur PAMUK'tan 17 Ocak 2011 tarihli bir ileti aldık.
İzleyicilerimizle paylaşıyoruz.
....... Sevdakâr ÇELİK
18.01.2011
*=============================*========================================*

*
(...) geçenlerde gönderdiğim sergi haberimi (MİZAH VE ŞİİR'de) okurken tesadüfen
benim bir karikatürüm;- dikkatli okuyucumuza teşekkür ederiz,- denilerek kopya mı? Benzermi?
diye verilmiş olduğunu gördüm ..Sonra da muhatabına söz hakkı tanınmış.. Eyvallah..
Futbol: yalancı memedir temalı enstalasyonum Nisan 2010 da 3 boyutlu sergilendi. Ama 2004
yılında yayınlanan ÖZLÜ ÇİZGİLER kitabımda karikatür olarak vardı.(Kaynak:İsmail Kar sitesi)
Aynı zamanda 2000 yılında Çorum da açmış olduğum kişisel sergimde de yeralmıştı.Sonuç
olarak belgelerden de anlaşılacağı üzere kopye değil;benzerdir..Selamlar...
Uğur PAMUK..
17 Ocak 2011 _22:10

2010-05-19T03:49:00.006+03:00

kendini unutturmayan yazılar / *** Peşinden koştuğumuz başarı, ona ulaşabilmek için harcadığımız emek ve zamandan daha mı değerlidir?

"APTAL PUMA" TANIMLAMASIOrmanların "vahşi kedi"lerinin atası olarak bilinen puma, benekli görünümü ve yırtıcı özelliği yanısıra, çok hızlı ve kıvrak koşması ile de, ormanların öteki evsahiplerinden ayrı bir özellik taşımaktadır.

Avının peşine düştüğü andan sonra giderek hızlanan ve bedeninin tüm eklem ve kaslarını harekete geçirerek koşmasını izlemek, bir doğa harikasına daha tanık olmaktır.
Puma ile ayının bu "ölüm-yaşam koşusu", her zaman, ormanların bu en hızlı koşucusunun zaferiyle bitmez. Bu koşuyu zaman zaman, yaşamı için kaçan avın kazandığı da görülmektedir. Fakat puma, avını yakalayamadığı bu koşuların hiçbirini, başarısızlık olarak kabul etmemektedir. Çünkü yarışı, kendinin bıraktığını bilmektedir.
İşte ormanların vahşi avcısı puma, bu özelliğiyle, uygar insan için bir örnek oluşturmaktadır. Çünkü puma, avının peşinden sürdürdüğü ölüm koşusunun süresini her zaman, avının büyüklüğüne ya da küçüklüğüne göre saptamaktadır.
Bir ceylanı yakalamak için onun peşinden koştuğu süre ile, bir tavşanın peşinden koştuğu süre hiçbir zaman aynı olmamaktadır.
Çünkü puma, akıllı bir hayvandır ve avının peşinden koşarken harcadığı enerji düzeyinin, onu yakaladıktan sonra sağlayacağı enerji düzeyini aştığını anlayınca, koşusunu bırakmakta,enerjisini gereksiz yere harcamamaktadır.
Bu nedenle bir puma, ceylanın peşinden daha uzun süre, tavşanın peşinden ise daha kısa süre koşmaktadır.
"Aptal Puma" tanımlaması, bu vahşi hayvanın yaptığını örnek almayıp, yaşamlarında bu uygulamayı akıl edemeyen insanlar için oluşturulmuştur.
Bir başarıyı elde edebilmek için, o başarının değerinden çok daha fazla değer harcayan kişiler için, işte bu nedenle, "Aptal Puma" tanımlaması kullanılmaktadır.
Unutmayalım... Bir başarının temelinde, o başarıya ulaşabilmek için harcanan emek ve zamanın, kazanılan başarı karşısındaki "değer"i yatmaktadır.
Şimdi şöyle bir düşünelim:
Peşinden koşmakta olduğumuz "tavşan", onu yakalamak için harcadığımız' emek ve zamanımızdan daha mı değerli?..»
kaynak_- Bütün Dünya- 2001/Haziran (MİZAH VE ŞİİR arşivi)

TIKLAYINIZ!>> ... bir de bunu okuyalım!... <<

2010-05-09T04:13:00.006+03:00

kendini unutturmayan yazılar /
Aziz Nesin / FES KALlBI
Bayram geliyor. Mahalledeki, evdeki bütün çocuklar sevinç içinde bayrama hazırlanıyorlar.
Komşu kızlardan birine pembe ipekliden entari dikiliyor. Başka bir kız çocuğuna, atkılı rugan ayakkabı alınmış. Ayakkabının rugan siyah aynasında yüzünü seyrediyorsun.
Oğlan çocuklardan birine alınan bayramlık potin çok hoşuma gitmişti. Bu potinin altı siyah deri, koncu da gri podüsüetti. Yandan düğmeliydi. Parlak, küçük küçük birçok düğmeleri vardı. Düğmeleri iliklerine kolaylıkla geçirmek için, parlak madenden ayrı bir çengel vardı. Çocuk, düğmeleri bu çengele takıp kolaylıkla iliklere geçiriyordu. Çocukluğumda pek az şey bu denli hoşuma gitmiştir.

Büyüyünce ben de bu düğmeli potinlerden alacağım, hem de birçok, bidolu ...
Bana bayramlık hiçbişey alınmıyor. Ama ben de öbür çocukların sevincine katılmışım, bayram geliyor diye sevinmekteyim.

Annemin, bana bayramlık alamadığı için çok tedirgin, çok üzgün olduğunu anlıyorum.
Arife günüydü. Annem elime ya kırk para, ya da yüz para vermiş.
- Hadi oğlum, git de fesini kalıplat! demişti.
Bayram hazırlığı olarak fesimi kalıplatacağım. Bende bir sevinç, bir sevinç... Uçuyorum. Uçarak gittim fes kalıpçısına. Bu benim fes kalıpçısına kendi başıma ilk gidişim. Kendimi büyümüş sanıyorum, kocaman olmuşum.
Kalıpçı, Uzunyol'da, Bahriye kışlasının karşısındadır. Giriyorum içeri. Biraz ürkek,
- Amca, fesimi kalıplatacağım... diyorum.
Tanımadığımız bütün büyük erkekler, satıcılar, dükkâncılar hep «Amca"dır.
Kalıpçının belinde bir peştamal, önünde sırayla sarı madenden fes kalıplan. Buruş-buruş olmuş fesimi alıyor, yanındaki rnaşrabadan ağzına doldurduğu suyu tükürür gibi, fesin üstüne püskürtüyor.
Püskülü söküyor fesin ibiğinden. Ah, fesimin püskülü ibrişim olsaydı. .. Fesin kırmızısı üstünde ibrişim püskülün parlak siyahı pırılpırıldır. Benim fesimin ibrişim püskülü hiç olmayacak, benimki tire püskül.
Kalıpçı, ağzından su püskürterek ıslattığı fesimi, tahtadan toparlak kalıba geçiriyor. Üstüne de sarı madenden dişi kalıbı oturtuyor. Bu sarı maden kalıp sıcak olduğundan, nemli feslerden buğular yükseliyor. Maden kalıbı iki kulpundan tutup çeviriyor kalıpçı. Bir süre sonra fes ütülenmiş, kalıplanmıştır.
Adam, püskülünü takıp fesimi veriyor. Sırada bekleşen müşteriler var.
Kalıptan çıkmış fes sıcak sıcaktır, fırından yeni çıkmış çörek gibi. Daha buğuları tütmektedir. Bir de özgün kokusu vardır, yağ, ter, kir, toprak, yağmur, yanık karışımı bir kokudur bu ...

Buğuları tüten o sıcak fesi başıma koyunca, üstümdeki bütün eskipüskülerin birden yenileşiverdiğini sanıyorum.
Benim bayramlığım da budur: Kalıplanmış, iplik püsküllü fes...
Eve gidince, kalıbı bozulmasın diye, annem fesimi alıp yüklüğe kaldırıyor. Çünkü bayramlık olan herşey, ancak bayram sabah giyilebilir.
O akşam babam eve çok geç gelecektir. Oysa başka zamanlar, akşam ezanı okunurken evdedir. O akşam neden geç geldiğini, büyüdükçe sonraları anlayacağım. Çocuğuna, kansına bayramlık alamamanın utancıdır bunun nedeni. Bu utanç, erkeklik öfkesine dönüşecek ve eve gelince hiç yoktan anneme kızacaktır.
Annem beni, odamızın ortasında, leğende yıkıyor. Bayram gecesi çocuklar ille de yıkanacak. Beni yatağıma yatırıyor, öpüyor. Bana bayramlık çorap almıştır, uzun konçlu, siyah çorap... Yeni çorabımı yastığımın altına koyuyorum. Böyledir: Bütün çocuklar yıkandıktan sonra, bayramlıklarını yataklarına alır, öyle yatarlar.

Bayramlığımın olmamasına annemin gönlü razı değildir. Onun için, beni yatırdıktan sonra, idare lambasının kör ışığında, dikiş makinesinde, bana babamın eskilerinden bişeyler dikecektir, hem de sabaha kadar yetiştirecek.
Babam eve geldiğinde ben uyumaktayım. Babamın bağırmalarından uyandım. Çok hiddetli koca olan babam, anneme dikişi bırakıp yatması için bağırıyor. Annem cevap vermeden ağlıyor. Ben, yatağın içinde, uyanmış olduğumu belli etmemeye çalışıyorum. v
Babam yatacak. Ben uyuyup kalacağım. Annem sabaha kadar dikiş dikecek. Babam erkenden kalkıp bayram namazı için camiye gidecek. Babam, camiden dönmeden annem beni uyandırıyor. Bütün gece sabaha kadar, eskilerden evirip çevirip diktiği elbiseyi giydiriyor bana. Kendisi de en yeni entarisi hangisiyse onu giyiyor. Mangala çaydanlığı koyuyor. Ortaya kahvaltı sofrasını kuruyor.
Babam geliyor bayram namazından, kerevetteki pösteki üstüne oturuyor. Önce annem babamın elini öpüyor. Babam da annemi yanağından öpüyor.
Geceki çekişme unutulmuştur. Sonra ben babamın elini öpüyorum. Babam da sarılıp beni öpüyor. Gür bıyıklarının, sakallarının sert kıllarını yanağımda duyuyorum.
Bayramlaşma töreni bitmiştir. Kahvaltı sofrasına oturuyoruz. Babam, yere bağdaş kurup sofra bezini dizlerine örterken besmele çekiyor.

Sabahın loş mavi ışıkları, penceremizin kafes deliklerinden koyulaşıp esmerleşerek odamızı aydınlatıyor. Çaydanlıktan bardaklarımıza çay dolduran annemin yüzüne bakıyorum: Uykusuzluktan, sarımsı pembe yüzü solmuş ve ağlamaktan gözkapakları şişmiş, gözleri kızarmıştır. Az sonra bayramlaşmaya gelen komşu kadınlara güleryüzlü, tatlı dilli olacaktır.
Bardaktaki çayımıza ekmeğimizi batırıyoruz, Sıcak çayda yumuşayıp süngerleşen ekmeğimi yiyorum. Bu kahvaltı sofrasında çay ve bayat ekmekten başka, pek seyrek olarak, zeytin de bulunur.
Birçok bayram sabahlarım aşağıyukarı hep böyle geçmiştir: Sabaha kadar, eskilerden bana bayramlık diken anne... Hırçın, ama dünyanın en iyiyürekli bir babası. .. Ağlamaktan gözkapakları şişmiş, ama hiç kimseye,
hiçbir yakınması olmayan bir anne...
Bayramda her eve bayram şekeri alınır. O yıllarda, bizim evimizde bayram şekeri de pek olmazdı. Ama bir kutu bayram şekeri getiren misafirlerimiz olurdu. Misafirin getirdiği şeker, bizim için değil, daha sonra gelecek misafirlerimizin önüne çıkarmak içindi.
.......................... Aziz NESİN
kaynak_t.y.çocukluk ve gençlik anıları_a.köklügiller_istanbul 1988 (arşiv_MİZAH VE ŞİİR)

2010-04-22T02:13:00.007+03:00

Kendini Unutturmayan Yazılar /MARK TWAIN mektubu.../Sevdakâr Çelik***

*Mektup, ilgi çekici bir edebiyat türü olarak, Batı dünyasında saygın bir yere sahiptir. Roman, şiir, tiyatro,öykü (…) denli önemsendiği için, bu alanda, hatırı sayılır ölçüde kitap yayını gerçekleşmiştir.

Çünkü mektuplar, “sanatçıların, o gizli saklı ve merak uyandırıcı” özel yaşamları hakkında ipuçları verir sevenlerine…

Çünkü mektuplar; sanatçıların, sanat ürünlerine çok da yansımadığı varsayılan “gerçek yüzleri”nin hilafsız belgeleridir…

Bu bağlamda / mizah severlerin, birçok açıdan önemli bulup yararlanacağı bir MARK TWAIN mektubunu paylaşmayı yararlı bulduk. (Arşivimizde yer alan sözkonusu mektup; 1964 tarih ve 77-80 sayılı Tercüme dergisinde yer almıştır.)

Amerikanın en ünlü mizah yazarıdır Mark Twain. Asıl adı Samuel L. Clemens’tir. “Tom Sawyer, The Adventures of Huckleberry Finn, A Connecticut

Yankee in King Arthur's Court” tanınmış eserleri arasındadır.

Sanatçının mektupları bir cilt halinde toplanmıştır.

Necla Aytür’ün çevirisiyle edebiyatımıza kazandırılan 26 Ocak 1897 tarihli mektubu, papaz dostu J.H. Twichell'e yazmıştır Twain.

…………………… sevdakâr çelik

…………………………………………… Münih, 26 Ocak 1897

Aziz Dostum Joe,

Pazar. Güzel mektubun tam zamanında geldi.
Öğleyin saat on ikide sabah kahvaltımı bitirmek üzereydim, tabağıma koydular. Beş dakika sonra da Livy, Clara (Spaulding)’le beraber kiliseden döndü. Pipomu yakıp
divana yayıldım. Livy de yanıma oturdu, mektubunu okudu. Senin kasap
küfür etmeye başlar başlamaz adama kanım kaynadı. Dua etmenin türlü şekilleri vardır; ben bunların arasında kasabın dua şeklini yeğin bulurum; onun dileklerinin yürekten olması ihtimali daha çok çünkü.
Bugün özellikle kasabın sözlerinden hoşlanacak haldeydim. Sebebi de şu: dün gece sabaha karşı üçte uyandım. İki uzun saat kendi kendime köpürüp durduktan sonra uykudan umudumu kesip yataktan kalktım; kedi gibi sessiz hareket ediyordum, Livy'yi uyandırmamak için. Zifiri karanlıkta giyinmeye başladım.
Yavaş fakat emin bir şekilde birer birer bütün giyeceklerimi sırtıma geçirdim. Yalnız çorabımın teki kalmıştı. Terliğimin bir tekini giymiş, ötekini elimde tutuyordum.
Dört ayak üstünde odayı araştırmaya başladım; el yordamıyla etrafı yokluyor, halının üstünde, iskemle ayaklarının arasında kayıp, çorabı bulmaya çalışıyordum. Uzun zaman bu işe devam ettim. Aradım, aradım.
ilk önce kendi kendime "canı çıkası çorap", diye söyleniyordum, fakat gittikçe bu söz hafif gelmeye başladı. Sıfatlarım kuvvetlendikçe kuvvetlendi; sonunda odanın içinde kaybolduğumu anlayınca ağzımdan çıkmaya çabalayan küfrün şiddetinden tavan uçmasın diye yere oturup eşyaların birini sıkı sıkı tutmam gerekti.
Karanlıkta pencerenin belli belirsiz şeklini fark edebiliyordum ama bu şekil tabiî hiç de beklenen yerde değildi. Bana bulunduğum yeri anlatmakta en ufak bir faydası olmuyordu.
Yalnız bir şeyle avunuyordum. Livy'yi uyandırmamıştım.
Gecenin uzunluğu yeterse çorabımın tekini sessiz sedasız bulabileceğimi umuyordum. Yeniden araştırmaya başlayarak her yanı elimle yokladım.
Nitekim yarım saat sonra çorap teki elime geldi. Sevinçle ayağa fırladım. Leğenle ibriğin durduğu masaya toslayarak onları büyük bir gürültüyle yere devirdim. Kıyamet koptu sanki.
Livy feryat ederek uyandı, "Kim var orada? Ne oluyor?" diye haykırdı.
Cevap verdim, "Bir şey yok. Çorabımı arıyorum."
Livy sordu, "Neyle arıyorsun çorabını? Sopayla mı?" ....
……………………………… S. L. Clemens (Mark Twain)

2010-03-24T21:16:00.001+02:00

Karikatürist Raşit YAKALI ustamızın yeni kitabı:
Semih BALCIOĞLU ile USTA ÇIRAK İLİŞKİLERİ (1961-2007)

Sevdakâr ÇELİK_ Sevgili Dostlar,
Gecenin bir saatinde (15.o3.2o1o) / elde kâğıt kalem, rastgele şeyler çiziktirmekle meşgulüm. Siz buna bir tür “dinlenmek” de diyebilirsiniz.. Bu, hep olan ve de olağan şeyler. Ancak benim asıl meramım başka. Meramım, başladığım sözü bir ilginç mevzuya bağlamak.
Hani, “Söz sözü açar.” denir ya! Çizgi de öyle… Çizgi de çizgiyi açar. Başlamaya görün, işin sonunun nerede biteceği pek belli olmaz.
Benim için de öyleydi durum. Bugünkü çizgi serüvenini yaşarken, “çizgi çizgiyi açtı” ve derken, kendimi, Raşit Yakalı ustanın portre çalışmasını yaparken buldum.
**Şu ana dek açıkladığım şeylerin de sıradan şeyler olduğu rahatlıkla söylenebilir. Lakin bir de işin bundan sonrası var:
Geceyi tamamlamadan önce, posta kutuma bakmak iyi olacaktı. Öyle de yaptım.
Fakat o da ne?
Az önce portresini yapmaya koyulduğum sevgili Raşit Yakalı ağabeyden bir ileti ulaşmış posta kutuma. (Bu hoş ve şaşırtıcı sürprizi, Jung’un “Senkronize Teorisi”yle açıklamaya kalkışanlara bir sözümüz olmaz.)
*
iletisinde; “Sevdakâr hocam selamlar.
Son kitabımı sana yollamak istiyorum, posta adresini yenileyebilir miyim? (…)eski adresin sürüyor mu?
Raşit abin” diyordu dünya tatlısı ustamız.
… ...... Böylesine insan-ı kâmil, çelebi ve kalender meşrep bir değerli ağabeyimizin böylesi bir jestine verilebilecek en doğru karşılık ne olabilirdi ki.?. Bankadan alınan kredi borcunu ödemeye benzemezdi çünkü, sevgiyle mayalanmış bir davranışa layıkıyla karşılık vermek.

Sevginin / iyiliğin tam karşılığını ödemek olanaksızdır. Bir garip çaresizliğe düşmek ve mahcubiyet yaşamak bundan olsa gerektir.
Uzun gelgitlerden sonra, şunları yazıyorum yanıt olarak:
"Çok Değerli Raşit Ağabey,
Merhaba.!.

Dostlarımın ve sevdiklerimin nezaket ve duyarlılıkları karşısında
kendimi -nedense- hep mahcup hissederim.
Sizin bu inceliğiniz karşısında da aynı şeyleri hissettim.
Çok, ama çok teşekkür ederim.

* Kitabınızı edinmekten onur duyarım. /... ve kendimi size karşı
borçlu da sayarım... ödenmesi zor bir borç.
Sağolun değerli ağabey...
*
1972 baskı tarihli "çizgiyle" / 2008 baskı tarihli "Olimpiyat ve
Olimpiyat Sporları" adlı albümleriniz gibi,
bu yeni yapıtınız da kitaplığımda seçkin yerini alacaktır...
*
Derin sevgi ve saygılarımla / size ve değerli ailenize
selamlar ediyorum.

Her zaman kardeşiniz Sevdakâr
15 Mart 2010"
*

…...... ve Raşit YAKALI ustamızın –heyecanla beklediğim- son kitabı, imzalanmış olarak ulaşıyor elime:
“Semih BALCIOĞLU ile USTA ÇIRAK İLİŞKİLERİ (1961-2007)”
*
Sevgili Ağabeyimizin, çok büyük emek vererek ortaya çıkardığı ve Cumhuriyet Dönemi Karikatürümüzün seçkin bir BELGESİ sayılabilecek bu yapıtı, zengin bir içeriğe sahip… Öylesine ki, kitabı okumaya başladığımda; “BİR KİTAP, BİN İNSAN” tanımlamasında bulundum. Öylesine dolu dolu bir eser.
Adı üstünde Semih BALCIOĞLU ile USTA ÇIRAK İLİŞKİLERİ… Kaçınılmaz olarak, yapıtın odağında, BALCIOĞLU usta var. Lakin Avrupa boks şampiyonu Cemal Kamacı, gazeteci Savaş Ay, tiyatrocu Behzat Uygur’a da rastlayacaksınız sayfaları çevirirken. Askerlik arkadaşı Kemal Sunal’la duvar gazetesi yaptıklarını öğreneceksiniz. Karikatürcü arkadaşları, dostları, çok sevdiği öğrencileri de kitapta vücut bulmuş. Usta*çırak birlikteliğinden yola çıkılarak yaşanan / acısıyla tatlısıyla onca anı , onca fotoğraf ve çizim…
Satır araları iyi okunursa; gani gönüllülüğün, temiz yürekliliğin ve vefalı olmanın ne denli büyük bir erdem olduğu da dikkatten kaçmayacaktır.
Ustası için şöyle diyor Sayın YAKALI:
“Hocamın öğrencisi çok fazlaydı. Ben bunlardan biriyimdir sadece. Ercan Akyol, bir Mahmut Karatoprak, bir Kadir Doğruer, bir Ahmet Erkanlı ve daha niceleri. O bildiğini öğretir, kimseyi kıskanmazdı. Öğrencilerinin ve arkadaşlarının başarılarından daima gurur duyar, açar telefonu tebrik ederdi.”
*
Kitaptan yığınla notlar almışım, siz değerli dostlarla paylaşmak için… / Şimdi geriye dönüp baktığımda, bunun fazlasıyla zaman alacağını gördüm. Kısa bir yazının boyutunu aşan şeyler bunlar… Öyle ki, salt kitabı okumakla kalmıyor; karikatürle*mizahla ilgiliyseniz, kendi yaşam dehlizlerinize uzanan anahtarlar da ediniyorsunuz.. Belleğimizde küllenen anılar, kitap raflarında tozlanan belgeler çıkıyor ortaya. Anlatmak da anlatmamak denli düşündürüyor insanı.
Âlicenaplık gösterip, değerli kitabında portre çalışmama ve yetmezmiş gibi, 26.o3.1987 tarihli bir mektubuma –onca yıl saklayıp da- yer vermesi, Raşit Ağabeye duyduğum sevgiyi katmerlendiriyor. Ancak kalp kalbe karşıdır, derler. İzninizle –teşekkür mahiyetinde- birkaç cümle yazayım:

*Yıl 1970… Gününde okunan gazetenin hayal bile edilemediği bir Doğu vilayetindesiniz. Yöre halkınca, mizaha dair bilinen; hemen hemen tek şey; Nasrettin Hoca fıkralarıdır. İşte böylesi bir çevrede nasıl olmuşsa, Milliyet’in o6 Aralık 1970 tarihli Hafta Sonu İlâvesi geçmiş elime. (Saklamışım. Şimdi arşivimdedir. “Semih BALCIOĞLU ile USTA ÇIRAK İLİŞKİLERİ” kitabı sayesinde yeniden bakma şansım oldu.)
Bedri Koraman ustamız, o6 Aralık 1970 tarihli bu gazete ilavesinde; “Türk Karikatürünün 100. yılı” bağlamında bir yazı almış kaleme. Yazıda –artık birçoğu aramızda olmayan- karikatürcülerimiz fulü fotoğrafları ve öncü karikatürcülerimizden CEM’in bir çalışması vinyet olarak kullanılmış.
O gün(1970), hakkında hiçbir bilgiye sahip olmadığım halde, içim nasıl ısınmışsa, Raşit Yakalı ağabeyin gazetedeki fotoğrafını kesmiş, karikatür eskiz defterime yapıştırmışım. “Samanlı” dedikleri 3. hamur kâğıtlardan oluşan bu defterime –zorla değil ya- içimden geldiği için, Raşit Ağabeyin portresini çizmek adına eskizler yapmışım. 1977’ye gelindiğinde, DÜNYA Gazetesinden kestiğim bir karikatürünü de yapıştırmışım, sayfanın boş bulduğum bir yerine.
/ Bir insanın yüreğindeki sevgiyi fotoğrafından okumak ve onu içtenlikle sevmek, inanın, çok da şaşırtıcı değildir.

Kimin söylediğini şimdi çıkaramadığım bir söz vardır. Denmiş ki:
“Dünyadaki bütün akademileri alaylılar kurmuştur.”
Sevgili Raşit Yakalı ustamız –sonsuz insan sevgisiyle- insana ve dahası karikatüre emek ve değer vererek, uzun maratonunu sürdürüyor. Kitaplarla, CD’lerle, kurslarla yetinmeyip; karikatürü okul ortamına taşıyor. Böyle bir yürek; gün gelir, Karikatür Akademisini de bu ülkenin gençliğine kazandırır.
*
İyi sanatçı, buna bağlı olarak iyi karikatürist olmak için, iyi insan olmak gerekir dostlar…

Raşit Abi benim için, ziyadesiyle iyi bir karikatüristtir. Çünkü o, oldukça iyi bir İNSANDIR.
*Beynine, yüreğine, ellerine sağlık…
…………………. Sevdakâr ÇELİK
/21.03.2010

2010-03-19T05:25:00.006+02:00

Mehmet Y. YILMAZ, Bülent DÜZGİT için yazdı:Şahane bir insanı kaybettikYILLARDIR bu köşede her gün izlediğiniz, bir sabah vakti içinizde sıcak bir tebessüm yaratacak karikatürleri artık göremeyeceksiniz.
Çünkü Bülent Düzgit’i kaybettik.

Hepimize sıcak ışıltılar saçan o pırlanta kalbi hem ona hem de bizlere ihanet etti.
Bülent Düzgit’i tam 25 sene önce Cağaloğlu’ndaki Hürgün binasında tanımıştım.
Ben yeni dergiler çıkarmak için o binaya transfer edilmiş “genç gazeteci” idim, o da efsanevi Çarşaf dergisinin en parlak karikatüristi.
Biraz çekinerek “Benim dergilerim için de bir şeyler çizmek ister misiniz” diye sorduğumu hatırlıyorum. Onun, o mahcup tebessümü ile “Nasıl uygun görürseniz” dediğini de.
O yanıtı duyunca dalga geçtiğini düşünmüştüm, tanıdıkça bunun doğal üslubu olduğunu öğrenme fırsatını da buldum.
“İstanbul çelebisi” diye tarif edilebilecek bir kişilikti.
Saygılı, mesafeli, insanları incitmeye çekinen bir karikatürcü!
Bir tür “oksimoron” gibi görünüyor ilk bakışta. Ama işin aslı “latife latif olsa gerek” düsturuyla hareket eden bir neslin belki de son temsilcisi olmasıydı.
Rahmetli Oğuz Aral, Bülent Düzgit’in gündüzleri “çelebi” geceleri bir “kurt adam” olduğunu iddia ederdi, şaka yollu.
Hürriyet’teki “portreler” yazılarında Düzgit için şunu yazmıştı:
“Siz bir insanın hem iyi kalpli, hem terbiyeli, hem masum ve hem de KARİKATÜRCÜ olabileceğine inanıyor musunuz yoksa?”
Evet, ben inanırdım. Hem iyi kalpli, hem terbiyeli, hem masum ve hem de mükemmel bir desene ve mizah anlayışına sahip şahane bir karikatürcüydü.
Bu köşenin eski tadı kalmayacak. Artık Bülent Düzgit yok. İnce mizah öldü.
Okuyucularımızın, sevenlerinin, ailesinin başı sağ olsun, Allah rahmet eylesin.
.......................... Mehmet Y. YILMAZ>>kaynak>>

2010-03-12T01:33:00.008+02:00

Semih BALCIOĞLU’nun kaleminden /

TURHAN SELÇUK
En eski meslektaşım ve karikatürümüzün önemli sanatçılarından biridir.
Karikatüre benden bir yıl önce, 1942 yılında başladı.

Babası Kasım Selçuk'un asker olması nedeniyle, çocukluğu ve gençliği Anadolu'nun değişik şehirlerinde geçti. İstanbul'a geldi ve Dişçi Fakültesi'ne yazıldı. Kısa bir süre sonra fakülteden ayrıldı.
Turhan'ı 1943 yılında Akbaba mizah dergisinde tanıdım. Dostluğumuz o yıldan bugüne aramızda hiçbir sorun çıkmadan devam etti. Ve devam edecektir.
Birçok işi birlikte yaptık.
Karikatürcüler Derneği'ni birlikte kurduk.
Türkiye'de 50 kuşağının hiçbir temsilcisi aynı kuşaktan arkadaşıyla birlikte sergi açmamışken, Çamlıca Sanatevi'nde ortak sergi açtık. Özgün basın karikatürlerimizi sergiledik. Wilhelm-Busek Karikatür Müzesi'nde karikatürlerimiz birlikte sergilendi. Almanya'nın beş kentinde sergiler açtık.

Daha ne olsun... Nikâh şahitliğini bile yaptım.

Kardeşi İlhan Selçuk'la birlikte 1959 yılında 'Taş' Karikatür-Mizah Dergisi'ni yayımladık. Tabii Turhan da bizimle birlikteydi.
Eniştesi Mengü Ertel'i ondan önce Akademi'de tanıdım.
Turhan'ın en önemli özelliklerinden biri, belki de en önemli özelliği, çok çalışkan ve dobra oluşudur.
Sanatın tembellikle yapılmayacağını birçok arkadaşımdan önce anlayışı, onu genç yaşında başarıya götürmüştür.
Öğle rakılarından ve gece âlemlerinden başını kaldıramayanlara ders verir gibi, günlerce başını kaldırmadan evinde çalıştığını çok iyi biliyorum.

Kızı Aslı bile bana kaç kez:
"Semih Amca, babam hiç evden çıkmıyor. N'olur onu arada sırada evden çıkarın da gece birlikte bir yerlere gidip yemek yiyin. Buna çok üzülüyorum. Onu ancak siz çıkarabilirsiniz," demişti.
Birçok meslektaşı Turhan'ı kıskandı. Arkasından dedikodusunu yapıp, sanatına dil uzatmayla kendilerinin başarıya ulaşacağını sandılar. Bunun yanlış olduğunu söylediğimiz zaman da,
"Sen de onunla birlikte sergi açtın. Seni de defterden sildik," dediler.
Sabırlı insandır Turhan, kırk yılı aşkın bir süredir yılmadan, usanmadan, yorulmadan Abdülcanbaz'ı çiziyor ve bundan sonra da çizecektir.
Abdülcanbaz'dan aldığı tadı başka bir çiziminden aldığını da sanmıyorum.
Kaç kez bana:
''Yahu, gelirken bir adam yolumu kesti ve, 'Turhan Bey Abdülcanbaz'ı neden çizmiyorsunuz? Biz ailecek Abdülcanbaz'ı çok seviyoruz. Ne zaman tekrar başlayacaksınız?' diye sordu. Gel de bunu Milliyet yönetimine anlat bakalım," dedi.
Bunları söylerken, tabii Abdülcanbaz'dan söz ederken de, ne kadar mutlu olduğunu gördüm.
Bu da onun en doğal hakkıydı. Kolay değil, yarım yüzyılın bir ürünü...
*"Bir insanı iyi tanımak için, ya birlikte hapiste yatacaksınız, ya askerliği birlikte yapacaksınız, ya da yolculuğa çıkacaksınız" derler ya; Turhan'la hapiste yatmadım, askerliğimi de birlikte yapmadım, ama birlikte çok yolculuk yaptım.
Ankara'ya birkaç kez, iki kez de Almanya'ya gittim. Biri Hannover'e, biri de Münster'e. Birçok meslektaşımla birlikte yolculuğa çıktım. Bedri, Ferruh, Yalçın Çetin, Şadi Dinççağ, Gürbüz Doğan, Ali Ulvi, Nehar Tüblek, Erdoğan Bozok ve Tonguç'la... Üç aşağı beş yukarı hepsi iyiydi yolculukta. Yalnız Ali Ulvi keyfine düşkün olduğu için, ufak da olsa bir mızıkçılık yapardı. Artık onun bu huyuna alıştığımız için, bu mızıkçılığı yapmadığı zaman şaşırırdık.
Ama Turhan'la öbür arkadaşlarım gibi hiçbir sorun çıkarmadan her yolculuğa rahatça gidebilirim; bundan sonra da olursa severek giderim. Çünkü, Ulvi gibi sorun çıkaran bir kişiliği asla yoktur. Uyumlu kişiliği çevresine de yansır.
Bir ara maçlara da gelirdi. Dolmabahçe ve Ali Sami Yen'de birlikte çok maç izledik. Hastası değil ama biraz Fenerbahçe sempatizanı idi. Aradan uzun bir süre geçti, baktım Cim Bom'u tutuyor.
"N'oldu," dedim. "Sen Fener'i tutuyordun, şimdi de Galatasaraylısın ?""Yahu," dedi, "Ankara'da yapılan bir Cumhurbaşkanlığı mı, Başbakanlık Kupası'nda mı ne, Fener'le Galatasaray karşılaştılar. Maçtan sonra da şeref tribününde kupayı Özal verecek. İki takım da tribüne çıktı. Galatasaraylılar Özal'ın elini sıkarak geçtiler. Fenerlilere gelince hemen hepsi Özal'ın elini öpmediler mi? O anda Fenerli olmaktan vazgeçtim. Galatasaraylı oldum. Olay bu ... "Selçuk ailesi birbirine çok düşkündür. Bu bende asla olmadığı için, daha doğrusu bizim ailede asla olmadığı için, bu görüntüyü hep gıpta ile seyretmişimdir. Bilemiyorum, anneden mi, yoksa babadan mı kaynaklanıyor?
Ama çok güzel bir dayanışma. Bu dayanışmaya enişte Mengü de katılmıştı ve çok güzel bir görüntü veriyordu.
Almanya'da bulunduğumuz sırada Turhan'ın kız kardeşinin oğluna hediye almak için, ne kadar dolaştığımızı ben bilirim. Bilmiyorum ama, belki de Aslı'ya hediye almak için bu kadar dolaşmamıştır.
*
1971'deki o feci günleri hiç unutmuyorum. Turhan'ın gözaltına alındığını duyunca, karım Emel'le birlikte evine gittim. Eşi Füruzan hiç konuşamıyordu. Sonra, Turhan'ı dövdüklerini nezaretten erken salıverilen Ruhi Su anlatırken sanki o tokat ve yumruklar hepimizin yüzüne iniyordu.
Turhan serbest bırakılınca, kısa süre sonra bir gece birlikte olduk. Dayak olayını anlatırken bile, en çok kullandığı sözcüğü 'Keratalar'dı.
"Yahu, dedim, bu adamlar seni dövmüşler. Sen hâlâ onlar için 'Keratalar' diyorsun: Bu kadar yıl Adana'da kaldın. Salla şöyle okkalı bir Adana küfürü de, biz de hep birlikte sana katılalım."Yanıt ilginçti:
"Boş ver yahu... Olmuş bitmiş artık. .. ".
Sevgili dostum Turhan'a bundan sonraki yaşamında ailesiyle birlikte sağlıklı ve Abdülcanbaz'lı bir yaşam diliyorum.

kaynak: semih balcıoğlu_memleketimden karikatürcü manzaraları_2003_can

2010-03-11T03:42:00.004+02:00

ÖZDEMİR ASAF / Yaşamı:
. 11 Haziran 1923 yılında Ankara'da doğdu. Asıl adı Halit Özdemir Arun'dur.
Babası Mehmet Asaf, Şura-ı Devlet'in kurucularındandır.
Babasının öldüğü yıl(1930) Galatasaray Lisesi'nin ilk kısmına girdi. 1941 yılında 11. sınıfta, bir ek sınavla Kabataş Erkek Lisesi'ne geçip, 1942 yılında mezun oldu. Ortaöğreniminin ardından İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde, İktisat Fakültesi'nde(3. sınıfa dek) ve bir yıl Gazetecilik Enstitüsü'nde yüksek öğrenim gördü. Bu arada gazetecilik(Tanin_Zaman), çevirmenlik, matbaacılık yaptı.
İlk yazısı Servet-i Fünun-Uyanış dergisinde çıktı.
1951 yılında Sanat Basımevi'ni kurdu ve kitaplarını 'Yuvarlak Masa Yayınları' adı altında yayımladı. 28 Ocak 1981 tarihinde İstanbul'da hayata veda etti.
*
Kısa, özlü söyleyişlerin yer aldığı, humor içeren düşündürücü özgün şiirleriyle tanındı.
Karşıtlıkları, benzerlikleri, çağrışımları kullanarak söz ve sözcük oyunlarına dayalı şiirlerinde yaşam görüntülerini, eşyayı, izlenimleri soyutlaştırır.
Dokunaklılık yüklü şiirlerinde başlıca temalar; sevgi, anılar, yalnızlık, ölüm v.b.’dir.

YAPITLARI
• Dünya Kaçtı Gözüme (1955)
• Sen Sen Sen (1956)
• Bir Kapı Önünde (1957)
• Yuvarlağın Köşeleri (1961)
• Yumuşaklıklar Değil (1962)
• Nasılsın (1970)
• Çiçekleri Yemeyin (1975)
• Yalnızlık Paylaşılmaz (1978)
• Bir Kapı Önünde (1982, toplu şiirleri 1, ölümünden sonra)
• Yalnızlık Paylaşılmaz (1982, toplu şiirleri 2, ölümünden sonra)
• Benden Sonra Mutluluk (1983, yayınlanmamış şiirleri, ölümünden sonra)

Türkü Özlüm Çelik ’in Kaleminden / ÖZDEMİR ASAF

Özdemir Asaf... Tarzının özgünlüğü bütün benzetilebilmelere üstün engeldir. Kendine has, olabildiğine yalın ama yalınlığı mertebesinde de yoğun olan şiirleriyle sarar ruhumuzu, Asaf.
Şiirlerinin okunuşu oldukça kolay ve zevklidir fakat şiirlerindeki özü algılayabilmek bir o kadar da zordur.
Ve dolayısıyla kitapları birçok defa hatim edilir, başucu kaynaklığından ziyade… Her defasında ciddi zorlu beyin çatışmalarına ve yaşamsal sorguya iter. Onca duyguyu, onca düşünceyi bu betimlemesi zor üslupla nasıl vermiştir şiirlerine, şaşırtır.
…….. "Çağırdım geldiler ..
…….. Oturmasalar ölürdüm.
…….. Oturdular öldüm.
…….. Anlamadılar."
*
Mucize kavramına yakınlaştırır hızlı adımlarla. 'Özdemir Asaf’ sözlüğünü ve yazımını görürüz, edebi üretiminde.
'Eşsizlik' girince de şiir diyarına bir başka olur üstatlar... Felsefi söylemlere rastlanan şiirlerini çözümlemek temel felsefe bilgisiyle olamayacak kadar kendine özgüdür ..
Özgünlük burada da gösterir kendini tatlı bir şımarıklıkla,
……..…….. "( ... ) Denizlere bakıyorum denizlere...
……..…….. Denizler bu kadar mı ... ?"
*
Matbaacılıkla uğraşması şiirlerinin basımına olan hassasiyetini de artırmıştır, bir de şair estetiği dahil olunca bu özene ne olabileceğinin tanımı kolay olabilir mi?

Toplumsal hesaplaşmanın hıncını şiirlerine verirken tohum tohum, 'yeni' bir alaylama dili kullanılır. ASAFlama da diyebilir miyiz yaptığına, ustanın?
*
Şair diyarının tek kişilik, bağımsız ülkesinin; halkıdır Özdemir Asaf. O, hayatı toplumsal açıdan a1gı1ayabilmek gidişatında, şiirselliği de katabilmek adına mucizevî bir yoldaştır da aynı zamanda. Varlığımıza yepyeni bir duruş sağlamanın yollarından biri de Özdemir Asar tan geçer.
Yollarımızda küçük bir değişikliğe var mısınız?
*
Hazırlayan: Türkü Özlüm Çelik (kaynak-GençHayat_15 Mart 2006_sayı-4, syf-15)

2010-03-01T21:02:00.005+02:00

mustafa bilgin ve vahit akça'nın kaleminden:>
BURUK BİR DAYANIŞMA HİKAYESİ...
-Sabah namazı için camiye giderken otomobil çarpması yüzünden hayatını kaybeden Tekel işçisi Hamdullah Uysal, işçilerin çocukları ve 76 gündür direnen tüm Tekel işçileri için-

kalkmanın zamanıdır
sırtı yerdeyken yürüyemez kimse
ve bekleme ki gelip kaldıracak seni
zamanıdır...
............. Yannis Ritsos
En güvencesiz ortamlarda çalıştırılan ve her geçen gün haklarının bir kısmından vazgeçirilmeye çalışılan tüm emekçi kesimlerin sesi oldu Tekel işçisi.. Bu nedenle Tekel işçilerinin direnişi bütün emekçilerin ortak direnişidir... Ve bu direniş kimine göre kaybetse de, kazanan ve kazanımları olan bir direniştir. Çünkü haklı bir mücadeledir. Hemen hemen tüm kesimlerden büyük bir destek kazanmış, hem de sermayenin toplu, coplu, gazlı taarruzlarına karşı emekçi sınıfı bütünleşmiştir.

Hükümetin direnişteki işçilere, çadırlarını toplamaları için tanıdığı süre dolmaya yüz tutmuşken Ankara’daydık.

Karikatürlerimizi götürmeli, çadırların yakınında, mümkünse içinde, işçilerle olmalı birinci ağızdan ne olup bittiğini öğrenmeli, moral vermeli, moral bulmalıydık. Sözleşilen güne katılabilen arkadaşlarımızdan Hasan Seçkin, Hilmi Şimşek, Mustafa Bilgin ve Vahit Akça, orada olmak ve dayanışma duygularını iletmek isteyip de olamayan bütün karikatürcü arkadaşları temsilen direniş bölgesine ulaştık. Kapı girişlerinde; Samsun, Diyarbakır, İzmir, Batman çadırı yazılı yanyana dizili çadırlar minyatür bir Türkiye fotoğrafıydılar. Açıkcası nerden ve nasıl başlayacağımızı tam olarak kestiremiyor, hem sergiye uygun bir alan arıyor hem de gözlem yapıyorduk. Sonunda, üstünde “dayanışma çadırı” yazanına “Merhaba” dedik. İkram edilen çaylarımızı yudumlarken işçilerin moralinin epeyce aşağılarda olduğunu görmek yaşadığımız ilk hayal kırıklığı oldu doğrusu.
Kendilerine “yan gelip yatanlar” diyen hükümetten çoktan umutlarını kesmişlerdi, fakat onların asıl kızgınlıkları sendika yöneticilerineydi. Tekel işçilerinin sorunlarıyla ilgileniyor görünürken aslında ilgilenmiyor oluşlarına öfkeliydiler.

Daha önceleri, bazı olumsuzluklara karşı böylesine bir tavır geliştirmedikleri için eleştirilen işçiler -ki, bu eleştiriler arasında AKP'yi ikinci kez iktidara taşımak da var- bu direniş ile buzdağının suyun altında kalan kısmını çok iyi görmüşler... Özellikle, umutlarını kırsa da direnişlerini kıramayan sendikalar konusunda artık daha duyarlıydılar.. Öyle ya, “Tekel'i Tekel işçisi mi satmıştı? Ya satılan işletmeleri kim kapatmıştı? Amerikan tütünü ve sigarasını dayatanlar da mı Tekel işçisiydi? Hükümet Tekel'i açık tuttu da işçiler mi çalışmamıştı? Mesele çalışmam deyip yan gelip yatma meselesi mi, yoksa insanca çalışma koşulları için mücadelede miydi?” Patrona para, teşvik, kredi, fon... ya işçiye? Ay sonunda görecegiz hep beraber...

İşte bu nedenle Tekel işçileri, Danıştay’a açılan davadan gelecek 4C yasası’nın iptali haberini bekliyor dörtgözle... Bu haber umutları artırabilirdi. (Bu satırların yazıldığı saatlere kadar beklenen haber gelmedi.) Ama 4C'nin AIHM'ne gitmesi gündemde...

Dayanışma çadırındaki işçilere yanlarında kalamasak da destegimizin her daim sürdüğünü söyledik.. Başarılar dileyip vedalaşarak biraz ilerdeki Diyarbakır çadırında çay yapan işçiyle selamlaştık. Çadır bizden önce gelen “dayanışmacı ressamlar” tarafından her tarafı süslenmiş, değil sergi açmak, bir tek karikatür asacak yer yoktu. Hemen yanı başındaki Batman çadırını önerdi. Umudu burada bekleyen işçilere kendimizi tanıttıktan sonra, çadır dış duvarlarına karikatürlerimizi asmak istediğimizi söyledik. Bu sırada, Ankara’da olduğumuzu bildirdiğimiz Metin Peker ve Osman Yavuz İnal’da bize katıldılar. Batman’lı işçi kendi elleriyle astığı karikatürlerimizle bir minik sergi açtı. Vahit’in karikatürlerinden birinde gördüğü Gandi’yi için;
-Bunu tanıdım, bu Gandi, dedi ve ekledi, ama bizimkiler anca Dandi olur!.. Tekel işçilerinin hak arayışı ve onurlu direnişleri işçilerin dünyaya bakış açılarına da olumlu yönde yansıyor.. Konuştuğumuz bazı işçilerin ortak gözlemi ve söylemi şöyle: “Önceleri olumlu bakmadığımız ve bizlere öcü gibi gösterilen sosyalist çizgideki siyasetleri her zaman yanımızda gördük, onların da söylenenlerin aksine iyi insanlar olduklarını anladık... Bu çadırlarda, sınıfın ne oldugunu, etnik kimliğimiz ne olursa olsun, birbirimizden farklı olmadığımızı anladık... Bu da, birbirimizi suçlayarak, öteleyerek değil, işte böyle, bu çadırlarda olduğu gibi kaynaşarak oluyor... Bir anlamda da çadırlarımız, direnişimizin simgesidir..”

Sergimizin açılış saatlerinde yurt içinden-yurt dışından dayanışma heyetleri gelmeyi sürdürürken, işçilerden 4.000 kadarının “ 4C’ye geçmek için dilekçe” verdiklerini öğrenmek yaşadığımız ikinci hayal kırıklığıydı. Buna ve diger olumsuz gelişmelere ragmen işçilerin direniş azmi ve umudunu görerek, yaşayarak ayrıldık...

Dönüş için otobüs bileti alırken, fiyatını sorduğumuz görevli, Mustafa'nın bütün gün yakasında taşıdığı trafik kazasında ölen işçi Hamdullah Uysal fotoğrafını gördü;

-İstanbul bilet fiyatı 30, Tekelcilere 25 lira, dedi.

Biz de 'Tekel’ci değil miydik?

Hamdullah da böylece, selamlaştığımız, tanıştığımız bütün Tekel işçileri gibi, sevgisini, ilgisini gösterdi bize diye düşündük kederle. Bu satırların yazıldığı saatlarde sonuç belli değildi fakat bütün işkollarındaki emekçiler topyekün direnişe katılmadıkça zafere ilişkin işaretler ufukta görünmeyecek gibiydi.

Son cümlenin böyle olmasını hiç birimiz istemezdik. Umarım yanılmış oluruz.

mustafa bilgin-vahit akça
Fotoğraflar: Vahit Akça
Fotoğraf: Basından
Bu fotograf bizim gidişimizden bir gün sonra... Karedeki aydınlar farklı dünya görüşlerine sahip olsalar da Tekel işçilerinin küresel sermayeye (çok uluslu şirketlere) karşı direnişlerine omuz vermek için oradalar. Omuz omuzalar.
............ ileti_Vahit Akca /01 Mart 2010_16:16

2010-02-16T04:07:00.004+02:00

Kendini Unutturmayan Yazılar /Yaşar Kemal RÖPORTAJI _Abbas Sayar

Bu Diyar Baştan Başa, Yaşar Kemal’in 1950’lerdeki gezi notlarından oluşan eseridir. Usta yazarımızın yazdığı yurt röportajlarından biridir. Yazarımızın yolu –bu gezi bağlamında- Yozgat’a düşer. Ve genç bir edebiyat sevdalısından söz eder eserinin bir yerinde Yaşar Kemal. Der ki:
“Yozgat'ta Cumhuriyet'in muhabirini buldum. Genç, kültürlü bir arkadaş. Yozgat'ını da seviyor. Adı Abbas Sayar. Yakında bu isim altında çok güzel hikâyeler okuyacağız.”
*
Bu röportajın “Abbas Sayar”lı bölümünü, Mizah Ve Şiir Dostlarıyla paylaşalım:

ORTA ANADOLU’DA
EN SAĞLIKLI İNSANLARIN ŞEHRİ: YOZGAT

Bozkır ıssız. Uzaktan bir göl göründü. Bozkıra elişi kâğıdı gibi yapıştırılmış. Yanında Malya Devlet Çiftliği var. Uzun bir yol gidiyor. Toprak damlı köyler geçtik. Nakışlı önlüklü kadınlar evlerin önündeydiler. Otobüsün üstü rüzgârlı. Toz duman da yok. Yani şu düşmek, parçalanmak tehlikesi de olmasa otobüsün üstü bir âlem. Türküler gırla gidiyor. Bizim toprağını satan köylü var ya, o da eli kulağa attı. Bir hoş sesi var ki.. Bir de yanık söylüyordu. Yüzü, hani delikanlı konuşurken hep yere eğilmişti. Kederliydi. Yüz o yüz değil şimdi. Açıldı, gülümsedi, hep gülümseyen bir yüz. Işıklı. Deminki keder nerede, bu yüz nerede? Bu yüze, bu güleç yüze hiç keder uğramamış dersin.

Çiçekdağı’nı geçtik. Şirince bir kasaba. Sonra bir köyde durduk. Hani sığırcıklar vardır ya... ak benekli, yeşile çalan karanlıkta bir kuş. Tarlalarda olur her zaman. Sürülürken tarlalar, güren güren iner kalkar sığırcıklar. Yuvaları tarlalardadır. Köye inemezler, işte ben bu durduğumuz köyün damlarında sığırcık gördüm. Yüzlercesi inip, yüzlercesi kalkıyordu. Yuvaları saçakların altı.

Yerköy'e geldik. Orada araba değiştirmek lâzım geldi. Yerköy'le Yozgat arası otobüs buldum. Bu sefer içine bindim. Yol iyi yol, Yozgat'a geldik. Yozgat yeşillik. Bir koyağın içinde. Girerken şehre, sağ yanda, yamaçta koyu bir yeşillik çarpıyor göze.

Yozgat'ta Cumhuriyet'in muhabirini buldum. Genç, kültürlü bir arkadaş. Yozgat'ını da seviyor. Adı Abbas Sayar. Yakında bu isim altında çok güzel hikâyeler okuyacağız. ilk işim Abbas'a sağ yandaki koyu yeşilliği sormak oldu.

«Orman,» dedi. «Yozgatlılar ona gözleri gibi bakar, istersen gidip dolaşalım.»

Bir araba bulduk. Yozgat'ta epeyce fayton var. Bütün Orta Anadolu şehirlerinde o güzelim faytonlar hâlâ rağbette. Yola düştük. On beş dakika sonra ormandayız. Püfür püfür bir yel esiyor.
Abbas diyor ki:
«Gezdin bilirsin. Şu bozkırda Yozgat gibi havası güzel bir şehir gördün mü? Yoktur. Olamaz da, Yozgat'ın cennetliği bundan... Bu orman olmasa Yozgat'ın, bu çukurunda oturulmazdı. Eskiler söylerler, şu Yozgat'ın dört bir yanı ağaçmış... Kese kese bu kadarcık bırakmışlar... Bir zaman gelmiş ki Yozgatlının aklı başına gelmiş. Şimdi bu ormanın bir dalına, yere düşmüş bir yaprağına bile kimse dokunamaz-»

Keşke Yozgat'ın dört bir yanındaki ormanı da kesmeseymişler. Bozkırın ıssızlığından, yalnızlığından, kurağından çıkınca, bir bahçe, büyük bir bahçeye girmiş gibi olurduk. Bozkırın bahçesi... Ne güzel olurdu. Gene güzel ama, az. Orman İşletmesi bu küçücük ormanın etrafını ormanlamaya karar vermiş. N'olur bir an önce başlasalar bu işe. Bunu Abbas’a söyledim. Uğraştıklarını bildirdi.
(...)
Ormandan akşama doğru Yozgat'a indik. Yozgat'ın en görülmeye değer yapısı muhakkak ki Çapanoğlu camii... Yeni bir cami ama çok güzel, Derebeylerden Çapanoğlu yaptırmışmış... Yakınlardaki eski harabelerin taşlarından yapılmış...

Yozgat gün geçtikçe küçülüyor. Nedense... Yozgatlılar diyorlar ki, zengin olan Yozgatlı bırakıp gidiyor. Birinci Dünya Savaşından önce şehrin nüfusu kırk bini geçkinmiş. Şimdi on bin kadar. Eskiden Orta Anadolu'nun ticaret merkezlerinden biriymiş. Şimdi kendi kendisine bile yetmiyor.

Tarlaları verimsiz. Şöyle dişe dokunur hiçbir gelir kaynağı yok. Bu Yozgat'ın hâli nicolacak bilmem. Yozgatlılar da bu telâşta. Fabrikalar yapılabilir Yozgat'a... Ne bileyim ben bin türlü şey yapılabilir. Meselâ Yozgat'ın çamlığı bir sayfiye yeri olabilir. Ankaralılar, bozkırı seven İstanbullular yazlarını orada geçirebilirler. Değer. Yozgat yurdumuzun en güzel havası olan yeri. Şundan da belli ki Orta Anadolu'da ben en sağlam yapılı, en sıhhatli insanları Yozgat'ta gördüm.
......................... Yaşar Kemal
--------------------------------------------------------------------------------
kaynak_Yaşar Kemal, Bu Diyar Baştan Başa, Cem Yayınevi, İstanbul, 1976, s.479-482.

Mete GÖKTÜRK diyor ki: "Karikatür beni tek tip olmaktan kurtarıyor. "

2009-08-21T02:42:00.006+03:00

.............

o6 Haziran 1997 tarihli YENİ YÜZYIL gazetesinden kestiğim bir haber... /10 yılı aşkın bir süreden beri; önemini yitirmeden; dosyalarım arasında bekler durur.

MİZAH VE ŞİİR dostlarıyla paylaşmak istediğimiz bu haber, Sayın Ergin GÜLEN imzasını taşımakta...
.......... Haber, karikatür ustamız Sayın Mete GÖKTÜRK'le ilgili...
Hukukçuluğunun yanı sıra, karikatür sanatında da değerli bir ses olan GÖKTÜRK’ün açıklamaları; her yaştan, her kesimden, her meslekten (...) insanın yararlanabileceği bir özellik taşıyor.
***
......... Haber fotoğrafının alt yazısı, anlatmak istediklerinin özeti gibidir. / GÖKTÜRK, "Yalnız hukukçu olmak yetmez" diyor.

***
Okulda öğrencilere okutulmalı bu tür yazılar. İşinden, hayatından memnun olmayana; mesleğinde ve hayatın içinde açmazlara düşenlere okutulmalı.

***

.......... MİZAH VE ŞİİR'in siz değerli dostlarla paylaştığı buradaki düşünceleri, sizin de dostlarınızla paylaşmak isteyebileceğinizi umuyoruz.
Amaç, pencerelerimizi çoğalmak... / hayata –tek pencere yerine- çok pencereden bakmak...

............. Sevdakâr ÇELİK

Hukukla guguk arasında...

haber: Ergin Gülen

Cumhuriyet Savcısı Mete Göktürk 30 yıllık çizgi çalışmalarını "Sen İşine Bak" başlığı altında Karikatür ve Mizah Müzesi'nde sergiliyor.
Karikatüre sevgiyle bağlı olan Göktürk'ün karikatürleri için Semih Balcıoğlu, "Günümüz için olduğu kadar yarınlara da kalacak güçteler" diyor.
***
............Kamuoyu onu daha çok "Siyaset Meydanı"ndaki konuşmalarıyla tanıyordu. Yakınları ise hukukçu olduğu kadar iyi bir sanatçı olduğunu da biliyordu. Cumhuriyet savcısı Mete Göktürk şimdi "Sen İşine Bak" adı taşıyan bir karikatür sergisi açtı. Fatih'teki İstanbul Karikatür ve Mizah Müzesi'ndeki serginin yanısıra Göktürk'ün çalışmalarını içeren bir de albüm yayımlandı. Gençliğinde çiziktirdiği komik tiplemelerin karikatüre bir başlangıç olduğunu bilmiyordu tanınmış hukukçu. Bugün, "çizginin karikatür olması için, bir fikir, bir düşünce olmalı ve mizah içermeli, salt çizgi ile anlatılarak evrensel mizah dilini ortaya çıkarmalıdır" diyor.
*Karikatürlü hobi olarak çizdiğinizi söylüyorsunuz, ama çok ciddi sosyal ve siyasal anlamlı karikatürleriniz var...
-Evet, karikatürü hobi olarak çizmek durumunda kaldım. Bahsettiğiniz konular ister istemez kişide birikimler oluşturuyor. Her insanın hayata bakış açısı vardır ve onun getirdiği özel bir dünya görüşü oluşuyor. Bu görüşler tabiidir ki, sanatçının çizgilerinde ifadesini bulacaktır. 30 yıldır çiziyorum. Küçümsenecek bir süre değil. İster istemez insanın gözüne bazı şeyler takılıyor.

*Çizgileriniz grafik görünümüyle dikkat çekiyor. Bu konuda kendinize bir usta seçtiniz mi?

-Bence kimse etkilenmeden sanat yaptığını iddia edemez. Bu çizgi sanatı konusunda da böyledir. Ben de Turhan Selçuk'tan çok etkilendim. Taklitçisi olmamaya çok özen gösterdim. Hatta onun karikatürlerine çok benzeyen karikatür çizdiğim zaman farklılık oluşturmak için o karikatürü tekrar tekrar çizdiğim oldu. Ama etkisinden de kurtulabildiğimi sanmıyorum.

*Ne bekliyorsunuz karikatür çalışmalarınızdan?
-Hiçbir şey... Amatör bir ruhla çiziyorum. Karikatür beni tek tip olmaktan kurtarıyor. İnsanlar tek tip olmamalılar. Yalnız hukukçu olmak, yalnız doktor, mühendis, politikacı olmak çağımız insanına yetmez. İnsanların çeşitli uğraş dalları olmalı. Bu uğraşlar zaman içinde kişiye esas mesleğinde de başarılı olma imkânı verir. Aksi halde, örneğin: Bir mühendis, bir doktor hatta politikacı özel bir konuyla uğraşmıyorsa gittikçe tek düze olurlar ve yaratıcılıklarını kaybederler. Burada bir tehlike ortaya çıkar. Zaman içinde tutucu ve yeniliğe kapalı bireyler oluşur, geri kalmışlığın özünde gördüğümüz sanata ve sanatçıya karşı olan bir kesim meydana gelir. Hâlbuki sanatın herhangi bir dalını hobi edinmiş olsalar toplumun yenilenmesine yardımcı olacak ve elde olanlarla yetinmeyip yeni olanaklara koşacaklardır.

*Karikatür, İtalyanca "carica" yani "hücum etmek"ten geliyor, toplumun bir kesimi hücum edilmekten rahatsız olmuyor mu?
-Oluyor tabii. Sanatı bir heykel olarak alırsak onu yıkmaya çalışan genç bir kitle var, ama sanat öyle bir olgu ki, neresini budarsan orası daha güçlü gelişiyor. Mizah tepkiden doğar. Unutmayın ki, Nasreddin Hoca zamanı da istilalar devridir.

*Sizin hukukçu kimliğiniz mizah üretmekte sizi açmaza düşürmüyor mu? Siz bir yanda otoriteyi temsil ediyorsunuz, diğer yanda otoriteyi hicvediyorsunuz...
-Kamu görevlisi olmak ayrı bir konu. Ülkemiz demokratikleşmeye çalışan bir ülke. Bunun yanında antidemokratik kalıntılar, birtakım yasalar var. Onların değişmesi gerekiyor. İşte bu noktada hukukçu olarak da, sanatçı olarak da ülke yararına mücadele vermek gerekiyor.

*mizah ve şiir’de ilk yayım: o3.o8.2oo7

2009-08-20T03:54:00.005+03:00

Oğuz Aral’ın

NTV MAG Dergisi’nden Halil Nebiler’e

2000 yılının Eylül ayında verdiği söyleşi.

>>git.!.

"Huysuz İhtiyar" hikâyeleri

Bir gün ben de giderim
Dayaksız Duramayan Adam
Hiç kız istemeye gittiniz mi?

2009-08-07T02:20:00.007+03:00

¬Hayatımız Futbol Oldu

sevdakar çelik.../*futbol+dondurma külahı*¬Hayatımız Futbol OlduEge Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü Oğretim Görevlilerinden Ahmet Talimciler, uzun zamandır spordaki gelişmelerle ilgili araştırmalar yapıyor. Hatta doktora tezi de bu konuda...
Bir meşrulaştırma aracı olarak futbolu yorumlayan Talimciler'in ilginç saptamaları var.
Kendime ait notlan sizlerle de paylaşıyorum. 1- Futbolun her türden yorumu kaldırabilen bir yapıya sahip olması, onun hem bölen, hem de birleştiren bir spor dalı haline gelmesine yol açmıştır. Bu açıdan futbol güç odaklarına geniş bir hareket serbestîsi yaratmakta, kitlelerin hedefsizleştirilmesinde iktidarlarca kullanılabilmektedir. Toplumsal bir ortak payda olarak futbol, yaratmış olduğu kimlik ve aidiyet temelli yapı ile kitlelerin ilgisini ve öfkesini siyasal temelden uzaklaştırmaktadır. Dünyanın en popüler oyunu olan futbolun, toplumda var olan güç ilişkileri ve ideolojiden uzak kalabilmesi eşyanın doğasına aykırı bir durumdur. Çünkü bir spor dalı olarak futbol gerek teknik, gerek de düşünsel bağlamıyla politika ile iç içedir. Sporu ve futbolu ideolojisi olmayan bir toplumsal etkinlik olarak göstermeye çalışmak, var olan güç ilişkilerini yeniden üretmek anlamına gelecektir. Futbol-ideoloji ilişkisini ortaya koyabilmenin yolu toplumsal ve kültürel yaşantımızda yaşanan değişim ve dönüşümleri de dikkate almaktan geçer.sevdakar çelik / futbol_dondurma= ***2- Türkiye'de futbolun son yirmi beş yıl içinde geçirdiği dönüşümü bu açıdan yeniden incelediğimizde; futbolun ı980 askeri harekatı sonrasında kitleleri 'depolitize etmek' amacı ile kullanıldığını ve yerine getirdiği bu ideolojik işlev sayesinde geniş kitleleri eğlendirerek, meşgul ederek var olan toplumsal sorunlar üzerinde düşünmelerini engellemek sureti ile ülke içinde yaratılmaya çalışılan 'huzur ve güven'(!) ortamının önemli bir bileşeni olduğunu görürüz.sevdakar çelik / futbolcu kavgası= ***
3• ~~ Futbol diğer spor dallarından hem daha yaygın hem daha simgesel bir toplumsal ifade kanalı açarak gelişebildiği için, diğer spor dallarına nazaran yüklenmiş olduğu anlamların da toplumsal yaşama yansıması daha fazla olmuştur. 1980 sonrası yaşanan depolitizasyon sürecinde futbol, özellikle geniş kitleler için yeni kimlik edinme alanlarından birisi haline getirilmiştir. 1980'li yıllar devletin kitle sporlarını geliştirmeye yönelik politikalarının rafa kaldırıldığı, bunun yerine futbolun ön plana çıkartıldığı yıllar olmuştur. 12 Eylül 1980 darbesinin ardından tüm toplumu düzen ve iltizam içerisine yerleştirme, gençleri terör belasından uzaklaştırmak için futboldan yararlanılmıştır. Bunun için ülkenin hemen her yerinde futbol sahalarının yapımının hızlandırılması ve yöre takımlarının desteklenmesi sağlanmıştır.sevdakar çelik / tv’de futbol ve kitap okumak=***
4- 1980'lerde devletin spor politikalarını biçimlendiren yaklaşım popülist ve faydacıdır. Bu bağlamda spor daha çok geniş kitleleri etkileme gücüne sahip popüler bir olgu olarak kavramsallaştırılır. Böylece kitle sporlarını geliştirme projesi yerini popüler görsel ya da izleyici sporlarını geliştirme projesine bırakır. Bu yeni yaklaşım, Özal hükümetinin spor politikalarının ve futbol ile ilişkisinin temelini oluşturur.sevdakar çelik / futbol ve zafer(!)=***
5• Özal'ın dört eğilimi birleştiren partisi ve onun icraatları, Türk futbol tarihinde 1980'ler ve sonrasına damgasını vuracaktır. Futbolun kitleler için ne denli önemli bir alan olduğunun bilincinde olan Turgut Özal, uzun yıllar boyunca formalite olarak görülen bir uygulamayı, kendisinin her an halkın içinde olduğunu göstermek amacı ile kullanmayı bilmiş ve daha da ileriye giderek yurt dışında dahi takımlarımızı desteklemeye gitmek sureti ile futbol-siyasal iktidar ilişkisinin boyutlarının genişlemesini sağlamıştır.
***Son günlerde futboldan başka bir şey konuşulmuyor.Yarın da Ahmet Talimciler'in tespitlerine devam edeceğim................... Deniz Sipahi

/Satır Arası /MilliyetEGE,27 Ekim 2005 Perşembe

2009-04-26T05:36:00.004+03:00

Tekin ARAL /-“FIRTça”-/ÖZAL’I İSTİYORUZ
Bir dahaki seçime kadar beklemek vardı.
Bu yazıya sıra gelme garantisi olsa, gam değil; bekleriz. Sabreden dervişin muradına ereceği kesin olsa, yine bekleriz. Mizah dostlarını bir güzel yazıdan mahrum etmek pahasına ama... Eh, buna da yüreğimiz elvermez.
Sözü uzatmayalım...
Bize eski günlerin sıcak arkadaş ilişkilerini anlatmakla kalmayıp; mizahçılığın; bilinç, ince düşünce, soğukkanlılık, bilgi birikimi (...) ile hedefi vurduğunu işaret eden bir “FIRT’ça” yazısı servis edelim siz değerli dostlara. 3o Ağustos 1983 tarihli ve 390 sayılı FIRT’tan alındığını unutmadan...
................................ Sevdakâr ÇELİK

Eveeet... Bildiğiniz gibi seçimler yaklaşıyor ve seçime girip önümüzdeki yıllarda ülkeyi yönetecek adaylar da belli oldu sevgili okurlar.
Geçen gün dergide oturmuş arkadaşlarla laflıyorduk. Söz döndü dolaştı, aklımızın pek ermemesine rağmen, seçimi kimin kazanacağı konusuna kadar geldi dayandı laflamamız.
Önce baba Altan söyledi bu konudaki fikrini... -Valla, dedi.. Kimin kazanacağını kesin saptamak güç ama ben şahsen Özal'ı istiyorum.
Sonra bizim İsmet Çelik'e döndüm:
-Peki sen ne diyorsun bu konuda?..
*İsmet hayatta en sevdiği gıda maddesi lahmacunundan bir diş alıp:
-Aynen Altan abinin dediğini... Ben de Özal'ı istiyorum, diye cevap verdi.
Bari bir iş yapıyoruz, tam yapalım dedim, Yazı İşleri Müdürümüz Muammer'e döndüm:
-Bir zahmet içeriye gidip arkadaşlara bir sor bakalım, dedim. Bu konuda onlar ne diyorlar?..
Muammer gitti... Gitmesiyle de içerde bir gümbürtü koptu,
-ÖÖÖZAL BURAYA!... ÖÖÖZAL BURAYA!...
Ve sonuç ortaya çıkmış, konu aydınlanmıştı sevgili okurlar. Tüm Fırt ekibi, aynı politik görüşte birleşmişti. Hepimiz Özal'ı istiyorduk.
Altan:
-Bir kere yüzü harika, dedi. Bir saç, bir bıyık, bir gözlük, biraz da gıdık koyuyorsun. Saniyede oturuyor kağıda.
İsmet:
-Hem elimizde yıllardır çizdiğimiz bir sürü karikatür var, onları tekrar tekrar kullanır biraz ense yaparız.
Sorumlu müdürümüz Muammer:
-Hem karikatürü seviyor, abi... Bugüne dek neler yaptık gık bile demedi.
Bu arada arkadaşlardan bazıları:
-Yalnız bizim karikatürlerin orijinallerini götürüyor, diye yakındılar.
-Biliyorsunuz onları ülke ekonomisi için kullanıyor. Gazetelerde de yazmıştı ya..Kredi almaya gittiği ülkelere bizim karikatürleri de birlikte götürüyor, kredi alırken anların büyük yararını görüyormuş.
Şimdi tekrar edelim sevgili okurlar. Biz Fırt ekibi alarak Özal'ı istiyoruz. Hem elimiz alıştı, Sayın Özal'ı, çok kolay çiziyoruz. Hem de karikatürlerimizin Sayın Özal tarafından ülke ekonomisi yararına kullanılması bize gurur veriyor. Fırtçakalın!
.................. Tekin ARAL

2009-04-20T07:36:00.007+03:00

Selçuk Demirel;
"İnsan aptal olmasın diye çiziyorum "

Refik Durbaş’ın
Karikatürist Selçuk Demirel’le
yaptığı aşağıdaki söyleşi,
31.o3.1995 tarihli YeniYüzyıl’da
yer almıştı.

Selçuk Demirel, beş yıl sonra yeni çizimleriyle İstanbul’da
İnsan
aptal olmasın diye

çiziyorum

Demirel, çizerken kendini ince ve yüksek bir duvarın üstünde, elleri iki tarafa açık, bir dengede yürümeye ve ilerlemeye çalışan biri olarak hissediyor.
Selçuk Demirel, beş yıl aradan sonra İstanbul'da. Bugün, yalnızlık, iletişim, insansız çevre, çevresiz insan gibi temaların ağırlıkta olduğu sergisini Milli Reasürans Sanat Galerisi'nde açıyor.
Demirel biraz önce ayağının tozuyla Paris uçağından inmiş. Konuşacak ne çok şey var, diyoruz ve işleri, galerinin tabanında izleyenlerini bekliyor. İşleri diyorum, çünkü onları ne karikatür, ne desen, ne grafik, ne de resim olarak tanımlamak mümkün.
Birer fincan kahveyle sözün ilmiğini açıyoruz ve Demirel önce yaptıklarını tanımlasın istiyorum."İnsanlara, olaylara, şeylere başka türlü bakmaya, göstermeye dönük bir dil anlayışı bu..
Bu görsel dili kurmaya çalışırken, yazı ve sözün kalıplarından uzak bir yerlerde olmaya çalıştım hep. Bunun için yaptıklarımı yazının ya da sözün diliyle açıklamaya çalışmam, en azından benim _ için çelişkili bir durum. Bu yüzden yaptıklarım ne karikatür, ne de resim."
Ve kendinden bir örnekle sürdürüyor:
"Kendimi ince ve yüksek bir duvarın üzerinde, ellerim iki tarafa açık, yere paralel çok ince dikkat isteyen bir dengede yürümeye, ilerlemeye çalışan biri olarak hissediyorum. Duvarın bir tarafında karikatür, illüstrasyon, desen, diğer tarafında resim, pentur vs... var."

Akan saatler
Peki, diyorum bu dili oluştururken kendini daha çok-kimlere, hangi akıma yakın hissediyorsun?
"Görsel dil olarak kendimi Dada ve Sürrealist sanatçılarına hep yakın hissettim. Dali'nin su damlacığı gibi akan saati, benim için "şey'lere başka türlü bakmanın ta kendisiydi.
Bu sanat akımlarının çıkış noktaları, tanımlanmışın dışında (moral, estetik, inanış, şiir, felsefe vs.) yeni bir dil ve söylemdi."
Sanıyorum, günümüz iletişim teknolojisi ve bu teknolojinin aracılık ettiği medya, tehlikeli bir canavar gibi görünüyor sana?
"Montajı, miksajı daha önceden yapılmış, daha doğrusu fabrika edilmiş görüntünün, bütün bir hayatımızı kapsadığı bu yüzyılın sonlarında, çağdaş iletişim, insanı daha fazla yalnız, daha fazla edilgen, zayıf ve umutsuz kıldı. Rüyalarımız bile bu günlük, şiiri alınmış acısız, ağrısız görüntülerden alıntılarla dolu. Naklen savaş görüntüleri, terör, şiddet, patlamalar, parçalanmış insan vücutları, kan.... bütün bu gerçeklikler birer kurmaca gibi, televizyonun kapama tuşuna basınca sona eriyor ve gördüklerimizi hemen unutuyoruz...
Yeni iletişim teknolojisi kendi elitlerini yarattı. Buna günlük deyişle, topluca "medya" diyoruz. Ekonomi, politika sözüm ona sanat ve kültür, iletişim elitleri tarafından görsel tabletler halinde birer bardak soğuk suyla bizlere yutturuluyor. Bense insanların aptallaşmasına karşı çıktığım için çiziyorum."
Mücadele etmeli
"Senin" diyorum, "bir ayağın da Türkiye dışında, dışarıdan bakınca nasıl görüyorsun burayı?"
"Ülkelerinden uzakta, başka ülkelerde yaşayan insanlardaki ortak özellik, kendi ülkelerine karşı daha dikkatli duyarlı bir hale gelmeleri. Koruma, gözetme buna düpedüz "kayırma" bile diyebiliriz. Bu duygu bazılarında psişik boyutlara da varıyor.
Sporla uzaktan yakından hiçbir ilişkim olmamasına rağmen, burada Trabzonspor bir Fransız takımını 3-2 yendiğinde koltuğumdan fırlayarak “Geçirdik.!” diye bağırdığımı hatırlıyorum. Ben, bu geçirmeyi, henüz analiz etmiş değilim! Türkiye değişimlere gebe genç, dinamik bir ülke. Diğer demokratik ülkelerdeki insanlar gibi yönetilmeye, yönetmeye layık bir ülke. Bunu sadece yılbaşı kartındaki "en iyi dileklerimle" anlamında söylemiyorum. Bunun için mücadele etmeli! Mücadele eden insan karamsar, umutsuz olamaz." Zamanım evde...
"İstersen" diyorum, "bir gününün nasıl geçtiğini anlatarak noktalayalım bu söyleşiyi..."
“Çalışmamın uzunca bir zamanını düşünmekle geçiririm. Geç uyanırım. Bol kahve sigara eşliğinde günüme başlarım. Gazete ve dergilerimi gözden geçiririm, öğleden sonra telefonlar gelmeye başlar. Aşağı yukarı bütün bir zamanım evde geçer. Öğleden sonra masama geçerim.
Bütün bu oyalanmalar sırasında düşüncelerimi karalamayı sürdürürüm. Masamda bunları bir sıraya koyarım. Dişe dokunanları ayırırım. Sonra dışarı çıkarım. Mutlaka bir saatlik bir mahalle turu atarım. Gazete alırım. Bir kahvenin barında kahvemi içerken gazeteme göz atarım. Bu arada akşama çizeceklerimi düşünmeyi hep sürdürürüm. Yeni bir şeyler sökün etmeye başlarsa gazetenin kenarlarına, cebimdeki eskiz defterlerime not almayı sürdürürüm. Günlük alışverişimi yaptıktan sonra eve dönerim.
Herkes gibi gece 10.30-11.00'e kadar normal ev hayatımı sürdürürüm. Gece 11.00-12.00 gibi masama geçerim. Ertesi günü teslim etmek üzere yapacaklarımı gerçekleştirmeye dönük çalışmaya başlarım.
Resimler ve ben fizik olarak bitene kadar çalışırım.
Üretken/çalışkan olmak, sancılar çekmek, kılı kırk yarmak, sonuç olarak iyi, yeni bir şeyler çizmeye yetmiyor, işte bütün bir zamanım bu artı şeyi aramakla geçiyor."
Günün tünelinde söz tükenecek gibi değil. Selçuk Demirel, bugün serginin açılışından sonra pazar günü yine "artı bir şeyi" aramak üzre Paris'in yolunu tutacak. Ama "iş"leri 29 nisana kadar İstanbul'da. Ve bu sergi haziran başında Alanya Kızılkule'ye, ekim başında ise Ankara'ya taşınacak.
...... Refik Durbaş
kaynak:- YeniYüzyıl gazetesi, 31.o3.1995 /*mizah ve şiir arşivi

*13.01.2008*

2009-04-20T06:43:00.003+03:00

Filistinli Şair Mahmut DERVİŞ’e dair ayrıntılı bilgi:
LİNK-1-> Radikal--> Kahire'de kavgalı şiir akşamları - 16/03/2007
LİNK-2-> MAHMUD DERVİŞ’İN ŞİİRLERİ İÇİN TIKLAYINIZ
*-
Filistinli büyük şair Mahmud Derviş öldü

-10 Ağustos 2008 -
Filistin’in yetiştirdiği dünyaca ünlü şairlerden Mahmud Derviş, Amerika’da geçirdiği açık kalp ameliyatından 3 gün sonra, durumunu ağırlaşmasının ardından yaşamını yitirdi.

Filistin haber ajansları ve Arap televizyonları, 67 yaşındaki Derviş’in ameliyat sonrası komplikasyonları nedeniyle öldüğünü duyurdu. Derviş, geçen çarşamba günü, Texas’taki Houston Memorial Hermann hastanesinde başarılı olduğu belirtilen bir açık kalp ameliyatı geçirmişti. Ancak Derviş’in durumu kötüye gitmişti. Filistin Yönetimi’nin, Derviş’in naşını Ürdün üzerinden Filistin’e getireceği de bildirildi.

Mahmud Derviş, 1941 yılında, halihazırda İsrail sınırları içinde bulunan Akko kentinin köylerinden El-Berva’da doğmuş; köyünün 1948 Arap-İsrail savaşı sırasında saldırıya uğramasıyla, ailesi ile birlikte köyünü terketmek durumunda kalmıştı.

Çocuk yaşta şiir yazmaya başlayan Mahmud Derviş, ilk şiirlerini yayımladığı dönemde, El-Ard (Toprak) hareketinde de çalışmaya başlamıştı.

Filistinliler’in yaşadığı zorlukları dizelerine taşıyan çağdaş Filistin şiirinin önde gelen temsilcisi, El İttihad gazetesi ile El Cedid dergisinin yazı işleri müdürlüklerini yapmış, şiirleri ve yazıları nedeniyle bir kez İsrail ordusu tarafından tutuklanmış, 1970 yılında İsrail’den sürgün edilmiş, 2 yıl bir çok Arap ülkesinde dolaşmıştı.

Şiirleri 20’den fazla dile çevrilen Filistinli şair, 2003 yılında uluslararası Nazım Hikmet şiir ödülüne de layık görülmüştü.

Birçok şiiri Arap besteciler tarafından bestelenen Mahmud Derviş’in adı, 2006 Nobel Edebiyat Ödülü adayları arasında yer almıştı.

Mahmud Derviş’in Türkiye’de basılan şiir kitapları arasında Zeytin Yaprakları (1964), Filistinli Sevgili (1971), “Gecenin Sonu, Uzak Bir Sonbahar’ın Hafif Yağmuru, Celile’de Kuşlar Ölür, Düğünler, Uykudan Uyanıyor Sevgilim, Yedinci Deneme” bulunuyor.

Derviş, 1982 Eylül’ünde Sabra-Şatilla’da yaşananların ardından Beyrut Kasidesi’ni yazmış ve bu kaside ile 1984’te de dönemin Sovyetler Birliği’nde Lenin ödülünü almıştı. /Kudüs, aa
NTV _kaynak-->http://www.ntvmsnbc.com/news/455776.asp#storyContinues

* 15.08.2008*